Топырақ пен құнарлылық туралы ұғымға арналған материал

Сабақтың тақырыбы: Топырақ пен құнарлылық туралы ұғым.

Білімділік: Топырақ пен құнарлылық туралы түсінік беру

Дамытушылық: Топырақ пен құнарлылық туралы жан – жақты білімін қалыптастыру.

Тәрбиелік: Іскерлікке, нақтылыққа, ынтымастыққа баулу. «Мәнгілік ел» жалпы ұлттық идеясының қоғамымыздағы ұлттық бірлік, бейбітшілік пен келісім негізінде топта бірлескен жұмыс орнату, бір – бірінің пікірін тындау, құрметтеу арқылы білім алу.

Сабақтың түрі: Аралас сабақ.

Пән аралық байланыс: Геогрфия, Жаратылыстану

Сабақтың көрнектілігі:оқулық, жұмыс дәптері, суреттер

Сабақтың барысы:

1. Өткен сабақта алған білімдерін

тексеру.

2.Жаңа тақырып.

. І. Ұйымдастыру 1. Журнал бойынша оқушылардың сабақ қатынасын тексеру. 2. Оқу құралдарын, құрал-саймандарын тексеру. 3. Жұмыс орындарының санитарлық жағдайын тексеру.

ІІ. Өткен сабақта алған білімдерін тексеру:

ІІІ. Жаңа сабаққа әзірлену.

Жұмыс орнының жабдықтары:

2.1. Жан-жақты білімдерін тексеру

2.2. Жаңа тақырыпты түсіндіру және көрсету.

ІІ. Жұмысты орындау тәртібі:

Топырақ құнарлылығы – топырақтың өсімдіктер дүниесін қажетті қоректік заттармен және сумен, ал тамыр жүйесін оттекпен, жылумен және қолайлы физ.-хим. ортамен қамтамасыз ету қасиеті. Бұл топырақтың ең басты қасиеті. Топырақ құнарлылығы. биоценоздың жалпы өнімділігі мен а. ш. дақылдарының түсім мөлшерін анықтайды. Топырақ құнарлылығын екіге бөледі: табиғи және жасанды. Табиғи Топырақ құнарлылығы топырақ түзілу процесі нәтижесінде пайда болған топырақтың табиғи күйіндегі құнарлылығы. Ол қарашірінді қабатының қалыңдығына, қарашірінді құрамына, қоректік элементтердің жеткілікті болуына, топырақтың түйіршікті, минерал. және хим. құрамына, микробиол. процестердің қарқындылығына тәуелді. Жасанды Топырақ құнарлылығы сол табиғи құнарлылықты арттыру мақсатында қолдан жасалған көптеген әрекеттердің нәтижесінде (өңдеу, тыңайтқыштар қолдану, дақылдарды егіп өсіру, мелиорация, т.б.) алынады және егілген а. ш. дақылдарының түсім мөлшеріне қарай бағаланады. Топырақты қорғап және оны дұрыс пайдалана білсе, оның құнарлылығы артады. Табиғи құнарлылығы төмен, егіншілікке жарамсыз топырақтарды да адам қолымен жақсартып, егіншілікке қарқынды пайдалану арқылы жоғары өнім беретін алқаптарға айналдыруға бол

Физикалық мүжілу — бұл тау жыныстары мен минералдың химиялық құрамы өзгермей механикалық майдалануы, үгілуі. Мұндай мүжілудің факторларының бірі болып температураның ауытқуы саналады. Тау жыныстарын құрастыратын минералдардың түстері әр түрлі болады. Сондықтан қара түсті…