Үш бәйтерек – үш діңгек сыныптан тыс жұмыс, 7 сынып

Мақсаты: Ұлағатты адамдардың өмірімен шығармашылық жолын оқушыларға таныстыру,азаматтық тұлғасын таныту. Іздемпаздыққа үйрету. оқушыларды биік адамгершілікке, елжандыққа баулу.Оларды елінің тарихын біліп, болашағына еңбек етулеріне шақыру. Көрнекілігі: Ақындар суреттері, ақындар туралы жазылған цитаталар, слайдтар, бейнероликтер. (Үш бәйтерек әні орындалады.) Армысыздар, қадірлі ұстаздар мен оқушылар,қонақтар ! Қазақ әдебиетінің алып бәйтеректері С.Сейфуллин, І.Жансүгіров, Б.Майлинге арналған «Үш бәйтерек-үш діңгек» атты поэзия кешімізге қош келдіңіздер!

І Аружан

Қалың қара қазаққа Үш бәйтерек атандың. Жаның малынып азапқа

Ұрпақ үшін сөз алдың. Бүгінгі жастар – еліміздің ертеңі. Ұлттық санамыз сілкініп, саяси ой - өрісіміз өрлеу жолына түскенде біздің кім екенімізді, ата - бабамыздың қандай болғанын, бостандықты қалай аңсап, қалай қастерлегенін, тегіміздің мызғымас мықты екенін ұрпаққа ұғындырып, келер ұрпаққа мирас етіп қалдыру жолында жанын пида еткен алаш ұлдары аз емес. Солардың бірегейі, әдебиетіміздің үш бәйтерегі атанған үлы тұлғалар- Сәкен , Ілияс, Бейімбет .Тәуелсіздікті ту еткен қазақ халқы осындай ұлдарымызды мақтан тұтады.

ІІ Көркем: Қазақ халқының ұлттық әдебиетінің қалыптасуы мен елдің қоғамдық өмірінің дамуына үлкен үлес қосқан, өздерінің жазған түрлі тақырыптағы шығармаларымен адамдардың жаңа заманға сай, сауатты болуына, ой-өрісінің өсуіне ықпал еткен, елді оқуға, білім алуға шақырған, үш бәйтерек сынды қатар өсіп, туған елі үшін еткен еңбектерімен шырқау көкке көтерілген, халқының болашағына жол сілтеген асыл перзенттері, 1894-1938 жылдар аралығында қатар өмір сүрген Сәкен Сейфуллин, Бейімбет Майлин мен Ілияс Жансүгіровтер болды. Биылғы жылы «Үш бәйтерегіміздің» туғанына 125 – жыл толып отыр. І Аружан: Сәкен, Бейімбет, Ілияс! Үшеуінің де жөргегі – ұланғайыр бір даланың топырағы. Үшеуі де бір жаздың майсасынан алғаш нәр татып, бір қыстың ызғарынан алғаш қар басыпты.

Сәкені Жезқазғанның сұлу туған,

Жасынан өз бетінше өнер қуған. “Үкімет” деп арпалысып жүргенінде,

Ақыры аяқ-қолын кісен қиған. Бейімбеті Қостанайдың сөз зергері,

Жағдайын кедейлердің бар тергені. Қолынан қалам түспей жүрген кезде,

Таусылды оның халыққа көп берері. ІІ Көркем:

Ілиясы Жетісудің дүлдүл ақын, Жырымен ұлағатты бізге жақын.

Көп өлеңі арналған балаларға, Сондықтан ұмытпайды оның атын. Үш бәйтерек бір жыл туып, бір жыл өткен,

Зарлатып әйел-бала бірге кеткен. Оларға “халық жауы” атақ тағып,

Түбіне үшеуінің бір күн жеткен. І Аружан: Бүгінгі поэзия сағаты ІІІ бөлімнен тұрады. І бөлім «Өмірлері өнеге- үш бәйтерек» (ақын жазушылардың өмірі мен шығармашылығы бойынша слайд таныстыру) ІІ бөлім «Өлмейтұғын артына сөз қалдырған...» (поэзия минуты) ІІІ бөлім « Есімде сол бір елестер» ( Ақын туралы естеліктер) ІІ жүргізуші: Үш бәйтерек.... Үшеуінің туысы қандай бірдей болса, тұрысы қандай әр бөлек. Біреуі – дәйім биікке талпынып, алға ұмтылған өр халықтың асыл арманындай асқақ, біреуі – талайды бастан кешіп, тауқыметке төзіп өскен қауымның сарқылмас сабырынан жаратылғандай мығым. Біреуі – көпті көріп, көпті сүйген халықтың мұқалмас жігерін кең қамтып, кемел сіңіргендей қуатты да нәрлі. Үшеуі де – халық пен заманның адал ұлдары. Олай болса «Өмірлері өнеге- үш бәйтерек» бөлімі бойынша ақындардың өмірі мен шығармашылығына зерттеу жұмысын жүргізген оқушыларға сөз берейік.

(Баяндама немесе слайд) 9 класс оқушылары.

І Көркем: Кұлактан кiрiп бойды алар,

Әсем ән мен тәттi куй. Көңiлге түрлi ой салар, Әндi сүйсең менше сүй- деген ұлы Абай атамыздың осы өлеңі еріксіз еске оралады. Себебі біздің Сәкен ағамыз да әннен құр алақан емес . «Тау ішінде», «Біздің жақта», «Жазғы түнде» өлеңдері ақынның лирик екенінің белгісі. Ол - адамгершілік сезімдердің, айнымас достық пен махаббаттың жыршысы. Ән десе елеңдемейтін құлақ болмас. Ендеше кезекті әнге берейік. С.Сейфуллин «Біздің жақта »әнінің бейнеролигі. ІІ Аружан:

"Поэзия, менімен егіз бе едің? Сен мені сезесін бе, неге іздедім? Алауыртқан таңдардан сені іздедім, Қарауытқан таулардан сені іздедім.

Сені іздедім кездескен адамдардан, Бұлақтардан, бақтардан, алаңдардан. Шырақтардан, оттардан, жалаулардан,

Сені іздедім жоғалған замандардан.- деп М.Мақатаев ақын жырлағандай үш бәйтерегіміздің поэзия көгінде самғағанына, астына асау тұлпар мініп жорыққа аттанғанын,кең даланы дүбірлетіп ән шырқағанына барша қазақ халқы куә.

Олай болса сөз кезегін «Өлмейтұғын артына сөз қалдырған...» атты поэзиялық сағатымызға берейік. С.Сейфуллин «Ананың хаты» .Оқитын 9 сынып оқушысы Әділет.