Тәрбиенің этнопедагогикалық қырлары таныстырылымы

2. Тәрбиенің этнопедагогикалық аспектілері және оның даму сатысы.

Өткен жылдың басында Н.Ә.Назарбаев «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» мақаласы жарияланған болатын. Онда этнопедагогиканың аспектілеріне тоқталып кетті. Негізінен жаһандану кезеңдегі керемет бір ерекшелік - əрбір ұлт өзінің мəдениетіне, ұлттық ерекшелігіне, табиғи болмысына терең мəн бере бастағаны. Əрбір қоғамның, əрбір мемлекеттің жеткен биігі, мəдениетінің деңгейі оның əйелге деген көзқарасымен өлшенеді. Бұл дегеніміз біз рухани дамып және этнопегогикалық тәрбиенің жоғары шыңына жеткенімізді көресетеді. Тәрбие дегенде кез келген ұлтта бұл қыз баласынан бастайды. Қазақ қызы ғылымда интеллектуалды, тəуелсіз, инициативті энергия, қиындықтан жасқанбайтын болуы керек. Қазір қыздар өзінің еркіндігін көрсетіп, өз бетімен шешім қабылдап, өз көзқарастарын білдіре алады. Ал этнопедагогика сөзінің мағынасына және тарихына тоқталытн болсақ. Бұқаралық педагогикалық шығармашылықтан өсіп шыққан этнопедагогика педагогика ғылымының халыққа жақындатуға икемді. Сонда мектепті өмірге жақындату проблемасы ретінде жалпы нұсқада тұжырымдалатын педагогикалық міндет этнопедагогикалық түсіндіруде мектептің өмір мен идеялық, адамгершілік, рухани байланысын жан-жақты нығайту деп қисындап мазмұндалуы мүмкін

Бұл шын мәнінде мемлекеттік моральдық-саяси бірлігінің педагогикалық аспектісі. Халықтың педагогикалық процесті терең талдауға мүмкіндіктері болмады, ол жазудың болмауы оларға халықтың педагогикалық жетістіктерін жинауға, қорытындылауға және жүйелеуге жол бермеді. Соған қарамастан халық бүкіл қолайлы шаралармен жас ұрпақты тәрбиелеу бойынша ұнамды тәжірибені таратуға көмектесті және де сонысымен педагогикалық білімдердің дамуына ықпал етті. Сонымен этнопедагогака зерттеудің кең келеміне не оның алдында үлкен өзекті міндеттер тұр. Оның қалыптасуының қазіргі жағдайда халықтың педагогиканың әрекет ету аясын анықтау оның бүгінгі тәрбие мен өзара байланысын айқындау аса маңызды.

Халық даналығы қамқорлығының түйірлерін жинау, халықтың тәрбиенің негізгі катеориалары мен заңдылықтарын анықтау, оларды басқаратын әлеуметтік-экономикалық факторларды белгілеу, халықтық педагогикалық дәстүрлердің өмір сүргіштігінің себептерін айқындау және олардың қоғамның қазіргі рухани өміріне енуі жүйесін белгілеу этнопедагогикалық аса маңызды міндеттері болып отыр.

Тәрбие идеялары мен төжірнбесін салыстырмалы педагогикалық талдау – этнопедагогика методологиясының негізі. Халықтық педагогакалық мәдениетінің өзекші саласын өзіне зерттеу пәні етіп алған ғылымның жаңа саласы жан-жақты дами алады деп болмауға болады. Ол педагогика гмлымдары жүйесінің…