Адам экологиясының пайда болуы туралы география конспектісі

А.Байтұрсынов атындағы орта мектебі

Реферат

Тақырыбы: «Жамбыл

өңіріндегі көне түркі тас

мүсіндері»

Жазған оқушы: Разах Гүлбар Сыныбы: 9 «А»

Пән мұғалімі: Қалмаханбет Медет

Көкдөнен ауылы

Жоспары:

Кіріспе

1. Адам экологиясының пайда болуы туралы түсінік. 2. Қазіргі даму кезеңіндегі адам экологиясын оқытудың

актуалдылығы. 3. Адам тіршілігі үшін экологиялық қолайлы және

қолайсыз аудандар.

Қорытынды:

Пайдаланған әдебиеттер:

Адам экологиясының пайда болуы туралы

түсінік.

Қоршаған ортаның бүкіл табиғи байланысы, сол сияқты

адам әрекетінің басымдылығы мен соның ішінде ғылыми-

техниканың қоғам өміріне жедел енуімен ХХ ғасырдың орта

шенінен бастап, географиялық ортаның күрт өзгеруі –

экология терминіне жаңаша ғылыми көзқарас

қалыптастырады. Ғылымның барлық салаларының

жетістіктерінде – экология кең етек жая бастады. Соңғы он

жылдың ішінде экология ғылымының жаңа құрылымы

басталды. Бүгін күрт өзгерген экологиялық мәселелерді

шешуде адамның өзі жасап отырған күрделі ғылыми

жетістіктерін ендігі жерде табиғи ортаны, адам баласының

болашағын сақтау, табиғатты қорғау және тиімді пайдалану

үшін керек. Себебі, адам мен қоршаған ортаның арасындағы

байланыс ХХ ғ. ортасына дейін ғылымда қарастырылмаған.

Ғылыми тұрғыдан адам экологиясын зерттеу кейінгі

жылдары ғана қолға алынды. Себебі қоршаған табиғатының

бұзылуы адам баласының денсаулығына зиян әкелгендігі

анықталды. Адам – табиғаттың туындысы, онсыз өмір сүре

алмайды.

Адам экологиясын ғылыми тұрғыдан қарастыруға, оны

зерттеуге үлкен әсер еткен ХХғ. өмірге келген «қоршаған

орта түсінігі». Соның нәтижесінде

адамның өмір сүріп жатқан жері, оның үйі, сол үйдің тұрақты

таза болуы адамға байланысты. Егер оны адам қорғамаса,

жағдай жасамаса, онда ертең құлауы мүмкін.

Соңғы кездерде орта жағдайына болжам жасайтын

ғылыми орталықтардың пайда болуы, қалыптасқан

экологиялық мәселелерге бақылау жасау, баға беру және

толық кешенді болжам жасауға мүмкіндік беріп отыр.

Кезіндегі «Ноосфера» ұғымы бүгінгі күні «нооэкология»

ұғымына айналды. Ноэкологияны грек тілінен аударсақ, «Ноо

– ақыл ой, адамның рухани байлығы, күші» деген мағынаны

білдіреді. Ал, литосфера, гидросфера, атмосфера, биосфера

деген бірін-бірі толықтырушы, күрделі байланыстағы –

географиялық орта – табиғаттың бүкіл қалыптасуы осы

ортада жүреді. Аталған табиғи ортаны адамның ақыл-ойы

арқылы басқаруын В. И. Вернадский – «ноосфера» деп,

терминді тұжырымдаған болатын. Кейінгі экология

ғылымының қалыптасуына,дамуына байланысты ноосфера –

нооэкология деп орынды аталып жүр.

Адам – биоәлеуметтік тіршілік иесі, яғни табиғаттан

пайда болып, соның ішінде өмір сүреді, есейеді, қартаяды,

аяғында табиғаттың заңдылығына сай өледі. Бірақ осы

аралықта өмір сүру деңгейінің әлеуметтік жағын өзгерте

алады.

Адамдар табиғатты өзгерте отырып, әрекетінен пайда

болған ерекше жаңа қоршаған ортаны қалыптастырады. Сол

ортаның адам өміріне қолайлы не қолайсыз әсер ету деңгейін

«Адам экологиясы» зерттейді.

Адамдарға табиғи ортадан басқа әлеуметтік –

мәдениеттілік ортасы да қажет. Себебі, адам өткен өмірінің

тарихын білмей болашағы болмайды. Осының нәтижесінде

экология және мәдениет проблемасы пайда болды. Біздің

түсінігіміздегі жақсы және жаман деген идеяларымыз

адамгершілік негізіне жатады. Бұл жердегі адамгершілік