Толеранттылық пен қоғамдық келісім туралы мақала

Қазақ қоғамындағы толеранттылық нәтижесі – конфессияаралық келісім

Бүгінгі жаһандық жаңғыру көшіне ілескен ақпараттық дүрбелең заманында дамудың даңғыл жолына түскен тәуелсіз мемлекетіміз – әлемнің алпауыт мемлекеттері ішінде толерантты, зайырлы мемлекеттер қатарының тізімін толықтырады.

Ендігі мәселе, толеранттылықтың мәні неде, толерантты мемлекеттің қандай өзгешелігі бар, оның ішінде Қазақстан толерантты мемлекет атауына қаншалықты лайықты? Қазіргі жағдайда әлемнің әртүрлі георгафиялық белдеулерінде орналасқан кез келген елдің қоғамында орын алып жатқан толерантты қарым-қатынастың жоқтығынан туындайтын біртұтас әлеуметтік қақтығыстарды құлағымыз жиі-жиі шалатыны өтірік емес. Бұл мәселелердің туындауына кейбір елдердегі әртүрлі этнос өкілдерінің бір-біріне деген төзімділігінің, сыйластығының, құрметінің төмен болуы себеп. Демек, толеранттылық, біздің ұғымымызда «төзімділік» категориясының бүгінгі заманауи қоғамдағы маңызы да, қоғамның дамуы мен татулығына қосатын рөлі де ұшан-теңіз.

Толеранттылықтың әдемі көрінісіне анық айғақ, ол – біздің егеменді еліміз, Қазақстандағы өшпенділіктің, алауыздық пен зорлық-зомбылықтың кез келген түріне жол бермейтін, әртүрлі әлеуметтік топтар арасында өзара түсіністіктің болуымен сипатталатын қоғамдағы толерантты қарым-қатынастың озық үлгісі. Мейлі, ол еліміздегі этносаралық қатынастар саласында болсын, мейлі, конфессияаралық өзара әрекеттесу саласында болсын, қазақ қоғамындағы түрлі халықтар мен ұлт өкілдері арасындағы өзара татулық пен бірлікке, бір-біріне деген сыйластық, құрмет сезімдеріне таң қаласың.

Біздің көп ұлтты мемлекетімізде жыл сайын этносаралық түсіністік пен келісімді нығайту мақсатында толеранттылықтың маңыздылығын көрсететін ерекше мереке – Қазақстан халықтарының бірлігі күні аталып өтеді.

Этносаралық татулықтың әсем көрінісінің бірегей құбылысы – Қазақстан халықтарының Ассамблеясы. Осылайша, зайырлы мемлекетіміз өз жерінде мекен ететін барлық ұлттың рухани әлеуетінің дамуына жағдай жасап отыр. Оны еліміздегі әртүрлі этностардың ұлттық мәдени бірлестіктерінің, республикалық газеттерінің, радио және телебағдарламаларының, театрларының қызметіне қолдау көрсетуінен айқын аңғарамыз.

Менің көзқарасым бойынша, Қазақстанымыздың толерантты, зайырлы мемлекет болуы конфессияаралық келісімге жол ашса, бұл құбылыс соңғы жылдары еліміздің аймақтарында Достық үйлерінің салынып, мыңнан астам этнос орталықтары мен этномәдени бірлестіктердің жұмыс істеуіне оң ықпал етіп отыр.

Өзегін өз перзентінен бөлек, көптеген өзге ұлт өкілдеріне де Отан еткен туған жеріміздің ұлттық құндылықтары мен руханиятын сақтау бәрімізге жүктелген міндет. Мемлекетіміз жарқын болашаққа жол бастай отырып, жас ұрпақтың санасын ұлттық тәрбиемен, ұлттық және жалпы адамзаттық құндылықтармен көктетуді мақсат етіп отыр. Өскелең буынның білімді, бәсекеге қабілетті, патриоттық рухы мығым, ұлтжанды ұрпақ болып өсуіне қоғамдағы әртүрлі факторлардың…