Жер бетінде тіршіліктің пайда болуы биология материалы

Сабақтың технологиялық картасы

Топ: 1 курс CЖ-01

Сабақ

Пән:

Биология

Тақырып:

Жер бетінде тіршіліктің пайда болуы туралы алғашқы көзқарастар

Оқыту мен тәрбиелеудің міндеттері:

1. Білімділік

Жер бетінде тіршіліктің пайда болуы туралы алғашқы көзқарастары жайлы алған білімдерін жүйелеу және толықтыру.

2. Дамытушылық

Жаңа тақырыпты меңгере отырып, жалпылап жүйеге келтіру дағдыларын қалыптастыру.

3. Тәрбиелік

Логикалық ойлауды, тәртіптілікті, ұқыптылықты қалыптастыру

Жаңа тақырыпты бағалау критерилері

Жер бетінде тіршіліктің пайда болуы туралы алғашқы көзқарастарын туралы дәріс арқылы меңгеру.

Жер бетінде тіршіліктің пайда болуы жайлы өз жеке пікірлерін қалыптастыра алу

Пән аралық байланыстар

тарих

Сабақтың типі

Сарамандық зертханалық

Сабақтың түрі

Аралас сабақ

Құрал-жабдықтар, көрнекі құралдар:

Мультимедиялы экран, проектр, слайдтар, оқу құралы

Сабақ оқытуда қолданылатын ұйымдастыру әдістері, технологиялар:

Ақпаратты коммуникативті технология

Қолдану әдебиеттері

Негізгі

. Қасымбаева Т, Мухаметжанов К, «жалпы биология» 10-11 сынып, Алматы, Мектеп, 2014ж

Қосымша

referaty.kz

Регионалдық компоненті

Қазақстан, Семей

Сабақтың құрылымы

№ элемента

Ход урока / Сабақтың барысы

Әдістер/Формы

Время/уақыты

Ұйымдастыру кезеңі:

ауызша

2 мин

Ұйымдастыру кезеңі:

ауызша

Оқушылардың сыртқы бейнесіне және аудиторияның санитарлық жағдайына көңіл аудару

шолу

Сабақта жоқ оқушыларды журналда белгілеу

жазбаша

II

Үй тапсырмасын сұрау

10 мин

Селекция дегеніміз не?

Селекцияның адам өміріндегі маңызы?

III

Үй тапсырмасые жекелей сұрау

20 мин

IV

Сабақ жоспары

30 мин

Ежелгі Жердегі тіршіліктің пайда болуы туралы көзқарастар.

Қазірде Жер бетіндегі тіршіліктің пайда болуы келесі негізгі этаптарға жіктеледі:

Жер бетінде тіршіліктің пайда болуының бастапқы кезеңдері

жазбаша

V

Тақырып бойынша тексеру сұрақтары:

ауызша

13 мин

Панспермия теориясының негізін кім қалады және ол теория жайлы не айта аласындар?

Қазірде Жер бетіндегі тіршіліктің пайда болуының негізгі этаптары?

Жердің пайда болуы туралы сендердің пікірлерің?

VI

Сабақты қортындылау: баға қою және қортындылау

3 мин

VII

Үй тапсырмасы: Ө.Атеева «Іс-жүргізуді компьютерде өздік үйрену» www.buhgalter.kz/, referaty.kz

2 мин

Ежелгі Жердегі тіршіліктің пайда болуы туралы көзқарастар.

Жер бетіндегі тіршіліктің пайда болуы туралы қазіргі заманның теориясы. Тіршіліктің пайда болуы туралы сұраққа ғалымдар бірдей тұжырымға келмеген. Бір негізгі топтарға біріктіруге болатын бірнеше болжамдар бар: панспермия гипотезасы және біздің планетада тіршіліктің туылу гипотезасы.

Панспермия гипотезасы бойынша, алғаш рет швед ғалымы С.Аррениуспен (1895) ұсынылған, тіршілік космостан метеориттер мен космос шаңы арқылы микроорганизмдермен келген дейді. Кейіннен бұл гипотеза Жер бетін саналы тіршілік иелері бөгде планеталықтардың келіп көргендігі туралы идеялармен толықтырылды. Бірақ осы екі пікірді не дәлелдей алмады, не жоққа шығара алмады.

Біздің планетада тіршіліктің өз алдына пайда болуы гипотезасы адамзат дамуы тарихында бірнеше рет түрін де өзгертті. Мыңжылдықтар бойында, XVII ғ. ортасына дейін тірі организмдердің пайда болуы үнемі жүреді деген пікір билеген. Бұл идеялар алғашында Ежелгі Грецияда кең өріс ала бастады. Демокрит (б.э.д. 400-370 мыңжылдықтар) тіршіліктің өз бетімен пайда болуы жердің элементарлы ылғалды бөліктерін от атомдарымен біріктіруден пайда болған деп есептейді. Орта ғасырларда бақалар шөгіндіден, құрттар топырақтан, шыбындар шіріген еттен пайда болуы мүмкін деп ойлаған. Тек 1665 жылы итальяндық ғалым Ф.Реди (1626-1697) тәжірибе арқылы тіршіліктің өз бетінше пайда бола алмайтындығын дәлелдеген. Ол таза етті алып бірнеше колбаларға орналастырады, олардың жартысының бетін марлімен жауып тастайды. Шыбын дернәсілдері тек ашық колбаларда пайда болады, ал жабықтарында олар пайда болмайды. Осыдан дернәсілдер шыбындардың тастап кеткен жұмыртқаларынан пайда болды деген қорытынды жасалады.

Тіршіліктің өз бетінше пайда болмайтынын, XIX ғ. ортасында Л.Пастермен (1822-1895) дәлелдеді. Ол қарапайым тәжірибеде көрсеткен. S тәрізді түтікше бекітілген колбаға ет сорпасын құйып, қайнатады. Бірнеше айлар бойы сорпа стерильді сақталады, себебі ауадағы микроорганизмдер оған түсе алмаған, бірақ сорпа бір күні кенеттен тұнық болып кетеді, себебі түтікшені алып тастағанда ондағы микробтар дереу ішке кіріп кетеді.

Орыс ғалымы А.И. Опарин (1924) және ағылшын ғалымы Дж.Холдейн (1929) материяның алғашқы мұхиттың ұзақ уақыт дамуынан пайда болды деген гипотеза айтады. Олардың ойынша, тіршіліктің пайда болуы көптеген молекулалық химиялық түзілістерінен, олардың полимеризациясынан, күрделі агрегаттардың және т.б. пайда болуы деп есептейді. Бұл гипотеза жердің пайда…