Жағымды ой және ізгілік туралы тәрбие материалы

Жағымды ой ізгіліктің өрнегі

Нысанбаева Корлан Айтугановна

Қарағанды қаласы. М.Жұмабаев атындағы №39 гимназия

Педагог- психолог.Өзін- өзі тану мұғалімі.

Тұлға мәдениетінің негізі оның жалпыадамзаттық құндылықтарының негізінде көрінеді. «Құндылық» термині болмыстың белгілі құбылыстарының адами, әлеуметтік және мәдени мән- мағынасынбілдіру үшін қолданылады. Адам өмірінің өзегі- құндылықтар, ал басқа мақсаттар оған жеткізетін баспалдақтар ғана. Осы қағидаға сүйенсек, қоғамның жаңару кезіндегі жаңаша көзқарастардың бірі- құндылық бағдар. Қазіргі заманда ғылым мен білім, ақпараттық технология, техника қаншалықты қарыштап дамыған сайын, адамның бойындағы рухани- адамгершілік қасиеттерінің соншалықты төмендеп бара жатқанын күнделікті өмірде көріп отырмыз. Айтып айтар болсам: тастанды бала, қарттар үйі, қатыгездік, табиғатты ластау, ағашты кесу, алдап соғу, жемқорлық, өлтіріп кету, өз- өзіне қол салу, т.б. толып жатыр. Адамзаттың ең асылы- «адам» деп қарайтын болсақ, онда адамның азғындауына не себеп? Әлде заман кінәлә ме? деген сұрақтар туындады. Көпшілігі « заманына қарай адамы» деген принциппен өмір сүруде. Ал, заманды құрайтын адам емес пе? Міне, сонда барлығы қайтадан адамға келіп тіреледі. Сондықтан күллі әлемді сақтап қалатын бірден- бір жол рухани адамгершілік білім екені даусыз. Ал, адамның жүрегіне нұр құятын , риясыз сүйіспеншіл

Қоғамның осындай қажеттілігін қанағаттандыру мақсатында «Өзін- өзі тану» рухани- адамгершілік білімі жобасының авторы С.А.Назарбаева тұңғыш рет мемлекеттік деңгейдегі өскелең ұрпақты жалпыадамзаттық құндылықтарға үйрету мәселесін көтерді. Жоба авторы «Өзін- өзі тану»білім бағдарламасының мәнін ешкімге еліктемей, өзіндік тұлғасын сақтап қалу ; өз мүмкіндіктерін, дарынын дамыта білу, міндетті түрде «жақсы» мен «жаманды» ажырата білу; өзінің ниетіне, сөзіне және іс- әрекетіне жауапкершілікпен қарау; өзімен және қоршаған ортамен жарасымды өмір сүру; адамдарға әрқашан қолынан келгенше көмектесу; өзінің ішкі «Менін» жоғалтпай, ар- ұжданмен өмір сүру; қоғамның игілігі үшін еңбек ету, үнемі кемелденіп отыру деп түсінеді. Мұнын барлығы- үйлесімді дамыған адамның негізгі өмірлік ұстанымдары, яғни «Өзін- өзі тану» білім бағдарламасы болып табылады.

«Бұл жобаны біз «Өзін- өзі тану» деп атадық,- дейді С.А.Назарбаева- өйткені адам әуелі өзін- өзі, өзінің мүмкіндіктерін, өзінің өмірдегі орнын танып білмесе, ол тағдыр қолындағы ойыншыққа айналады. Егер де «біз кімбіз?», «қайдан пайда болдық?», «бұл өмірге не үшін келдік?» және «қайда барамыз?»- деген терең философиялық сауалдар төңірегінде мәселе қозғасақ- ол өзіміздің көзқарасымызды, өзіміздің ішкі «Мінімізді» адамгершілік жағына қарай өзгеруге жасаған алғашқы қадамымыз болғаны...»

Әлемдік кеңістік аясындағы адам өмірідегеніміз не? Бір ғана сәт, қас- қағым уақыт қана. Бізге берілген осындай ғана ғұмырды өзіміз үшін және өзгелер үшін ешқандай қиындықсыз өткізу маңызды емес пе?

Жас ұрпақты өкінбейтіндей етіп, қателіксіз, уайым- қайғысыз, зорлық- зомбылықсыз өмір сүруге, өмірлері қуаныш пен шаттыққа толы болуға үйрету- біздің қасиетті парызымыз. Нағыз ұстаз бейнесі Әбу Насыр Әл- Фараби: « Ұстаздық мінез- құлық нормасы мынадай болуға тиіс: ол тым қатал да болмауға тиіс, тым ырыққа да жығыла бермеугі керек, өйткені…