Рухы асқақ мұражай тәрбие материалы

Рухы асқақ мұражай

«Ей, тәкаппар дүние,

Маған да бір қарашы.

Танимысың сен мені,

Мен қазақтың баласы..»

Мағжан Жұмабаев

Қарағанды қаласының № 65 жалпы білім беретін орта мектебінің мектеп әкімшілігі оқушылардың сабақтан тыс уақытта мәнді де мағыналы өтуіне аса зор жауапкершілікпен жоспар құра отырып, жүйелі түрде ұйымдастыра білді. Күзгі демалыста белгіленген жоспарлардың бірі- мұражайға бару еді. Мектеп оқушылары мен ұстаздар ұжымы Долинка кентіндегі Репрессия құрбандарының мекені болған Карлаг мұражайына саяхат жасады.

«Мың өліп, мың тірілген» қазақ халқының басынан қандай қиындықтар өтпеді десеңізші! Сонау «Ақтабан шұбырынды, Алқакөл сұламадан» кейін 1930-1938-жылдар тарихта қаралы атпен аталып, қазақ жеріне орны толмас қайғы-мұң әкелгені баршаға белгілі. Тәуелсіздік жолында өмірлерін сарп еткен Амет Байтұрсынов, Міржақып Дулатов, Мағжан Жұмабаев т.б. сынды Алаш азаматтары Сталиндік сұрқия саясаттың құрбандары болды. Өткен ХХ ғасыр қазақ халқының тарихында ұлы оқиғалармен есте қалады.

Мұражайға кіре берісте: «Ау, қызғыш құс, қызғыш құс..»-- деп жырлаған Махамбет Өтемісұлының жыр жолдары мен мұндалап, сонау қараңғылық билеген заманға шақырғандай көрініс тартты. Тар түрмеде жазықсыз құрбан болған жандар мен қабағынан қар жауған күзетшілердің балауыздан кескінделген бейнелерін көріп, тап бір сол уақытта жүргендей сезініп, тынысын тарылғандай күй кешесің. Қазақтың басына келген нәубет аз болмағанын әрқайсымыз тарихтан білеміз. Қаншама зиялы азаматтарымыздың құқығы аяққа басылып, жазықсыздан Сталиндік репрессияның қармағына ілініп, «халық жауы» қатарына жатқызылып, аяусыз жазаланды. Сталиндік қуғын-сүргін «геноцид саясаты» өз өктемдігін жүргізіп, тұтас бір халық өздерінің ең асыл азаматтарынан, боздақтарынан айырылып қалды. Мұражайдағы зындан да сол бір атын өшкір сұм заманның белгісіндей әсер қалдырды. Осындай қараңғы суық зындандарда «Елім! Жерім!»-, деп еңіреген жазықсыз зиялы Алаш азаматтары ащы тауқымет тартып, ар азабын көрді. Аңыраған ана мен жылаған жас сәбилер саны қаншама десеңізші! Сол қанды қырғын тұсындағы келеңсіз көріністерді бейнелеген кескіндер өткеннен көп сыр шертеді. Адам баласын аяусыз езгіге салған Карлагтың тарихи сыры терең жер қойнауында жатс