Сәлем берем ізетпен тәрбие сағаты 1 сынып

Тексерілді:

Күні: 23.11.2018 ж

Класс: 1 «Б»

Тақырыбы: «Сәлем берем ізетпен»

Сабақтың мақсаты:

Оқушыларды әдептілікке, адамдармен қарым-қатынас жасай білуге, бабалардан қалған ғибрат аралық сөздерді балаларға ұғындыру;

Халық салт-дәстүрімен таныстырып,өз халқының дәстүрін,салтын , мәдениетін,әдет-ғұрыпын үйрете отырып, бойларына сіңіру;

Оқушыларды қазақ халқының сәлем беру,сәлем алу, сәлемдесу рәсімдерін айту арқылы «Алыстан сәлем береді, әдепті елдің баласы» атты нақыл сөз негізінде тәрбие беру.

Сабақтың әдісі: ертегі, сұрақ-жауап

Сабақ көрнекілігі:

Жақсы сөз –жарым ырыс

«Алыстан сәлем береді,

Әдепті елдің баласы»

«Сәлем-әдептілік белгісі»

Сабақ барысы: Ұйымдастыру кезеңі

-Сәлеметсіздер ме? Балалар, қалай ойлайсыңдар адамдар бір-бірімен кездескенде не істейді?

-Амандасады. Неліктен?

-Өйткені, амандасу, сәлем беру әдептілік белгісі, ал әдептілік сәлемдесуден басталады.

-Жақсы .Ендеше біздіңгі бүгінгі тәрбие сағатымыз осы сәлемдесу,амандасуға арналады.

Шаттық шеңберіҚайырлы күн, балалар!Шеңбер болып тұрайық жылы жүзбен, Бізге келсін қуаныш нұр іздеген, Шуақ толған жанымыз, жүрегімізҮлгі алсын көрген жан мына бізден

Мұғалім: Бүгінгі біз ата дәстүр, оның ішінде ең керектігі сәлем беру, сәлем алу сияқты қасиетті сөздермен танысып, оның мән-мағынасын тереңірек болып табылады.

Ендеше балалар, тәрбие сағатында білгенімізді ортаға саламыз, білмегендерімізді осы сабақта үйрене алады екенбіз.

1-ші оқушы : Сәлемдесу-тұңғыш рет немесе араға белгілі уақыт салып, кездескен таныс және бейтаныс адамдардың дәстүрлі сөз ишарат не дене қимылы арқылы бір-біріне жақындық ниет, ілтипат білдіріп, жылы шырай таңытуы.

2-ші оқушы. Сәлем -әдептілік белгісі

3-ші оқушы.Сәлемнің сәлемдесу,сәлем беру,сәлем қылу сияқты түрлері бар.

4-ші оқушы: Сәлемдесу- кездескен адамдардың бір-бірінің амандығын біліп,қуанышқа бөлінуі.Бір-біріне аман-саулық тілеп,тілектестігін,ниеттестігін білдіру, әдептілік пен ізеттілік нышанын көрсетіп,жақсылыққа жарқылдауы.

5-ші оқушы: Әрбір адам « қайырлы таң», «қайырлы күн», «қайырлы кеш» деген сөздерді амадасуға қосып тәуліктің үш мезгілінде де бір-бірімен ақжарқын амандасуға тиіс.

6- оқушы : Амандасу адамгершіліктің,әдептіліктің бір белгісі болып табылады.

7-оқушы: Амандасқан адам қазақ салтында оң алақанын жүрегінің үстіне қойып,басын изейді. Не болмаса қолын береді.

8-оқушы: « Сізді шын жүректен құрметтеп,амандығыңызды тілеп, өзіңізге бас иемін» деген мағынаны білдіреді.

9-оқушы: Сәлемдесудің бірнеше түрлері бар.

-Сәлеметсіз бе?

-Сәлеметте болыңыз!

-Аман саусыз ба?

-Аман сау болыңыз!

-Аман есенсіз бе?

-Аман есен болыңыз!

-Бала-шағаңыз,мал-жаныңыз аман ба?

-Үй –ішіңіз аман ба, Лені қарныңыз сау ма?

10-оқушы: Әсіресе араб тілінен енген:

-Ассалаумалейкум!

-Уаалайкум салам!

Яғни: -Сізге амандық тілеймін!

-Сізге де амандық тілеймін! Деген сәлемдесу түрлері қолданылады.

11-оқушы: Сәлем беруде кездесушілер бір-біріне «Сәлем» деп қолмен ишарат етсе, ол қазақ халқының әдептілік ишаратына сәйкес келмейді. Ондай сәлемдесу көбінесе еуропа халықтарында кездеседі.

12-оқушы: Үлкен адамға сәлем беру-кіші адамның міндеті.

13-оқушы : Қазақта «Алыстан алты жасар бала келсе, ауылдағы алпыс жасар қария сәлем береді»-деген әдеп сөз бар.

14-оқушы: Кездескен кезде кіші адам үлкен кісіге сәлем бермей кетсе, ол әдепсіздік, көргенсіздік болады.

15-оқушы: Сәлем беру-амандық, инабаттылық, көргенділік, мәдениеттілік белгісі.Қазақ халқында егер үлкен кісі кездессе,оны таныса да, танымаса да кіші адам оған сәлем беруге міндетті,ол әдептіліктің бір белгесе ретінде қалыптасқан дәстүр.

Мұғалім: Әр елде әр түрлі амандасу дәстүрі бар екен. . Солардың бірін көрейік.

16-оқушы: Соңғы қалыптасқан дәстүр бойынша сәлемдесуші, не сәлем беруші қол алысады, ұзақ уақыт көріспегенде қауышып құшақтасады.

Ал Қытайда бас ию, үнді халқында екі алақанды түйістіріп,қолды маңдайға тигізу,қазақтарда оң алақанын жүрегіне қойып басын иіп амандасу тәсілдері бар.