2-сыныпта диалогты оқыту арқылы сөйлеуді дамыту

Союз Алима

Бастауыш сынып мұғалімі

«№49 Жалпы білім беретін мектебі» КММ

Мақала

«Диалогты оқыту арқылы бастауыш сынып оқушыларының сөйлеу мәдениетін қалыптастыру.»

«Естігенімді — ұмытамын, көргенімді — есте сақтаймын,

өз істегенімді — меңгеремін» Конфуций

Бүгінгі таңда тәуелсіз мемлекет алдында тұрған негізгі мақсаттардың бірі – дүниежүзілік білім әлеміне ену. Бұл салада білім беру ісінің мазмұнын жаңа бағытқа бұрып, құрылымдық жүйесін жаңарту, өзгерістер енгізу — білім реформасын жүзеге асыру алғышартта тұрғаны баршамызға аян. Демек, Егеменді Қазақстанның болашақ потенциалын оқытып – тәрбиелейтін мұғалім – шығармашыл, жан-жақты білімді, парасатты, мейірімді, сезімтал, интеллектуалды, мәдениетті, кәсіби шебер, ізденімпаз, ғылыми зерттеуші болса,онда жеке тұлғаға қойылатын мынадай талаптар алдыңғы орынға шығады: креативтілік, белсенділік, жауапкершілік, ой-өрісінің кеңдігі,сауаттылық,танымдық әрекетке қызығушылығының басымдығы

Қазіргі мектеп жұмыс істеп жүрген педагогтардың алдында тұрған негізгі проблемалары

1.Баланы оқи білуге үйрету;

2.Баланы ойлауға үйрету;

3.Баланың өзін-өзі тұлға ретінде дамуына жағдай жасау;

Осыған орай мектеп білімі түбегейлі жаңартылып, мұғалімнің қызметінің мақсаттары кеңейіп, үлкен өзгерістер енуде. Әр педагогтың міндеті – оқушының шығармашылық ойына бағыт беру, шығармашылық ізденісті қолдау, жағдаяттар туғызып,сөйлеу мәдениетін қалыптастыруға, диалогты оқытуға баулу Осы қажеттіліктерді оқушыларға меңгерту барысында бастауыш сынып оқушыларының сөйлеу мәдениетін қалыптастыру.

Мақсаты: бастауыш сынып оқушыларының диалогты оқыту арқылы сөйлеу мәдениетін дамыту қалыптастыру. Бастауыш сынып сабақтары барысында және сабақтан тыс уақытта оқушылардың сөйлеу мәдениетін қалыптастыру оның тиімділігін анықтау. Оқушының өзіндік іс- әрекетін қалыптастыратын өмірлік жағдаяттардың шешімдерін таба алатындай білім беру әдіс- тәсілдер жиынтығы болып келетін оқыту технологиясын зерттеу, өзіндік тәжірибеде қолдану, көздеген нәтижелерге жету.

Міндеттері:

— оқушының сөйлеу мәдениетін қалыптастыру ;

— оқушы тұлғасының өзіндік дамуын жүзеге асыру;

— оқушының ерекше ойлау. Өз ойын еркін жеткізе білуге және өмірге деген көзқарасын қалыптастыру;

— оқушының шығармашылығын дамыту;

— оқушы дамуына мониторинг жүргізу.

Күтілетін нәтиже: жеке тұлғаға, тәжірибеге бағытталған, үздіксіз білім беру принциптеріне негізделген танымдық іс- әрекетті ұйымдастыру формаларын, әдістемелерін, оқу бағдарламаларын, авторлық зерттеулерді жасақтау. Оқушының сөйлеу мәдениетін қалыптастыруда монологты және диалогты сөйлеудің екі түрін пайлалана отырып сөйлеу мәдениетін қалыптастыруда көптеген жұмыстар арқару.

Теориялық бөлім: Бастауыш сынып оқушыларының диалогты оқыту арқылы сөйлеу мәдениетін қалыптастыру. негізгі мақсаты оқушылардың қызығушылық ынтасын дамыту, өз бетімен жұмыстарын жүргізу арқылы білімдерін жетілдіру, ақпараттық бағдарлау біліктілігін қалыптастыру жəне сыни тұрғыдан ойлау қабілетін арттыру арқылы оқушыны болашақта əр түрлі жағдаяттарда, əр түрлі қоғамдық ортада өзін- өзі көрсете білуге бейімдеу қажет. Сапалы білім беруде әдіс-тәсілдерін тиімді пайдалана отырып, оқушылардың ізденімпаздық, зерттеушілік, шығармашылық қабілеттерін дамыту. Сонымен бірге, ата-ана, мұғалім және оқушы арасындағы ынтымақтастықты қалыптастыра отырып, білім сапасын арттыру керек. Ал, оқушылардың танымдық қызығушылығын дамытуға жағдай жасай отырып, баланы ізденімпаздыққа және өзіне сенімді болуға ұмтылдыру, ақыл-ой деңгейін қалыптастыру, сөйлеу мәдениетін қалыптастыру, сыни тұрғыдан ойлау қабілетін дамыту болып табылады . Бастауыш сынып оқушылардың ізденушіліктерін, шығармашылық дағдыларын, өз білімдерін өз бетімен құрастыра білу икемділігін, өз ойын еркін жеткізе білуге , сыни тұрғыдан ойлауын дамытуымыз керек.

Жобаның тиімділігі – көзбен көріп, құлақпен естіп, есте сақтай отырып оқушыны ізденіске, іскерлік пен танымдық ынтаға, шығармашылық қабілетті жетілдіру арқылы түрлі мәселелерді шеше білуге, тапқырлыққа, жаңа ғылыми ізденіске жетелеуде.Диологты оқыту негізінде оқушылардың жұппен немесе топпен бірігіп дайындайтын шығармашылық жұмыстар.

Бастауыш сынып оқушыларының диологты оқыту арқылы сөйлеу мәдениетін қалыптастырудағы негізгі міндеттері:

- Өз ойын еркін айтуға мүмкіндік жасай алатын орта туғызу.

-Оқушы жүрегіне жол табу арқылы сабақтардың әрбір сәтін қызықты, ұтымды өткізу.

-Оқушыларды тек берілген мәліметті тыңдаушы емес ізденуші, зерттеуші өз ойын еркін дәлелдей алатын, пікірін ортаға сала білетін жеке тұлғаны қалыптастыру.

- Оқушының бойындағы ынта-ықыласын жойып алмай, жеке дара қабілетінің дамуына мүмкіндік жасай отырып, қабілетін дамытып, шығармашылығын шыңдау.

-Оқытудың жобалау технологияларын қолдана отырып, жеке, жұпта, топта жұмыс істеу барысында мұғалім мен оқушының ынтымақтастығын қалыптастыру, оқушылардың ойына ерекше құрметпен қарау. Оқушыларды өзін-өзі қадағалай алатын, іс-әрекетін ретімен орындап, өзін — өзі жетілдіретін шығармашыл, ізденімпаз тұлға қалыптастыру.

•Оқушының тұлға ретінде қалыптасуына әсер ету;

•Ақыл-ойын және ерік пен сезім белсенділігін арттыру;