Жылу қозғалтқыштарының пайдалы әсер коэффициенті 8-сыныпқа

Тексерілді: Мектеп: №6 Хромтау гимназиясы

Термодинамика негіздері

Мұғалімнің аты-жөні: Сагимбаева Э.Н.

Сынып:

Күні:

Оқушы саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақ тақырыбы:

Жылу қозғалтқыштарының ПӘК-і.

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

8.3.2.19 – жылу қозғалтқыштарының пайдалы әрекет коэффициентін анықтау;

8.3.2.21 – жылу қозғалтқыштарын жақсарту жолдарын ұсыну

Сабақ мақсаты

жылу қозғалтқыштарының пайдалы әрекет коэффициентін анықтау

жылу қозғалтқыштарын жақсарту жолдарын ұсыну

Бағалау критерийлері

Жылу қозғалтқышының жұмыс істеу принципін біледі

ПӘК формуласын біледі және есептер шығаруда қолданады

Термодинамиканың екінші заңының жылу двигателіне қатысты қалай қолданылатыны туралы дұрыс сипаттама береді

жылу қозғалтқыштарының жақсарту жолдарын ұсыну

Тілдік мақсат

Пәнге тән лексика мен терминология:

Термодинамикалық жүйе-thermodynamic system

Поршень - piston;

Поршеньқозғалысы- movement of the piston(rises),(descends)

Ішкі энергияның өзгерісі - изменение внутренней энергии-change in internal energyповышается increases,энергия уменьшается- energy decreases

Жылу қозғалтқыштары -тепловые двигатели- heat Engines

Пайдалы әрекет коэффициенті - коэффициент полезного действия- efficiency (coefficient of performance)

Диалог пен жазу үшін пайдалы сөздер мен тіркестер:

Жылу қозғалтқыштары ...

Жылу машиналары ...

Жылу қозғалтқышы жұмыс атқаруы үшін ...

Жылу қозғалтқышының ПӘК-і ...

Құндылықтарды дарыту

Бұл сабақ оқушылардың белсенділігін арттыруға,сыни ойлау дағдысын дамытуға және коммуникативтік дағдысын жетілдіруге бағытталған.

Пәнаралық байланыстар

Математика: сызықтық және кері тәуелділік, геометрия: график астындағы аудан арқылы термодинамикадығы жұмысты анықтау, процестерді сипаттау

Бастапқы білім

Алдыңғы сабақта оқушылар термодинамиканың бірінші және екінші заңымен танысты және сол теориялардың негізінде мәңгі қозғалтқыш жасау мүмкін емес деген қорытынды жасады.

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет

Ресурстар

Сабақтың басы

1-7 минут

7-10 мин

10-12 мин

1.Ұйымдастыру.Өткен тақырыпты қайталау мақсатынаоқушыларға кестені толтыру ұсынылады

Бос торкөздерді толтыр (жеке жұмыс)

Процесс

Q

A

газ жұмысы

ΔU

A/

сыртқы күштер жұмысы

Изобаралық ұлғаю

200 Дж

150 Дж

Изохоралық қыздыру

750 Дж

Изотермиялық сығылу

7 кДж

Адиабаталық сығылу

12кДж

Өздік бағалау жүргізіледі, дайын жауаптармен әркім өз жұмысын өзі тексереді.

2. Ой қозғау «Жылу қозғалтқыштарының ПӘК-ін арттыру жолдары бар ма?»

3. Мақсатты болжау.Сабақ мақсаты оқушылармен талқыланады.

-жылу қозғалтқыштарының пайдалы әрекет коэффициентін анықтау

-жылу қозғалтқыштарын жақсарту жолдарын ұсыну

http://files.school-collection.edu.ru/dlrstore/f53a2095-f74b-4ff4-ac6f-361d4344a481/8_74.swf

https://www.youtube.com/watch?v=FuqupUgremY

12-22 минут

22-35 мин

4. Түсіндіру.Карно циклі туралы бейне материалмен танысып, оқушылар талдау жасайды. Оқушыладың ойын тыңдаған соң мұғалім кері байланыс жасай отырып, Карно циклін түсіндіреді.

Карно циклi.

Жұмыс атқарушы дене қыздырғыштан Q1 жылу мөлшерiн алады да, тоңазытқышқа Q2 жылу мөлшерiн бередi, ал (Q1 – Q2) айырымын Aп жұмысқа айналдырады. Жұмыс атқарушы дене ұлғайған кезде өзiнiң барлық iшкi энергиясын жұмыс жасауға берiп жiбере алмайды. Жылудың едәуiр бөлiгi мiндеттi түрде жұмысын атқарған газбен бiрге тоңазытқышқа берiледi. Iшкi энергияның бұл бөлiгi қайтарылмай, бiржола жоғалады. Идеал жылу машинасы, оның ПӘК-і

Карно машинасындағы жұмыс атқарушы дене, өз күйiнiң өзгеру циклiн периодты түрде қайталап тұратын, идеалды газ болып табылады. Бұл цикл Карно циклi деген атақ алды, осыған ұқсас процесстер айналмалы немесе циклдік процесстер деп аталады.