Сұйықтың беттік керілуі ашық сабағы 10 сынып

ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ

БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ

БАТЫС ҚАЗАҚСТАН ОБЛЫСЫНЫҢ БІЛІМ БАСҚАРМАСЫ

«ҚАРАТӨБЕ КОЛЛЕДЖІ» МҚКК

«БЕКІТЕМІН»

Директордың оқу ісі жөніндегі орынбасары:

________ /Есеналықызы А. /

11.10.2018 ж.

Тақырыбы:

«Сұйықтың беттік қабатының

қасиеттері»

Дайындаған:

Физика және информатика пәнінің оқытушысы Г.Т. Нурсултанова

Сабақтың тақырыбы: Сұйықтың беттік қабатының қасиеттері

Сабақтың мақсаты: Оқушыларға сұйықтық пен капиллярлық құбылыстар туралы, жылжымалы шекарасындағы беттік керілуді әр түрлі жолмен өлшеуге болатыны және техниканың дамуымен өлшеу дәлдігі артып, теориялық түсінік беру.

Оларды өз беттерімен жұмыс жасауға, ойлау, есте сақтау қабілеттерін дамыту.

Оқушыларды шапшандыққа, ұқыптылыққа,

әдептілікке тәрбиелеу.

Түрі: Топтық сайыс.

Типі: Ойын түрінде.

Көрнекілігі: Сайысқа қажет форматтағы материалдар, суреттер,слайд.

Жоспары:

1.Таныстыру, сәлемдесу рәсімі.

2.Бапкерлер жарысы.

3.Шабандоздар жарысы.

4.Көкпар.

5.Тақым тартыс.

6.Салма көкпар.

Барысы:

Талай жырлап, сан ғасырлар дастанын,

Кең даламнан естіледі асқақ үн.

Талай талант сенде шыңдалып, сенде өсті.

Талай ғылым сенен алды бастауын.

Көкпар тарту - сайыс. Бұл қазақтың ұлттық ойыны. Көкпарда екі команда тартысқа түседі. Әр ойыншы көкпарға берілген серкені ат үстінен іліп алып, белгілі бір мәреге немесе сыйлы үйге әкеліп түсіреді. Осылайша сый алуды мақсат етеді.

Абай атамыз "Тегінде адам баласы адам баласынан ақыл, ғылым, ар, мінез деген нәрселермен озады" деген екен. Біз бүгін шынайы көкпар тартпағанмен, білімімізді жарысқа саламыз.

1.Таныстыру, сәлемдесу рәсімі.

Адам алып, таңғажайып ісімен,

Көкпар ойын, ой тастаған түсімен.

Зерделілер заманды алға жылжытсақ,

Физикалық заңдылықтар күшімен.

Көкпарға қатысатын "Тұлпар" және "Сәйгүлік" топтарын ортаға шақырып, топ мүшелерінің таныстыруына кезек берейік. (топ мүшелері өздерін таныстырып өтеді).

2.Бапкерлер жарысы.

Балалар, көкпар ойынын өткізу үшін бапталған аттар және шабандоз жігіттер болуы керек. Ал, баптаушыны "бапкер" деп атайды. Топ жетекшілерін "Бапкер" деп атаймыз. Олай болса ойынымыздың келесі кезеңі "бапкерлер жарысына" көшсек.

Қай топтың бапкері берілген есепті тез әрі дұрыс шығарса, сол топтың тұлпарлары жақсы бапталған болады.

Есеп № 1

Баллонда Т =300К температурада ν = моль моль мөлшерде бір атомды газ бар. Баллонды қыздырған кезде газ молекулаларының орташа квадраттық жылдамдығы ո=1,3 есе артады. Газға қанша жылу берілген?

Бер:

ν=4 моль

T=300К

υ/υ=ո=1,3

Шешуі

Бұл жағдайда газдың қыздыруы изохоралық процеске жатады, сондықтан А=0

υ/υ=ո болғандықтан, онда υ=√3RT/M тең екенін есептегенде, соңғы күйдегі Т температурамен мына қатынаспен байланысты болады: Т=ո2 T

Осы жағдайда газға берілген жылу мөлшері тең болады:

Q=3/2νRT(ո2 - 1) =10 кДж

Т/к Q=?

Есеп № 2

t1 =200 С температурадан t2 =500 С температураға дейін изобаралық қыздырғанда газ А=2,5 кДж жұмыс атқарады. Осы процеске қатысқан молекулалар санын анықтаңдар.

Бер:

p=const

t1 =200 С

t2=500С A=2,5кДж

Шешуі

Изобаралық процес кезінде газдың жасаған жұмысы:

А=p(V2 –V1 )=νR(T2 –T1 ) формуламен анықталады.

Осы процеске қатысқан газ мольдер саны тең:

ν=A/R(T2 –T1 ) Онда осы процеске қатысқан жалпы молекулалар саны мына өрнекпен анықталады:

N=Nа A/R(T2 –T1 )= 6*10 24

Т/к N=?

3. Көкпар.

Құлагерін ел қалай елемесін!

Көлік мінсең, гүл-жырға бөленесің.

Қоздырады ат жарыс мына жұртты.

Сол, секілді, жұрт аттың делебесін.

Балалар, көкпар тартысты бастайық. Қойылған сұраққа қай топ бірінші жауап берсе, сол бірінші қазандыққа салған болып есептеледі.

Өзінің сұйығымен динамикалық тепе- теңдікте болатын

буды қалай атаймыз?

Сұйықтың барлық көлемінде және тұрақты температурада

өтетін булануды қалай атаймыз?

Салқындау процесінде ауаның, оның өзінде бар су буымен

қанығу кезіндегі температурасын қалай атайды?

Қайнау температурасы мен қайнау нүктесінің не

айырмашылығы бар ?

Келесі ойынымыздың бөлімі дода деп аталады. Бұл доданы бастамас бұрын жаңа тақырыбымызға назар аударайық.

Жаңа сабақ