Абайдың Жетінші қара сөзі бойынша 6-сынып ашық сабағы

САБАҚ: Қазақ әдебиеті

Солтүстік Қазақстан облысы, Мамлют ауданы,

Мектеп: Мамлют қазақ мектеп-интернаты

Күні: 12.12.2019

Мұғалімнің аты-жөні: Жукубаева Гулмира Шегеевна

Сынып: 6

Қатысқан оқушылар саны:

Қатыспағандар:

Сабақтың тақырыбы

Абай Құнанбайұлы «Жетінші сөз»

Осы сабақ арқылы жүзеге асатын оқу мақсаттары

6.1.2.1 - әдеби шығармада көтерілген әлеуметтік-қоғамдық мәселені идеясы арқылы түсіндіру;

6.1.3.1 -әдеби туындыдағы берілген ойды отбасылық құндылық тұрғысынан сипаттау.

6.1.4.1 – қарасөздер мен өлеңдерінен үзінділерді жатқа оқу.

Сабақтың мақсаттары

Барлық оқушылар орындай алады:

 «Жетінші» қара сөздің мазмұнымен таныса отырып, идеясын анықтайды.

Оқушылардың көпшілігі орындай алады:

Қарасөздің негізгі идеяларын анықтап, талдайды.

 Мәтіннен тірек сөздерді тауып жазады.

Ақынның көңіл-күйіне қатысты жолдарды табады.

Кейбір оқушылар орындай алады:

Қарасөздегі адамның мінез-құлқы және бітім-болмысына қатысты эпизодтардың маңызына талдау жасайды.

Бағалау критерийлері

- Шығармада көтерілген әлеуметтік –қоғамдық мәселені идеясы арқылы анықтайды.

-Әдеби туындыдағы берілген ойды отбасылық құндылық тұрғысынан сипаттайды

- Үзіндіде берілген қасиеттерді қазіргі өмірмен салыстыра отырып, көзқарасын білдіреді

Тілдік мақсаттар

Пәнге қатысты сөздік қор мен терминдер: Екі түрлі мінез, тән құмарлығы, жан құмарлығы.

Диалог құруға/шығарма жазуға арналған пайдалы тіркестер:

Жас бала екі түрлі мінезбен туады, ішсем, жесем, бәрін білсем екен.

Құндылықтарға баулу

Оқушыларды қарасөздің пайдасы арқылы білім алуға, ғылымды үйренуге, жауапкершілікке, төзімділікке, еңбексүйгіштікке алдына қойған мақсатқа жете білуге тәрбиелеу. Өмір бойы оқуға дайын болу. Отбасы құндылықтары.

Осыған дейін меңгерілген білім

Бірінші қарасөзі

Пәнаралық байланыс

Өзін-өзі тану

Жоспар

Жоспарланатын уақыт

Жоспар бойынша орындалуы тиіс іс-әрекеттер (төменде келтірілген жазбаларды жоспарланған әрекеттермен алмастырыңыз)

Дереккөздер

Сабақтың басы

5 мин

- Психологиялық ахуал туғызу.

Шеңбер болып тұрайық,

Керегені құрайық.

Абай атам айтқандай,

Ақылды біз болайық!

Ақыл. Өнеге.

Оқушылар шеңберге тұрып, қағаздағы сөздер арқылы екі топқа бөлінеді.

Броундық қозғалыс бойынша үй тапсырмасы сұралынады. Абайдың Бірінші сөзі.

Сұрақтар:

1.Абайдың неше қарасөзі бар?

2.Абай қарасөздерін қай жылдары жазды? 1890-1898 жылдары

3.Бірінші сөзі не жайында?

4. Ел бағу, мал бағу, ғылым бағу, бала бағу дегеніміз не?

5. Туған жер туралы қандай мақал-мәтел білесіңдер?

6.Қазіргі жастар қандай болуы керек?

7.Жастар не үшін білім алады?

8.Жастар елге қандай пайда тигізеді?

Сабақтың ортасы

25 минут

«Миға шабуыл» :

Сандар сөйлейді әдісі арқылы жаңа тақырыпқа шығу.

Сандар: 1, 16, 37, 7, 5, 13.

Жеті ата. Жеті апта. Жеті қазына.

Мәтінмен жұмыс

1-тапсырма. 1 топ. Абайдың Жетінші сөзі.

2 топ. Абайдың Жетінші сөзі. Оқып, түсіну.

Жас бала анадан туғанда екі түрлі мінезбен туады: біреуі - ішсем, жесем, ұйықтасам деп тұрады. Бұлар - тәннің құмары, бұлар болмаса, тән жанға қонақ үй бола алмайды. Һәм өзі өспейді, қуат таппайды. Біреуі - білсем екен демеклік. Не көрсе соған талпынып, жалтыр-жұлтыр еткен болса, оған қызығып, аузына салып, дәмін татып қарап, тамағына, бетіне басып қарап, сырнай-керней болса, дауысына ұмтылып, онан ержетіңкірегенде ит үрсе де, мал шуласа да, біреу күлсе де, біреу жыласа да тұра жүгіріп, «ол немене?», «бұл немене?» деп, «ол неге үйтеді?» деп, «бұл неге бүйтеді?» деп, көзі көрген, құлағы естігеннің бәрін сұрап, тыныштық көрмейді. Мұның бәрі - жан құмары, білсем екен, көрсем екен, үйренсем екен деген.

Дүниенің көрінген һәм көрінбеген сырын түгелдеп, ең болмаса денелеп білмесе, адамдықпен орны болмайды. Оны білмеген соң, ол жан адам жаны болмай, хайуан жаны болады. Әзелде құдай тағала хайуанның жанынан адамның жанын ірі жаратқан, сол әсерін көрсетіп жаратқаны. Сол қуат жетпеген, ми толмаған ессіз бала күндегі «бұл немене, ол немене?» деп, бір нәрсені сұрап білсем екен дегенде, ұйқы, тамақ та есімізден шығып кететұғын құмарымызды, ержеткен соң, ақыл кіргенде, орнын тауып ізденіп, кісісін тауып сұранып, ғылым тапқандардың жолына неге салмайды екеміз?

Сол өрістетіп, өрісімізді ұзартып, құмарланып жиған қазынамызды көбейтсек керек, бұл жанның тамағы еді. Тәннен жан артық еді, тәнді жанға бас…