Абайдың Қыс өлеңі бойынша ашық сабақ, 5 сынып

Сабақтың тақырыбы:

А. Құнанбайұлы «Қыс»

№ 47 орта мектеп

Күні :

Мұғалімнің аты-жөні : Тоғаева Н.Б.

Сынып : 5

Қатысқандар саны :

Қатыспағандар саны :

Сабақ негізделгеноқумақсаты

( мақсаттары)

Өлеңнің мазмұнын меңгеру, адам мен табиғат арасындағы байланыс туралы түсінік қалыптастыру, өлеңнің тақырыбы мен идеясын ашу.

Табыс критерийлері:

Барлық оқушылар :

Абай Құнанбаевтың өмірі, оның шығармалары туралы білімдерін кеңейтеді;

өлеңнің мазмұны мен идеясын ашады, оқушылардың таным мүмкіндіктері мен салыстыра отырып сипаттау дағдылары қалыптасады;

оқушылардың сөздік қоры, ойы, көз алдына елестете алу, есте сақтау қабілеттері дамиды.

Оқушылардың басым бөлігі :

бейнелі сөздердің мәтінмен байланысын анықтап, ауызекі тілде қолдана біледі;

жұптық және топтық әрекетте белсенділік танытады, сыни тұрғыдан баға бере біледі;

табиғаттың сұлулығын сезінеді, жауапкершілік сезімі нығаяды.

Кейбір оқушылар :

Шығармашылық жұмыс орындайды, өлеңнің мазмұнына байланысты көзқарастарын дәлелдейді;

Топпен жұмыс істеу барысында өзгелермен пікір алмасып, білімдерін толықтырады, басқалардың және өз пікірін сыни тұрғыда бағалайды.

өлеңінің көркемдік ерекшелігін талдайды,тақырыбы, жанры және өлеңнің маңыздылығы жайында қорытынды жасайды.

Тілдік мақсат

Оқушылар :

өлеңдегі кейіпкердің көңіл-күйін сезіне отырып, бейнелі сөйлей білуге машықтанады;

оқушылардың шығармашылық бағытта жұмыс істеуіне ықпал ету;

өзіндік пікір қалыптастыру арқылы тапсырманы өзара талқылау, қорытынды жасау, түйінді ойларды жинақтай білу.

Негізгі сөздер мен тіркестер:

лирика, табиғат, қыс мезгілі, табиғат бейнесі

Сыныптағы диалог / жазылым үшін пайдалы тілдік бірліктер :

Талқылауға арналған тармақтар :

– тақырып, идея;

– өлеңнің құрылысы;

– өлеңдегі көркемдегіш тәсілдер.

Жазылым бойынша ұсыныстар :өлеңді жанрлық түріне, әдебиет теориясына талдай білу.

Алдыңғы оқу

Ы.Алтынсарин «Дүние қалай етсең табылады?»

Сабақтың

әдіс-тәсілдері:

Ой шақыру, БҮҮ кестесі, сатылай кешенді талдау, «Автор орындығы»

Кері байланыс

Жоспар

Сабақ бөлімдері

Әдіс-тәсілдер

Мұғалімнің іс-әрекеті:

Оқушының іс-әрекеті:

Бағалау

Басы

Білу

Топқа бөлу

3мин.

*Сәлемдесу, түгелдеу, сабаққа назарларын аудару.

*Сыныпта жағымды көңіл күй қалыптастыру.

*Топқа бөлу. Топ ережесімен таныстыру

Түстер тарату. Парақшалар артында жазылған сөздерге сәйкес топқа бөлініп отырғызу.

1топ — Желтоқсан

2топ — Қаңтар

3топ — Ақпан.

*Сәлемдеседі, оқу құралдарын даярлап, мұғалімге назарын аударады. *Психологиялық дайындық:

Әрбір адам – Туысым, достым, жұрағат.

Әрбір сабақ – Үйрену, ұғу, ұлағат.

Әрбір ісің – Тірлік, тірек, адамдық.

Әрбір сөзің – шындық, бірлік, адалдық.

Қар ұлпалары арқылы бағалау шкаласы:

«5» - 5 қар ұлпасы;

«4» - 4-3 қар ұлпасы;

«3» - 2 қар ұлпасы;

«Сөздер сөйлейді»

5 мин.

Ой шақыру

5 мин.

Үй жұмысы:

Версаль қаласы

Қайыр сұрау

Ескі шүберектер

Брюссель қаласы

Қызығушылығын ояту сатысы

Жұмбақ:Қоймасын қыс ақтарып,Жерді жапты ақ мамық.Бұл қай кезде болады?«Көңілді қыс» тақырыбындағы сурет бойынша әңгімелеу.- Қазір жылдың қай мезгілі?- Қыс айларын ата?- Қыс несімен сендерге қызықты?

Оқушылар үй тапсырмасы

бойынша тірек сөздерді әңгіме мазмұнымен байланыстыра жауап береді.

Оқушылардың жауабы тыңдалады.

Ортасы

Түсіну

Қолдану

Талдау

Жинақтау

«БҮҮ» стратегиясы

5 мин.

«БҮҮ» стратегиясы

5 мин

Мазмұндық талдау

Сатылай кешенді талдау

Жаңа сабақ

— Ендеше, бүгін Абай Құнанбайұлының “Қыс” өлеңімен танысамыз.

Сабақтың тақырыбын хабарлау, жалпы мақсатты айту және

оқушыларды мақсат қоюға тарту.

Сабақтың тақырыбы:

А. Құнанбайұлының

«Қыс» өлеңі

«БҮҮ» стратегиясы

БілетінімҮйренгенімҮйренгім келеді

( Оқушылардың қолдарына Абай туралы жазылған деректі беріп,

дайындалуына 5 мин. уақыт беремін)

Қазақтың ұлы ақыны Абай Құнанбаев 1845 жылы бұрынғы Семей облысы, Абай ауданы, Шыңғыстау бөктерінде дүниеге келген. Шыққан руы – Тобықты. Ата - тегі сол тобықты ішінде билік құрып, ықпалын жүргізіп, үстемдік етіп келген тұқым. Үлкен әкесі Өскенбай тобықтының атақты биі болып өткен. Өз әкесі Құнанбай көп заман тобықты болысына старшын боп кеп, бір уақыт Қарқаралы округіне аға сұлтан да болады.

Құнанбайдан Құдайберді, Тәңірберді (Тәкежан), Абай, Ысқақ, Оспан, Қалиолла, Смағұл атты балалары болған. Бұлардан Абай жас кезінде - ақ ерекшеленіп, ауыз әдебиетін ертегі - аңыздарды, ескі әңгімелерді, жыр - қиссаларды ерекше ден қойып тыңдайтын болған. Әжесі Зере мен анасы Ұлжан - жас Абайдың әдебиетке құмарлығын оятқан жандар.

Ауыл молдасынан сауат ашқан Абай 10 жасында Семейге оқуға келеді. Басында Ғабул - Жаппар, кейін Ахмет - Ризаның медресесінде білім алған Абай өте үздік оқиды. Ол осында дін сабақтарымен бірге араб, парсы тілдерін үйреніп, мүмкіндігінше мол білім алуға ұмтылып, Шығыстың ұлы ақындары Низами, Сағди, Фердоуси, Хафиз, Физули шығармаларымен танысады.

Оқуының соңында Абай мұсылманшамен бірге Семейдегі «Приходская школадан» үш ай орысша білім алады. Осы үш ай Абайдың өз бетімен орыс тілін, әдебиетін игеріп кетуде, қазақ әдебиетіне жаңа сарын әкелуде көп әсері болады.

1904 жылы 23 маусымда қайтыс болады. Сүйегі өз қыстауы Жидебайға қойылады. 1888 - 1890 жылдардағы табиғаттың төрт мезгіліне арналған «Қыс», «Жаз», «Күз», «Жазғытұрым» өлеңдерін жазады.