9 сынып, БЖБ Дүние жүзі тарихы бойынша

«Дүниежүзі тарихы» пәнінен

жиынтық бағалауға арналған әдістемелік ұсыныстар 9-сынып

Нұр-Сұлтан қаласы, 2021 жыл

Құрметті мұғалім!

Жиынтық бағалауға арналған әдістемелік ұсыныстар мұғалімге 9-сынып білім алушыларына «Дүниежүзі тарихы» пәні бойынша жиынтық бағалауды жоспарлау, ұйымдастыру және өткізуге көмек құралы ретінде құрастырылған. Жиынтық бағалауға арналған әдістемелік ұсыныстар «Дүниежүзі тарихы» пәні бойынша оқу бағдарламасы негізінде дайындалған.

Бөлім бойынша жиынтық бағалаудың тапсырмалары мұғалімге білім алушының тоқсан бойынша жоспарланған оқу мақсаттарына жету деңгейін анықтауға мүмкіндік береді.

Жиынтық бағалауға арналған әдістемелік ұсыныстар бөлім бойынша жиынтық бағалауды өткізуге арналған бағалау критерийлері мен дескрипторлары бар тапсырмалар ұсынылған. Сондай-ақ, жинақта білім алушылардың оқу жетістіктерінің мүмкін деңгейлері (рубрикалар) сипатталған. Дескрипторлары мен балдары бар тапсырмалар ұсыныстар түрінде берілген.

Қосымша материалдарды (нұсқаулықтар, таныстырылымдар, жоспарлар және т.б.), форумдағы талқылауларды және бейне нұсқауларды сіз «Назарбаев Зияткерлік мектептері» ДББҰ smk.edu.kz ресми сайтынан таба аласыз.

Жемісті жұмыс пен шығармашылық табыс тілейміз!

Әдістемелік ұсыныстар негізгі мектеп мұғалімдеріне, әдіскерлерге, критериалды бағалау бойынша өңірлік және мектеп үйлестірушілеріне, басқа да мүдделі тұлғаларға арналған.

Әдістемелік ұсыныстар дайындау барысында ресурстар (суреттер, мәтіндер, бейне және аудио материалдар, т.б.) қолжетімді ресми интернет-сайттардан алынды. Жинақ коммерциялық емес мақсатта құрастырылған.

МАЗМҰНЫ

I ТОҚСАН БОЙЫНША ЖИЫНТЫҚ БАҒАЛАУҒА АРНАЛҒАН ТАПСЫРМАЛАР4

«ХХ ғасырдың екінші жартысындағы әлемнің саяси картасы» бөлімі бойынша жиынтық бағалау4

«Халықаралық ұйымдардың қалыптасуы» бөлімі бойынша жиынтық бағалау8

IІ ТОҚСАН БОЙЫНША ЖИЫНТЫҚ БАҒАЛАУҒА АРНАЛҒАН ТАПСЫРМАЛАР11

«ХХ ғасырдың екінші жартысындағы әлемдік экономиканың дамуы» бөлімі бойынша жиынтық бағалау11

«Екі полюсті әлемнен көп полюсті әлемге» және «Аумақтық мәселелерді шешудегі халықаралық

ұйымдар» бөлімдері бойынша жиынтық бағалау14

IІІ ТОҚСАН БОЙЫНША ЖИЫНТЫҚ БАҒАЛАУҒА АРНАЛҒАН ТАПСЫРМАЛАР18

«ХХ ғасырдың екінші жартысындағы батыс елдерінің даму ерекшеліктері» бөлімі бойынша жиынтық бағалау18

«ХХ ғасырдың екінші жартысындағы Азия елдерінің даму ерекшеліктері» бөлімі бойынша жиынтық бағалау22

IV ТОҚСАН БОЙЫНША ЖИЫНТЫҚ БАҒАЛАУҒА АРНАЛҒАН ТАПСЫРМАЛАР26

«Қазіргі әлемнің жаһандануы» бөлімі бойынша жиынтық бағалау26

«ХХ ғасырдың екінші жартысындағы- ХХI ғасырдың басындағы ғылым, білім, технология» және

«ХХ ғасырдың екінші жартысындағы- ХХI ғасырдың басындағы мәдениет» бөлімдері бойынша жиынтық бағалау30

I ТОҚСАН БОЙЫНША ЖИЫНТЫҚ БАҒАЛАУҒА АРНАЛҒАН ТАПСЫРМАЛАР

«ХХ ғасырдың екінші жартысындағы әлемнің саяси картасы» бөлімі бойынша жиынтық бағалау

Тақырыптар

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін әлемнің саяси картасы қалай өзгерді?

1946-1963 жж. қырғи қабақ соғыстың ерекшелігі неде?

Оқу мақсаты

9.3.2.8 ХХ ғасырдың екінші жартысында әлемнің саяси картасындағы өзгерістерді айқындау

9.3.1.4 тұлғаның тарихтағы рөлін анықтау

Бағалау критерийі

Білім алушы

әлемнің саяси картасындағы өзгерістерді айқындайды

тұлғаның тарихтағы рөлін анықтайды

Ойлау дағдыларының деңгейі

Қолдану

Орындау уақыты

20 минут

Тапсырма

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін әлемнің саяси картасы бойынша тапсырманы орындаңыз.

Екінші дүниежүзілік соғыс қарсаңындағы

әлем

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі

халықаралық қатынастар (1945-1991)

Берілген карталарды пайдалана отырып, әлем картасындағы үш өзгерісті жазыңыз.

Саяси өзгерістердің себептерін жазыңыз.

Саяси өзгерістердің салдарын жазыңыз.

Дж. Кеннеди мен Н.Хрущевтың кезіндегі әлемдік саясаттағы өзгерістерді талдаңыз.

Никита Хрущев

Дж.Кеннеди

Бұл тұлғаларды қандай оқиға біріктіреді?

Себебі:

Берілген тұлғалар кезінде қандай өзгерістер болды?

Бағалау критерийі

Тапсырм а №

Дескриптор

Балл

Білім алушы

әлемніңсаяси картасындағы өзгерістерді айқындайды

Берілген карталарды пайдалана отырып, әлем картасындағы бірінші

өзгерісті жазады;

Берілген карталарды пайдалана отырып, әлем картасындағы екінші өзгерісті жазады;

Берілген карталарды пайдалана отырып, әлем картасындағы үшінші өзгерісті жазады;

Саяси өзгерістердің 1-себебін жазады;

Саяси өзгерістердің 2-себебін жазады;

Саяси өзгерістердің 3-себебін жазады;

Саяси өзгерістердің 1-салдарын жазады;

Саяси өзгерістердің 2-салдарын жазады;

Саяси өзгерістердің 3-салдарын жазады;

тұлғаның тарихтағы рөлін анықтайды

тұлғаларды біріктіретін оқиғаны жазады;

Себебін жазады;

Хрущевкезіндеқандайөзгерістер болғандығын жазады;

Кеннедикезіндеқандайөзгерістер болғандығын жазады.

Жалпы балл13

«ХХ ғасырдың екінші жартысындағы әлемнің саяси картасы» бөлімі бойынша жиынтық бағалаудың нәтижесіне қатысты ата- аналарға ақпарат ұсынуға арналған рубрика

Білім алушының аты-жөні

Бағалау критерийі

Оқу жетістігі деңгейі

Төмен

Орта

Жоғары

әлемніңсаяси

картасындағыөзгерістерді айқындайды

Берілген карталарды пайдалана отырып, әлем картасындағы 1/2/3 өзгерістерді, саяси өзгерістердің 1/2/3 –себептерін, 1/2/3-салдарын жазуда қиналады

Берілген карталарды пайдалана отырып, әлем картасындағы 1/2/3 өзгерістерді, саяси өзгерістердің 1/2/3 –себептерін, 1/2/3-салдарынжазуда қателеседі

әлемніңсаясикартасындағы өзгерістерді айқындайды

тұлғаның тарихтағы рөлін анықтайды

тұлғаларды біріктіретін оқиғаны, оның себебін, Хрущев/Кеннеди кезіндеқандайөзгерістер болғандығын жазуда қиналады

тұлғаларды біріктіретін оқиғаны, оның себебін, Хрущев/Кеннеди кезінде қандай өзгерістер болғандығын жазуда қателеседі

тұлғаның тарихтағы рөлін анықтайды

«Халықаралық ұйымдардың қалыптасуы» бөлімі бойынша жиынтық бағалау

Тақырыптар

Неліктен Біріккен Ұлттар Ұйымы Жалпыға бірдей адам

құқығы Декларациясын жариялады?

Оқу мақсаты

9.3.1.2 Еуропа мен Азияның жетекші мемлекеттеріндегі конституциялық-құқықтық идеологияның қалыптасу жолдарын талдау (Жалпыға бірдей адам құқығы Декларациясы, ЕҚЫҰ, Еурокеңес, Гаагадағы Халықаралық

сот)

Бағалау критерийі

Білім алушы

ЕуропаменАзияныңжетекшімемлекеттеріндегі конституциялық-құқықтықидеологияныңқалыптасу

жолдарына талдау жасайды

Ойлау дағдыларының

деңгейі

Жоғары деңгей дағдылары

Орындау уақыты

20 минут

Тапсырма

Берілген сұраққа қатысты өз пікіріңізді ПТМС формуласы негізінде жазыңыз. «Неліктен Біріккен Ұлттар Ұйымы Жалпыға бірдей адам құқығы Декларациясын жариялады?»

П (позиция)

Т (түсіндіру)

М (Мысал)

С (салдары)

Берілген ұйымдардың мақсаты мен маңызын жазыңыз.

ЕҚЫҰ

Мақсаты

Міндеті

Еурокеңес

Мақсаты

Міндеті

Гаагадағы Халықаралық сот

Мақсаты

Міндеті

Бағалау критерийі

Тапсырм а №

Дескриптор

Балл

Білім алушы

Еуропа мен Азияның

Өз позициясын білдіреді;

жетекші

Өз позициясын түсіндіреді;

мемлекеттеріндегі

конституциялық-

1-мысал келтіреді;

құқықтық идеологияның

қалыптасу жолдарына

2-мысал келтіреді;

талдау жасайды

3-мысал келтіреді;

1-салдарын жазады;

2-салдарын жазады;

ЕҚЫҰ-ның мақсатын жазады;

ЕҚЫҰ-ның міндетін жазады;

Еурокеңестің мақсатын жазады;

Еурокеңестің міндетін жазады;

Гаагадағы Халықаралық соттың

мақсатын жазады;

Гаагадағы Халықаралық міндетін

жазады.

Жалпы балл

«Халықаралық ұйымдардың қалыптасуы» бөлімі бойынша жиынтық бағалаудың нәтижесіне қатысты ата-аналарға ақпарат ұсынуға арналған рубрика

Білім алушының аты-жөні

Бағалау критерийі

Оқу жетістігі деңгейі

Төмен

Орта

Жоғары

ЕуропаменАзияның жетекші мемлекеттеріндегі конституциялық-құқықтық идеологияныңқалыптасу жолдарына талдау жасайды

Берілген сұраққа қатысты өз пікірін ПТМС формуласы негізінде жазуда қиналады

Берілген сұраққа қатысты өз пікірін ПТМС формуласы негізінде жазуда қателеседі

Берілген сұраққа қатысты өз пікірін ПТМС формуласы негізінде жазады

ЕҚЫҰ/ Еурокеңестің/ Гаагадағы Халықаралық соттың мақсат/ міндетін жазуда қиналады

ЕҚЫҰ/ Еурокеңестің/ Гаагадағы Халықаралық соттың мақсат/ міндетін жазуда қателеседі

ЕҚЫҰ/Еурокеңестің/

ГаагадағыХалықаралық соттың мақсат/

міндетін жазуда қиналады

IІ ТОҚСАН БОЙЫНША ЖИЫНТЫҚ БАҒАЛАУҒА АРНАЛҒАН ТАПСЫРМАЛАР

«ХХ ғасырдың екінші жартысындағы әлемдік экономиканың дамуы» бөлімі бойынша жиынтық бағалау

Тақырыптар

Неліктен XX ғасырдың екінші жартысында «әл-ауқатты мемлекеттер» экономикалық дағдарысқа ұшырады?

XX ғасырдың 60-70- жылдарында КСРО қандай экономикалық қиыншылықтарға тап болды?

Оқу мақсаты

9.4.1.1 XX ғасырдың 70-жылдарындағы жұмыссыздықтың себеп-салдарын талдау

9.4.1.4 себеп-салдарлық байланыстарды талдау арқылы социалистік шаруашылық жүйесінің дамуындағы қарама-

қайшылықтарды анықтау

Бағалау критерийі

Білім алушы

XXғасырдың70-жылдарындағыжұмыссыздықтың себеп-салдарына талдау жасайды

себеп-салдарлықбайланыстардыталдауарқылы социалистікшаруашылықжүйесініңдамуындағы

қарама-қайшылықтарды анықтайды

Ойлау дағдыларының

деңгейі

Жоғары деңгей дағдылары

Қолдану

Орындау уақыты

20 минут

Тапсырма

XX ғасырдың екінші жартысында «әл-ауқатты мемлекеттер» экономикалық дағдарысқа ұшырауының себеп-салдарларын жазыңыз.

XX ғасырдың 60-70- жылдарындағы КСРО-ның экономика,саяси, әлеуметтік, технологиялық дамуына талдау жасаңыз.

Саяси

Экономикалық

Әлеуметтік

Технологиялық

Бағалау критерийі

Тапсырм а №

Дескриптор

Балл

Білім алушы

XXғасырдың70-

жылдарындағы жұмыссыздықтың себеп- салдарынаталдау жасайды

«әл-ауқатты мемлекеттер»

экономикалық дағдарысқа ұшырауының 1-себебін жазады;

«әл-ауқатты мемлекеттер» экономикалық дағдарысқа ұшырауының 2-себебін жазады;

«әл-ауқатты мемлекеттер» экономикалық дағдарысқа ұшырауының 1-салдарын жазады;

«әл-ауқатты мемлекеттер» экономикалық дағдарысқа ұшырауының 2-салдарын жазады;

себеп-салдарлық байланыстарды талдау арқылы социалистік шаруашылық жүйесінің дамуындағы қарама- қайшылықтарды анықтайды

XX ғасырдың 60-70- жылдарындағы КСРО-ның экономикалық дамуына талдау жасайды;

XX ғасырдың 60-70- жылдарындағы КСРО-ның саяси дамуына талдау жасайды;

XX ғасырдың 60-70- жылдарындағы КСРО-ның әлеуметтік дамуына талдау жасайды;

XX ғасырдың 60-70- жылдарындағы КСРО-ның технологиялық дамуына талдау жасайды.

Жалпы балл8

«ХХ ғасырдың екінші жартысындағы әлемдік экономиканың дамуы»

бөлімі бойынша жиынтық бағалаудың нәтижесіне қатысты ата-аналарға ақпарат ұсынуға арналған рубрика Білім алушының аты-жөні

Бағалау критерийі

Оқу жетістігі деңгейі

Төмен

Орта

Жоғары

XXғасырдың70-

жылдарындағы жұмыссыздықтыңсебеп- салдарына талдау жасайды

«Әл-ауқаттымемлекеттер»

экономикалықдағдарысқа

ұшырауының1/2-

себебін/салдарынжазуда қиналады

«Әл-ауқатты мемлекеттер» экономикалықдағдарысқа

ұшырауының1/2- себебін/салдарынжазуда қиналады

«Әл-ауқатты мемлекеттер» экономикалық дағдарысқа ұшырауының1/2- себебін/салдарын жазуда қиналады

себеп-салдарлық байланыстарды талдау арқылы социалистік шаруашылық жүйесінің дамуындағы қарама- қайшылықтарды

анықтайды

XX ғасырдың 60-70- жылдарындағы КСРО-ның экономикалық, саяси, әлеуметтік, технологиялық дамуына талдау жасауда қиналады

XX ғасырдың 60-70- жылдарындағы КСРО-ның экономикалық, саяси, әлеуметтік, технологиялық дамуына талдау жасауда қателеседі

XX ғасырдың 60-70- жылдарындағы КСРО-ның экономикалық, саяси, әлеуметтік, технологиялық дамуына талдау жасайды

«Екі полюсті әлемнен көп полюсті әлемге» және «Аумақтық мәселелерді шешудегі халықаралық ұйымдар» бөлімдері бойынша жиынтық бағалау

Тақырыптар

Саманта Смиттің КСРО-ға сапары неге мүмкін болды? Қырғи-қабақ соғыстың аяқталуымен әлемдегі қауіпсіздік артты ма?

БҰҰ Таяу Шығыстағы дағдарысты шешудің қандай бейбіт

жолдарын ұсынады?

Оқу мақсаты

9.3.1.4 тұлғаның тарихтағы рөлін бағалау

аймақтық шиеленістердің себептері мен салдарын тұжырымдау

халықаралық шиеленістерді реттеудегі БҰҰ-ның қызметін бағалау

Бағалау критерийі

Білім алушы:

тұлғаның тарихтағы рөлін бағалайды

аймақтық шиеленістердің себептері мен салдарын сипаттайды

халықаралық шиеленістерді реттеудегі БҰҰ-ның қызметін бағалайды

Ойлау дағдыларының деңгейі

Қолдану

Жоғары деңгей дағдылары

Орындау уақыты

20 минут

Тапсырма

Суреттің негізінде сұрақтарға жауап беріңіз.

Хаттың аудармасы

"Құрметті, Андропов мырза! Менің атым Саманта Смит. Мен он жастамын. Сізді жаңа тағайындалуыңызбен құттықтаймын. Кеңес Одағы мен Америка Құрама Штаттары арасындағы ядролық соғыс басталады ма деп қатты алаңдаймын. Сіз соғысты қолдайсыз ба, әлде қарсысыз ба? Егер сіз қарсы болсаңыз, соғыстың қалай алдын аласыз? Сіз бұл сұраққа жауап беруге міндетті емессіз, бірақ мен сіздің неге бүкіл әлемді немесе біздің елімізді жаулап алғыңыз

келетінін білгім келеді. Жаратушы бәрімізді бірге бейбіт өмір сүріп, соғыспауымыз үшін жаратты емес пе?

Шын Жүректен, Саманта Смит".

Халықаралық қатынастарды реттеудегі қызметіне дәлел келтіріңіз.

Оқиғаның қалай аяқталғанын жазыңыз.

«Қырғи-қабақ соғыстың аяқталуымен әлемдегі қауіпсіздік артты» деген пікірге қатысты өз пікіріңізді ПТМС формуласы негізінде дәлелдеңіз.

П

Т

М

С

БҰҰ Таяу Шығыстағы дағдарысты шешудің қандай бейбіт жолдарын ұсынғандығын жазыңыз.

Бағалау критерийі

Тапсырм а №

Дескриптор

Балл

Білім алушы

тұлғаныңтарихтағы рөлін бағалайды

Суретте берілген тұлғаны сипаттайды;

Хаттың мазмұнына сипаттама жасайды;

Тұлғаның тарихтағы рөлін сипаттайды;

Хаттың халықаралық қатынастарды реттеудегі қызметіне дәлел келтіреді;

Оқиғаның нәтижесін жазады;

аймақтық шиеленістердің себептері мен салдарын сипаттайды

Тұжырымғақатыстыөзпозициясын

білдіреді;

Өз позициясын түсіндіреді;

Мысал келтіреді;

Нәтижесін жазады;

халықаралық шиеленістерді реттеудегі БҰҰ-ның қызметін бағалайды

БҰҰ Таяу Шығыстағы дағдарысты шешудегі 1-қадамын жазады;

БҰҰ Таяу Шығыстағы дағдарысты

шешудегі 2-қадамын жазады;

БҰҰ Таяу Шығыстағы дағдарысты

шешудегі 3-қадамын жазады.

Жалпы балл

«Екі полюсті әлемнен көп полюсті әлемге» және «Аумақтық мәселелерді шешудегі халықаралық ұйымдар» бөлімдері бойынша жиынтық бағалаудың нәтижесіне қатысты ата-аналарға ақпарат ұсынуға арналған рубрика

Білім алушының аты-жөні

Бағалау критерийі

Оқу жетістігі деңгейі

Төмен

Орта

Жоғары