Туған тілім – тірлігімнің айғағы тәрбие сағаты

Сабақтың тақырыбы: Тілім менің - тірлігімнің жалғасы

Сабақтың мақсаты:

а) Қазақ тілінің ұлт мәдениетінің негізі, рухани өзегі екенін жете түсінуге жан - жақты бағдар беру, ана тілінің қалыптасуы мен дамуына қызығушылықты өрістету;

ә) сұхбатқа шақыру, ой тастау әдісі арқылы оқушының тіл білімінің сын - сипатын танып - білуге деген ізденісін дамыту арқылы талдау, зерттеу - зерделеу дағдыларына бағдар беру;

б) ана тілдің адам өміріндегі, ұлт тағдырындағы орны мен маңызы жөніндегі азаматтық пікірін қалыптастыруына ықпал ету.

Сабақтың түрі: аралас сабақ

Сабақтың әдісі: сұрақ - жауап, шығармашылық іздену

Сабақтың көрнекілігі: үлестірме материалдар, суреттер, кесте - сызбалар

Пәнаралық байланыс: әдебиет, тарих, өнер, мәдениет

Сабақтың барысы:

а) Ұйымдастыру кезеңі:

Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру. Сұхбатқа шақырар сұрақ арқылы оқушылардың зейінін сабаққа аудару.

Еліміздің ертеңі – сендер! Тіл тағдырының ұлт тағдырымен тығыз байланысты құдіретті күш екені жайлы ойланып көрдің бе?

Тіл – тұмар! Тұмар – халқымыз қастерлейтін киелі ұғым. Тіл – елдіктің туы! Туды жықпай, тек биікте желбірету керек. Осы бойтұмарды үкілеп болашаққа апару, ұрпақтар ісін жалғастыру дәстүрі саған да тән. Оған сен де үлес қосасың менің шәкіртім!

ә) «Еркін пікір алаңында» ой бөлісу:

Төмендегі Бауыржандай батыр бабамыздың сөзі туралы өз ойыңды айтып көрші. Сен бұл сөзге қандай дәлел қосар едің?

Анамыздың ақ сүтімен бойымызға дарыған тілімізді ұмыту – бүкіл ата - бабамызды, тарихымызды ұмыту.

Б. Момышұлы

б) Жаңа сабақты түсіндіру.

Ұсынылған ақпараттық мәтінді танысу барысында төмендегідей бағдарды ұстану:

• Біз ХХІ ғасырда өмір сүріп отырмыз.

• Қазақ тілінің бастауы, қалыптасу, даму кезеңіне назар аударар болсақ, тілдің де тағдыры адам тағдырымен үндес.

• Дүниежүзіндегі тулдер туралы дерек және олардың қызметі.

• Тіл – тарихи, мәдени құндылық.

• Халық өміріндегі тілдің мәні мен маңызы:

– бүкіл ғұмыры мен өмір - тіршілігінің куәгері, сырлас та мұңдас серігі;

– ұрпақтан ұрпаққа аманат ететін тарихы мен мәдениеті, өнерінің алтын кілті;

– қоғамның дамуын зерделеп, заман өзгерістерін саралап, бойына сіңіріп, өзіне таныс тілде сөйлете алатын қуатты күш;

– ұлт тағдырына мәңгілік ғұмыр сыйлайтын ғажайып құбылыс;

– тірі, жанды құбылыс – шебер суретші, шешен би, кемел дана, мейірімді ана, ойшыл баба, алтын қолды зергер, асыл ойлы ұстаз.

Жаңа сабақты түсіндіру мен білімді бекіту барысында төмендегідей бағытта ой тұжырымдау пікірін ортаға салуға ықпал ету:

Тілдің жасалуы, қалыптасуы мен дамуы.

Тілдегі сөздер, ой ішіндегі байланысы.

Тілдің танымдық, тағылымдық сипаты.

Тілге қатысты азаматтық парыз бен міндет.

Төмендегі сөздерді кеспе қағаздар арқылы таратып, әр оқушының пікірін тыңдау

«Жүздеген ғасырлардың тарихын тербеген дала төсінде өмір сүрген ата - бабаларымыздың көкірек сыры мен жүрегінің үнін жеткізген қасиетті аманаты – тіл. Баба аманатын киелі тұмар ретінде қастерлеп, ұрпақтан ұрпаққа жеткізген парасат иелерінен қабылдап алдық. Ал бізге күш берер киелі тұмар тұрғанда ұлттық мәдениетіміздің де туы биік, ұлтымыздың да ғұмыры мәңгілік бола береді.»

Жаттығумен жұмыс: 1, 2 - жаттығуларды орындап, тіл тақырыбында пікір қорытып, ой толғауға мүмкіндік тудыру.

1 - жаттығу. Теледидардан берілетін тіл туралы қандай бағдарламаларды білесіңдер? Өздеріңе ұнайтын телехабар