Тәуелдік жалғаулы зат есімдердің септелуі 4 сынып

Пән

Қазақ тілі

Мұғалім

Шанышева Назира Беркутовна

Мектеп, сынып

СҚО Пеньково орта мектебі 4-сынып

Сабақ тақырыбы

Тәуелдік жалғаулы зат есімдердің септелуі

САБАҚ ЖОСПАРЫ

Сабақтың тақырыбы

Тәуелдік жалғаулы зат есімдердің септелуі

Мақсаты

Күтілетін нәтиже

Балаларға жай және тәуелді септеудің жалғауларын, тәуелді зат есімдердің септелу ерекшелігін меңгерту.Олардың сөздік қорын, тілін дамыту, сөз құрамын талдауды, жалғау түрлерін ажырата білуін дамыту.Оқушыларды тапқырлыққа, ана тілін қадірлеуге тәрбиелеу.

Пайдаланылатын ресурстар

Оқулық, тест сұрақтары, кестелер, таратпа, маркер

http://imektep.kz -тен бейнефильм.

Сабақтың барысы

Психологиялық ахуал

Психологиялық дайындық

«Жүректен-жүрекке» шеңбері

– Еркелетіп айтатын әрбір есім гүлге ұқсайды. Гүлдердің бәрі әдемі: раушан да, қызғалдақ та, бәйшешек те. Бәрі де өзінше керемет, бәрі де адамға қуаныш сыйлайды. Біздің есіміміз де осындай керемет!

Оқушылар шеңберде жиналып, мұғаліммен бірге бүгінгі сабаққа сәттілік тілейді.

Өткенді қайталау

Зат есімге:

1) тәуелдік жалғауы жалғанады;

2) септік жалғау жалғанады;

3) көптік жалғауы жалғанады;

4) жіктік жалғауы жалғанады.

Интерактивті тақтадан https://imektep.kz/kz/zat-esimnin-septelui-нен «Зат есімнің септелуі» тақырыбындағы фильмді көрсету.

Оқушылар фильмді көріп, септіктерді қайталайды.

Қызығушылықты ояту

Оқушылар жұмысын тексеру. – Сонымен септіктер туралы не айта аласың?Атау септіктегі сөздер сөйлемде бастауыш болады.

Мысалы: Ақтау теңіз жағасында орналасқан.Атау септіктегі сөздер басқа септіктегі сөздерге негіз болады.Атау септіктегі сөздер тәуелдік жалғауына қарай: кімім? нем? кімің? нең? кімі? несі? деген сұрақтарға жауап береді.Сөйлем соңында баяндауыш болады.

Мысалы: Айгүл – тәрбиеші.Ілік септігіндегі сөздер дыбыс үндестігі мен буын үндестігі заңдарын сақтайды.

Мысалы, Әйнек+тің.Ілік септігіндегі жалғаулар кейде жасырын тұрады.

Мысалы: Балалар үйі.Ілік септігіндегі сөздер анықтауыш болады.

Мысалы: Алыстан әкемнің даусы шықты.Барыс септігіндегі сөздер де дыбыс үндестігі мен буын үндестігі заңдарына бағынады.

Мысалы: Асқар+ға, береке+ге, ат+қа, ет+ке.Барыс септігіндегі сөздер толықтауыш болады.

Мысалы: Айнұр гүлге су құйды.Табыс септігіндегі сөздер де толықтауыш болады.Табыс септігіндегі сөздер дыбыс үндестігі мен буын үндестігі заңдарын сақтайды.

Мысалы: Жақсылық+ты, қарыз+ды, жүк+ті.Жатыс септігіндегі сөздер дыбыс үндестігі мен буын үндестік заңдарына бағынады.Жатыс септігіндегі сөздер кімде? неде? деген сұрақтарға жауап беріп, сөйлемде толықтауыш болады.