Ұстаз ұлағаты туралы эссе, қазақ әдебиеті

Ұстаз ұлағаты.

Ұстаз! Осы бір сөздің өзінде қаншама мән-мағына, қасиетті ұғым жатыр. Ұстаз алдынан өтпейтін ешкім жоқ. Жүрексіз адам болмайтыны секілді ұстазсыз білімнің, тәрбиенің іске аспайтыны белгілі. Бұл туралы қазақтың дала ұстазы, дана ұстазы Ы.Алтынсариннің «Мен үшін жақсы ұстаз бәрінен артық, өйткені, ұстаз мектептің жүрегі» деген нақыл сөзі бар. «Ұстаздық ету уақыт ұту емес, өзгенің бақытын аялау, өз уақытын аямау» - дейді ғұлама аталарымыз. Тәуелсіз ел атанып, төбемізге ту тігіп, тіліміздің мәртебесі артып, әлемге атымыз танылып жатқан кезде ұлттың, елдің болашағы – жас ұрпақтың тәрбиесіне зор көңіл бөлінуі қажет. Өйткені білімсіз жастармен болашақты елестету мүмкін емес. Ұстаз - жас ұрпақтың рухани сәулеткері, қоғам, халық өзінің үміті мол болашағын тапсыратын сенімді өкілі. Олар сол сенімді ақтай отырып, зерделі де зерек, парасатты, ұлттық және адамзаттық құндылықтарды бойына дарытқан тұлғаларды тәрбиелеуде. Қазақ мектебінің болашағы туралы М.Жұмабаев «Әрбір елдің келешегі мектебіне байланысты» деп айтып кеткенде тәуелсіз Қазақстан Республикасының тарихи әлеуметтік, мәдени рухани болмысын дамытуға, қоғамдық өмір мен ұлттық мектепті қалыптастыруда ұстаздардың еңбегі зор. Жалпы ұстазда

«Ұстаз жаратылысынан өзіне айтылғанның бәрін жете түсінген, көрген, естіген және аңғарған нәрселерінің бәрін жадында жақсы сақтайтын, ешнәрсені ұмытпайтын алғыр да аңғарымпаз ақыл иесі, мейлінше шешен, өнер-білімге құштар, аса қанағатшыл жаны асқақ және ар-намысын ардақтайтын, жақындарына да, жат адамдарға да әділ, жұрттың бәріне жақсылық пен ізгілік көрсетіп, қорқыныш пен жасқану дегенді білмейтін батыл, ержүрек болуы тиіс» деген дана сөз иесі Әбу Насыр әл-Фараби ұстаздықтың ұлы жолында мол еңбек сіңірген ұлы тұлға. Осы ұлы тұлғаның ұлағаттап кеткен ұстаздық жолын биік ұстау әр мұғалім атаулының негізгі қағидасы деп білемін.

Ізгілік пен жылы жүректен туатын адамгершілігі мол, мәдениетті адамның бір парасы ұстаз десек, сол ұстаз деген ұлы атқа ие болып, кір келтірмеу ұстаз атаулы жандардың негізгі міндеті. Сан жылдар бойына ұстаздық етіп, бар өмірін ұрпақ санасын білім нәрімен сусындатуға арнаған, қиялы терең, білімі асқақ, мәдениетті де ізетті ұстаз ғана – нағыз ұстаз. Мектеп ұжымынан әрбір ұстаздың бойында болатын төзімділік, сыпайылық, тазалық, адамгершілік, еңбексүйгіштік сияқты жақсы қасиеттерді бойыма сіңірдім. Әрбір тұлға өмірінде үлкен тәрбие мен таусылмас білім ошағын санасына ұялатқан ұстазын мәңгілік есінде сақтайды. Нағыз мұғалім, міне, осы. Өйткені, әрбір мемлекеттің…