Ұлттық балмұздақ туралы 4 сынып ғылыми жұмысы

Мазмұны

Пікір......................................................................................................2-4-бет

Аңдатпа...................................................................................................5-бет

Кіріспе ....................................................................................................6-бет

Тақырыптың жаңашылдығы.................................................................7-бет

Зерттеу бөлімі.........................................................................................7-бет

Негізгі бөлім............................................................................................8-бет

Қымыз бен шұбаттың құрамы...............................................................9-бет

Қымыз бен шұбаттың емдік қасиеттері........................................10-11-бет

Балмұздақтың шығу тарихы..........................................................12-13-бет

Балмұздақтың жасалу жолдары..........................................................14-бет

Қымыз бен шұбаттан жасалған балмұздақтың құрамы:...................15-бет

Балмұздақтың қатері............................................................................16-бет

Балмұздақ туралы жұмбақтар.............................................................17-бет

Қорытынды...........................................................................................18-бет

Ұсыныс..................................................................................................19-бет

Пайдаланылған әдебиеттер.................................................................20-бет

Ғылыми жоба барысындағы күнделік................................................21-бет

Балмұздақ жасау кезеңдеріндегі суреттер....................................22-33-бет

Оңтүстік Қазақстан облысы Шымкент қаласы Еңбекші ауданы «№99 мектеп-гимназия» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «Е» сынып оқушылары Абылхасым Бақдәулет пен Төлебай Аружанның «Ұлттық балмұздақ» тақырыбындағы ғылыми жобасына

Пікір

Абылхасым Бақдәулет пен Төлебай Аружан өздерінің «Ұлттық балмұздақ» атты ғылыми жұмысын дұрыс таңдаған. Себебі сиыр сүтінен жасалған балмұздақтардың барлығы да сүтті пісіру арқылы жасалатындығы айтылған. Өйткені, сиырдың шикі сүтінен бруцулез ауруы пайда болуы ықтимал. Ал қымыз бен шұбаттың отқа пісірмеген табиғи күйінде пайдалануы адамға ешқандай зиян тудырмайтындығы, керісінше бұл сусындарда табиғи иммундық қасиеті адам денсаулығына пайдалы түйіршік белоктар бар екендігі дәлелдер келтірген. Алайда балалар қымыз бен шұбатты сусын ретінде ішкенді жақсы көрмейтіндіктер, балалардың денсаулығын жақсарту мақсатында бұл сусындардан балмұздақ жасау арқылы балалардың тұтынуын арттыру керек екендігін көздеп отыр.

Алдағы уақытта осы тақырыпты бұдан да толығырақ зерттеп, ғылыми жобасының мағынасын тереңірек ашып, керекті тақырып екенін дәлелдейді деген сенімдемін.

Облыстық ғылыми жобалар байқауына ұсынуға лайық деп есептеймін.

Ғылыми жетекшісі:Маханбетова Т.

Оңтүстік Қазақстан облысы Шымкент қаласы Еңбекші ауданы «№99 мектеп-гимназия» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «Е» сынып оқушылары Абылхасым Бақдәулет пен Төлебай Аружанның «Ұлттық балмұздақ» тақырыбындағы ғылыми жобасына

Пікір

Абылхасым Бақдәулет пен Төлебай Аружанның облыстық ғылыми жобалар сайысына жазған «Ұлттық балмұздақ» атты ғылыми жобасында қазіргі таңда ең өзекті мәселелердің бірі қарастырылған. Себебі, қазір кез-келген азық-түлікте бір жасанды дәмдендіргіш, түс бергіш сияқты зиянды қоспалар бар екені сөзсіз. Сондықтан да барлық ана балаларының денсаулықтарына алаңдаудайтыны сөзсіз.

Алайда балмұздақты сүйіп жемейтін бала да, ересек те жоқ шығар. Бірақ құймалы балмұздақтардың сиыр сүтінің шикі түрінен жасалғанын жейтін болсақ қауіпті екенін кез-келгеніміз біле бермейіз. Ал қымыз бен шұбат еш қоспасыз табиғи өнім күйінде адам ағзасына тигізер пайдасы мол болғандықтан бұл сусындардан жасалған балмұздақтың да балалар организміне пайдалы дәрумендерге толы екендігі сөзсіз. Қымыз бен шұбаттың құрамында адамға қажетті витаминдер мен минералдардардың барлығы дерлік бар: кальций, натрий, магний, фосфор, күкірт, хлор, йод, цинк, А, B1, B2, B12, D витаминдері, дисахаридтер, лактоза бар. Сондықтан да қымыз бен шұбаттан жасалған тағамдарды балмұздақ күйінде ұсыну адам үшін пайдалы тағам екендігі туралы айтылады. Қымыз бен шұбаттың адам ағзасындағы өкпе мен бауыр үшін емдік қасиеттері аңызға айналған десе де болады. Қаншама дәрі-дәрмектен жазыла алмаған аурулар осы қымыз бен шұбаттан құлан-таза айығып кеткеніне дәлелдер мен мысалдар өте көп келтірілген. Бірақ бұл ұлттық сусындарды ересек адамдар жақсы көргенмен, балалар көп іше бермейді. Сондықтан да қымыз бен шұбаттың құрамын өзгертпей балмұздақ жасауға болатынына көз жеткізгісі келеді. Балалардың қызығушылығын арттыру үшін

Облыстық ғылыми жобалар байқауына ұсынуға лайық деп есептеймін.

Директордың ғылыми жұмыстар

жөніндегі орынбасары:Мырзагелдиева Г.

Оңтүстік Қазақстан облысы Шымкент қаласы Еңбекші ауданы «№99 мектеп-гимназия» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің 4 «Е» сынып оқушылары Абылхасым Бақдәулет пен Төлебай Аружанның «Ұлттық балмұздақ» тақырыбындағы ғылыми жобасына

Пікір

Жас зерттеушілер Абылхасым Бақдәулет пен Төлебай Аружанның «Ұлттық балмұздақ» атты ғылыми жобасы қазіргі таңда ең өзекті мәселе. Өйткені, қазіргі заман талабына сай балалар да, ересек адамдар да компьютер алдында жұмыс жасайтыны анық. Ал қымыз бен шұбаттан жасалған балмұздақтарды ұзақ уақыт компьютерде отырып жұмыс істегенде, не болмаса кітап оқып болған соң, жеудің пайдасы өте зор. Бұл ұлттық балмұздақ түрлерінің жаздың аптап ыстық күндері басыңнан күн өтіп ауырғанда, мұрныңнан қан кетуі жиілегенде қан тоқтату қасиеті бар екендігі анықталды. Аружан мен Бақдәулеттің зерттеуге алып отырған тақырыптары болашақта қаламызда ұлттық балмұздақ цехын ашуға жол болатындай мүмкіндік деп есептеп отырмын. Қазіргі таңда балмұздақтың түрлері өте көп. Бірақ барлығы да сиыр сүтінен жасалып жатқандықтан қауіпі жоқ деп кесіп айта алмаймыз. Себебі сиыр сүті жылқы және түйе сүтіне қарағанда тезірек бұзылып, адам ағзасына қауіп төндіретін бактериялар құратыны анық. Ал жылқы сүті мен түйе сүті дәмі қышқылтым кейіпке өзгергенмен адам ағзасына ешқандай қауіп төндірмейді. Қымыз бен шұбаттың құрамында адамға қажетті витаминдер мен минералдардардың барлығы дерлік бар. Сондықтан да бұл жұмыста қымыз бен шұбат

Ғылыми зерттеу жұмысы қазіргі заман талабына сай, келелі, өзекті мәселені қамтыған. Жұмыс жатық, түсінікті тілмен жазылған, жаңаша зерттеу әдістемелері қолданылған. Ғылыми жұмыстың жүргізілу деңгейі мен алынған құнды нәтижелерін сараптай келе жүргізілген жұмысты өте жоғары деп бағалаймын.

ОҚМУ «Жаратылыстану ғылыми-педагогикалық»

Жоғарғы мектебінің деканының орынбасары: Ыдырысбаев Д.У.

Аңдатпа

Ұлттық балмұздақтың балаларға да, ересектерге де биологиялық құндылықтарға бай, құнарлы, ағзаға пайдалы азық-түлік болып табылатындығын дәлелдеу. Жылқы сүті мен түйе сүтінен жасалған балмұздақтың сиыр сүтінен жасалған балмұздақтан айырмашылығы отқа пісіріліп, құрамы өзгертілмей, табиғи таза өнім күйінде пайдалануда екендігін түсіндіру. Оқушыларға өзіндік зерттеу қабілеттерін үйрету;

Аннотация

Докaзать всем детям и взрослым, что национальное мороженое, богатый биологическими ценностями, является полезным продуктом для организма. Объяснить, чем отличается мороженое из коровьего молока приготовленного на огне от мороженого из верблюжего и кобыльего молока которое сохранив в своем составе все необходимые ценности и натуральные свойства, полезные для организма.

Annotation

Proof that national ice-cream is beneficial to children and to the rice as a nutritional value rich in biological value. Expained that the difference between ice-cream and ice-cream of horse milk and it used in the form of pure natural products.

Кіріспе

Қазіргі заман талабына сай балалар да, ересек адамдар да компьютер алдында жұмыс жасайтыны анық. Ал, бұл ғылыми жобада қарастырылып отырған қымыз бен шұбаттан жасалған балмұздақтарды ұзақ уақыт компьютерде отырып жұмыс істегенде, не болмаса кітап оқып болған соң, жеудің пайдасы өте көп екендігіне дәлелдер келтірілген. Тағы айта кететін жаңалық, ұлттық балмұдақтардың бұл түрлерінің жаздың аптап ыстық күндері басыңнан күн өтіп ауырғанда, мұрныңнан қан кетуі жиілегенде қан тоқтату қасиеті бар екендігіне мысалдар келтірілген.

Тақырыптың өзектілігі:

Қымыз бен шұбаттың адам ағзасындағы өкпе мен бауыр үшін емдік қасиеттері аңызға айналған десе де болады. Қаншама дәрі-дәрмектен жазыла алмаған аурулар осы қымыз бен шұбаттан құлан-таза айығып кеткеніне дәлелдер мен мысалдар өте көп. Бірақ бұл ұлттық сусындарды ересек адамдар жақсы көргенмен, балалар көп іше бермейді. Сондықтан да қымыз бен шұбаттың құрамын өзгертпей балмұздақ жасауға болатынына көз жеткізгіміз келді. Бұл емдік қасиеті бар, пайдалы сусындарды балмұздақ күйінде ұсыну адам ағзасына бала кезінен-ақ пайдасын тигізері сөзсіз. Өйткені балмұздақты ересектер де, балалар да мезгіл таңдамай сүйіп жейді. Балмұздақтың бұл түрін ұлттық балмұздақ ретінде экспортталуына жол ашуымыз керек. Өз елімізде шығарылатын Отандық өнімге ешқандай консерванттар қоспасыз, таза дәрумендерін сақтап, жасауға болатыны дәлелденген. Бұл, балмұздақтың дәл осы түрлері адам ағзасына пайдалы екендігінің тағы да бір дәлелі.

Тақырыптың мақсаты:

Бұл жобадағы мақсат ұлттық балмұздақтың балаларға да, ересектерге де биологиялық құндылықтарға бай, құнарлы, ағзаға пайдалы азық-түлік болып табылатындығын дәлелдеу. Жылқы сүті мен түйе сүтінен жасалған балмұздақтың сиыр сүтінен жасалған балмұздақтан айырмашылығы отқа пісіріліп, құрамы өзгертілмей, табиғи таза өнім күйінде пайдалануда екендігін түсіндіру. Оқушыларға өзіндік зерттеу қабілеттерін үйрету.

Тақырыптың міндеті:

Бұл жобадағы таңдалып отырған тақырыптың міндеті болашақ ұрпағымыздың дені сау, экологиядан келетін, компьютер, ұялы сымтетіктерден келетін қауіптерден барынша сақтауға үлес қосу.

Тақырыптың жаңашылдығы:

Қымыз бен шұбаттан жасалған балмұздақтың басқа балмұздақтардан айырмашылығы ешқандай зиянды түс бергіштер мен дәмдендіргіштер қоспай, отқа пісірмеген табиғи күйінде пайдалануы адамға ешқандай зиян тудырмайтындығында. Керісінше бұл сусындарда табиғи иммундық қасиеті адам денсаулығына пайдалы түйіршік белоктар бар екендігінде. [1]

Зерттеу әдісі:

Жеке тәжірибе арқылы зерттеу, журнал, кітаптардан және ғаламтордан алынған ақпарат.

Зерттеу бөлімі:

«Ұлттық балмұздақ» тақырыбының басталуына түрткі болған қызығушылық, ол жылқы мен түйе малдарының ыстыққа да, суыққа да төзімділігінде. Төрт түлік малдың ішіндегі ең сүттісі сиыр болғанымен сиыр сүтінің жарамдылық мерзімі өте қысқа. Сиыр тез ауруға шалдыққыш мал болып табылады. Сүті де көбірек қайнатылмай қолданымға берілсе, адам ағзасына зиян келтіретін бактериялар болу қаупі де жоқ емес. Біз осы тақырыпты таңдамас бұрын «Жылқы мен түйе малдары неге көп ауырмайды, неліктен олар суық пен ыстыққа төзімді?» - деген сұрақтарға жауап іздеуден бастадық. Шындығында да осынау денсаулықтары мықты жануарлардың сүттерінің құрамында да адам ағзасына пайдалы дәрумендер бар екендігі айқын көрініп тұрғандай болды. Сондықтан да біз төрт түлік ішіндегі осы екі түліктің сүттерінің құрамын зерттеуге кірістік. Ол үшін ғаламтор парақшалары мен денсаулық газеттері және кітапхана сөрелеріндегі «Жануарлар әлемі» кітаптары көп көмегін тигізді. Бізге алынған ақпараттар жеткілікті болғанымен бұл түлік сүттеріне балалардың қызықпайтындығы тағы да кедергі бола бастады. Яғни, балалардың барлығы қымыз бен шұбатты жақсы көреді деп айта алмаймыз. Сондықтан да, осынау дәруменге бай сусындарды балалар көп тұтынуы м

Негізгі бөлім:

“Жылқы –малдың патшасы, түйе-малдың қасқасы” деген мақал қазақта тегін айтылмаған. Қазақ халқы үшін төрт түліктің осалы жоқ. Дегенмен жылқы мен түйенің адам үшін атқаратын қызметі өте жоғары бағаланатын. Мереке-қуанышта, қайғы-қасіретте, басқа түскен небір ауыр күндерде бұл түліктер адамның жан серігі, айырылмас досы болған. Барлық түліктен де жылқы мен түйе өсіру тиімді. Оны бағуда шығын шықпайды. Еті де, сүті де қазақ халқы үшін аса қадірлі тағам. Түйе жүнінен жасалған киімдер мен көрпелер жылы, әрі жеңіл. [6]

Бүгінде жеміс-жидек, жаңғақ, шоколад, не болмаса кофе қосылған балмұздақпен ешкімді де таңғалдыра алмайсыз. Сондықтан ұлттық сусындарымыз, қымыз бен шұбатты қоса отырып, балмұздақ жасау туралы ой келді. Бұл сусындар ақуыздар мен дәрумендердің алмасуын реттеп, ағзаны күшейтеді, жүйке жүйесін нығайтады. Мұндай балмұздақты консервант қоспастан ұзақ мерзімге сақтауға болады, – дейді Оңтүстік Қазақстан облысы Шымкент қаласы «Ладушки» кондитерлік дәмханасының бас аспазы Наиля Махиянова. [1]

Балмұздақ құрамына 43-45 пайыз қымыз немесе шұбат, 35 пайыз қаймақ, сондай-ақ қант ұнтағы мен жұмыртқаның ағы да қосылады екен. Сан түрлі балмұздақ сөреде самсап тұрғанымен, ұлттық сусыннан жасалған өнім тез таусылып кетіп жатыр.

Қымыз бен шұбаттан жасалған балмұздақтың сөредегісі

Қымыз бен шұбаттан жасалған балмұздақтың жеке адамға берілген мөлшері

Қымыз бен шұбаттан жасалған балмұздақтың жаңғақ қосылған түрі

Қымыз бен шұбаттан жасалған балмұздақ Жапонияда