Жұлдызды аспан және әлем құрылымы, 9 сынып

Алматы облыстық И.Нүсіпбаев атындағы мектеп - интернаты

«Бекітемін»

Мектеп - интернат директоры: Л.А.Касымбекова

Ашық сабақ

Тақырыбы: «Жұлдызды аспан. Әлемнің құрылымы және масштабтары»

Өтілетін сынып: 9 «Ә»

Пән мұғалімі: Н.Е.Сейдахметова

Мерзімі: 29.01.2018ж

Уақыты: 10:00

Өтілетін орны: Физика кабинеті

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі: Астрономия негіздері

Мектеп: Алматы облыстық И.Нүсіпбаев

атындағы мектеп - интернаты

Күні: 29.01.2018ж.

Мұғалімнің аты-жөні: Сейдахметова Назгүл Еркінқызы

Сынып: 9

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақ тақырыбы

Жұлдызды аспан. Әлемнің құрылымы және масштабтары

Сабақ мақсаттары

Барлық оқушылар:

Шоқжұлдыздар мен жұлдыздардың атаулары мен белгіленулері туралы ақпарат беру, айырмашылығын көрсету.

Басым бөлігі:

Шоқжұлдыздар мен жұлдыздарды ажырату;

Жұлдыздардың жарықтылығын сипаттайтын шамаларды анықтау;

Кейбірі:

Погсон формуласын қолдана атырып, жұлдыздардың жарықтылығын анықтау

Жетістік

критерийлері

Оқушылар шоқжұлдыздар мен жұлдыздарды ажырата алады;

Жұлдыздардың жарықтылығын сипаттайтын шамаларды атайды, біледі, түсінеді;

Погсон формуласын қолдана атырып, жұлдыздардың жарықтылығын анықтай алады.

Тілдік мақсаттар

Оқушылар: жұлдыздар, шоқжұлдыздар және оларды сипаттайтын шамаларды жүйелей алады.

Пәнге қатысты сөздік қор мен терминдер:

Жұлдыз, шоқжұлдыз, көрінерлік жұлдыздық шама, жұлдыз жалтырлығы, абсолют жұлдыздық шама, парсек, жарық жылы.

Құндылықтарға баулу

Еңбек және шығармашылық, өмір бойы білім алу, ынтымақтастыққа баулу.

Алдыңғы білім

Тербелістер мен толқындарды, сипаттайтын шамаларды, толқын ұзындықтарын біледі

Сабақбарысы

Сабақтыңжоспарланғанкезеңдері

Сабақтағыжоспарланғанжаттығулар түрлері

Ресурстар

Сабақтың басы

(5 минут)

І. Ұйымдастыру

Қызығушылығын ояту

1.Психологиялық ахуал: «Өзіңді қандай жұлдызға теңейсің?».

2. Оқушыларды топқа бөлу: «Сириус, Темірқазық, Үркер», - деп топқа бөлу мақсатым сабақтың тақырыбын ашып алу, айқындау.

Топтың атауы неге байланысты деп ойлайсыздар?

3.Ой қозғау: «Жасырын сөз» технологиясы

Бұл технологияда Бір оқушыны тақтаға шығарып, бір немесе екі сөз беремін. Сол сөзді айтпай сынып оқушыларына жеткізу керек, мимика немесе жест арқылы да болады. Бастысы сыныптағы оқушылар тауып алардай түсінікті етіп, бірақ сөзді айтпауы шарт.Мұндағы мақсатым сабақ мақсатын айқындау.

Кеспе қағаздар

Сабақтың ортасы

(27 минут)

Дескриптор:

- Шоқжұлдыздың анықтамасын біледі;

- Жарық жұлдыздармен танысады;

- Жұлдыздарды сипаттайтын шамалармен танысады.

Сергіту сәті:

Дескриптор:

- Көрінерлік және абсолют жұлдыздық шаманы біледі.

- Жұлдыз жалтырлығын біледі.

Дескриптор:

Жұлдыз жалтырлығын табуда Погсон формуласын қолдана алады

Білім дағдысы: білу, түсіну.

Белсенді оқыту: «Өкіл»технологиясы

Топтардың басшылары тағайындалады және бағалау парағы таратылады. Әр топ өзіне берілген материалды оқып шығады. Содан соң екі өкіл тағайындалып, өкілдер басқа топтарға барып, өз түсінгендерін айтып, олардың түсінгенін қайта топқа келіп баяндайды. Әрбір топ мүшелеріне өкілдерді бағалау парағы тарқатылады. Егер өкілдің айтқан ақпаратын түсінген немесе түсінбеген болса 1 ұпаймен немесе ұпайсыз қалдыруға болады. Сол бағалау парағын топ басшысына беріледі. Топ басшылары өзінің топ мүшелерін бағалайды.

1-тапсырма (G). (10 минут)

Сириус тобы. Шоқжұлдыздар туралы мәлімет.

Темірқазық тобы. Жұлдыздардың белгіленуі туралы мәлімет.

Үркер тобы. Жұлдыздарды сипаттайтын шамалар туралы мәлімет.

Кері байланыс: «Бір сөйлемдік қорытынды»

Видеокөрсетілім

Білім дағдысы: қолдану

Белсенді оқыту: «Таза тақта» технологиясы.

Шарты бойынша тақтаға сұрақтар жапсырылады. Әрбір оқушы қалауымен шығып сұрақтарға жауап беріп, сұрақты өзімен алып кетеді. Егер сұрақтың жауабын білмесе қайта орнына іліп кетеді. Соңында тақтада ешбір сұрақ қалмайтындай тақта тазару керек. Бұл технологияны алу мақсатым оқушылар жаңа тақырыпты жақсы түсініп, соған байланысты ешқандай күмән туындамайтын тақтаны тазарту.

2-тапсырма (І). (7 минут)

Шоқжұлдыз дегеніміз не?

Шоқжұлдыз дегеніміз – аспанның нақты шекарасы анықталған белгілі бір бөлігі.

Жұлдыз бен шоқжұлдыз арасындағы айырмашылықта атаңыз.

Жұлдыз дегеніміз бір ғана жарқыраған аспан денесі. Ал шоқжұлдыз дегеніміз жұлдыздардың топтасқан және орны белгіленген аспан денелері.

Көрінерлік жұлдыздық шама дегеніміз не?

Жұлдыздардың көзге көрінерлік жарықтылығын санмен өрнектеу үшін енгізілген шама. Оны Гиппарх енгізді.

Жұлдыз жалтырлығы дегеніміз не? Оны қалай анықтаймыз?

Астрономияда жұлдыз жалтырлығы (жылтырауы) деген ұғым қолданылады. Ол жұлдыздың одан келетін сәулеге перпендикуляр орналасқан бірлік ауданды жарықтандыратын жарық мөлшерін береді. Погсон формуласы арқылы.

Абсолют жұлдыздық шама дегеніміз не?