Әдебиеттік оқудан күнтізбелік тақырыптық жоспар 3 сынып

Түсіндірме жазба

«Әдебиеттік оқу» пәнінің мақсаты – бастауыш сынып білім алушыларының көркем шығарманы сезіммен қабылдауы, түсінуі, санасында қайта жаңғырта алуы және шығармадан қабылдағанын өзінің шығармашылық әрекетінде жүзеге асыруға ұмтылуы арқылы функционалдық сауаттылығын қалыптастыру.

Оқу бағдарламасында әдеби-шығармашылық қабілеттерін дамыту қарастырылған. Нақты шығармаларды оқып білу және қажетті шығармашылық тапсырмаларды орындау үшін мұғалім білім алушылардың даярлық деңгейіне байланысты сабақтар санын анықтайды.

Оқу жүктемесінің көлемі:

3-сыныпта – аптасына 3 сағаттан, оқу жылында – 102 сағатты құрайды.

Білім алушылардың оқу дағдыларының қалыптасуын ескере отырып, мұғалім төмендегі міндеттерді қояды:

екінші сыныпта сөз бен сөз тіркестерін тұтас оқуға біліктерінің қалыптасуын; оқу қарқыны бойынша оқылған мәтіннің мазмұны түсінуін, оқу кезінде кідіріс жасай білуін, тиісті тыныс белгілерін қоюын, интонациясын, кейіпкерлерінің ерекшеліктері тән қассиеттерді білуін тексереді;

үшінші сыныпта негізгі құралдардың мәнерлілігін пайдалануда өлеңдер және шығармалар мәтінін оқу мәнерлілігін тексеру, дауыстап және іштей оқуда оқылған мәтіннің мәнін түсінуін, сонымен қатар, оқу техникасын тексерудің негізгі міндеттерін тұтас сөздермен оқи білуінің қалыптасуын тексереді.

56-кесте – Оқу дағдыларының нормалары

Сыныптар

І

жартыжылдық

ІІ

жартыжылдық

3-сынып

60-65 сөз

65-70 сөз

Білім алушылардың оқу техникасы оқу дағдысын қалыптастыру бойынша одан әрі оқыту алгоритмін құру үшін критерий болып табылатынын ескеру маңызды.

Білім алушылардың дайындық деңгейіне байланысты қажет болған жағдайда, мұғалім таңдауы бойынша басқа да әдеби шығармаларды оқуды тізбеге қосуға болады. Ол шығармалар білім алушылардың жас ерекшеліктеріне сәйкес болуы керек.

«Әдебиеттік оқу» пәні бойынша мұғалім әр түрлі қосымша жұмыстарды жүргізуі мүмкін және тапсырмалардың критерийлері мен дескрипторлары даалдын ала дайындалады. Мұғалім шығармашылық жұмыстарды өткізу кезеңі мен түрлерін өзі анықтайды. Төменде ұсыным сипатында критерийлермен жұмыс жасаудың шамамен түрлері берілген (56- кесте).

57-кесте – Пән бойынша жұмыс түрлерінің үлгісі

Оқудың түрлері

Критерийлер/дескрипторлар

Алгоритм бойынша әңгіме құрау

- алгоритм бойынша әңгіме құрай алады;

- әңгімедегі оқиғалардың дәйектілігін анықтайды;

- әңгімені аяқтай алады;

- құралған әңгімені жазады

Кейіпкердің атынан хат

сөйлемдерді нақты әрі анық құрайды;

дәйектілікті сақтайды;

кейіпкердің іс-әрекетін бағалай алады, қорытынды жасай алады

Кейіпкерге хат

Мұғалім шығарманы өз қалауы бойынша таңдайды. Ал білім алушылар хат жазатын кейіпкерін өз бетінше таңдайды.

- өз хатына ат қоя алады;

- тірек сөздерді пайдалана отырып, ұсынылған тақырып бойынша хат жазады;

- өз ойын қисынды және жүйелі түрде жеткізеді;

- сөйлемнің ойын дәл жеткізеді;

- кейіпкердің іс-әрекетін сипаттайды;

- кейіпкердің іс-әрекетін бағалай алады, қорытынды жасай алады

Санамақ құрастыру

Санамақ – баланың есептеу, ойлау қабілетін дамытуға арналған тілдік құралы.

санамақтарды мақал-мәтелдерден, жұмбақтардан, т.б. ажырата алады;

санамақ құрастырудың принципін түсінеді;

өзінің құрастырған санамағына таныстырылым жасайды

Диалог

диалог түрінде сөйлесе алады;

диалогтің басында, ортасында және соңында айтылатын сөйлемдерді дұрыс қолданады;

ойын түсінікті және дұрыс жеткізе алады;

сөздік қорын көрсете алады

Кітап жасау

Шығармашылық жобаның бұл түрін (жеке немесе топтық) әртүрлі техникада орындауға болады. Бұл өзі суреттерін салып, қолымен жазылған кітап болуы мүмкін. Кітапты аппликациямен әрлеуге болады. Кітап әртүрлі мазмұнда бола алады: «Бұл қандай аң?»; «Ақ» сөзімен тұрақты сөз тіркестері, иллюстрацияланған (суретті) сөздік.

шығармашылық жобаның тақырыбын анықтайды;

кітаптың мазмұнын ойластырады (ресурстарды таңдайды);

суреттермен әрлейді;

суреттер мазмұнына сәйкес келеді

Берілген рифма бойынша өлең (буриме) шығару және басқа да өлең түріндегі шығармаларды ойлап табу; сондай-ақ бірінші жолдың екінші жолын ойлап табу және т. б.

екі немесі бірнеше сөздердің қосымшаларынан, соңғы буындарынан ұйқасым таба алады;

берілген рифмаға сәйкес сөздерді таңдай алады;

берілген тақырыпқа сәйкес өлеңді жалғастыра алады

Ертегілер елінде

Әртүрлі ертегілерден сюжеттерді және кейіпкерлерді таңдайды, оларды біріктіріп, ертегі ойластырады. Білім алушылар кейіпкерлерін алмастыра отырып, өздерінің сүйікті ертегілерін ала алады.

әртүрлі ертегілердің кейіпкерлерін бір сюжетке біріктіре алады;

ойластырған ертегісі түсінікті;

оқиғалардың дәйектілігін сақтайды

Аяқталмаған әңгіме

ұсынылған бастамасы бойынша әңгімені жалғастырады;

әңгімедегі оқиғалардың дәйектілігін анықтайды;

әңгімені аяқтай алады

Оқылған шығармаға диафильм салу

мәтінді мұқият тыңдап, сұрақтарға жауап береді;

мәтінді аяқталған мазмұндық бөліктерге бөле алады;

әр бөліктің негізгі ойын анықтай алады;

әр бөлікке ат қояды;

дәйекті жоспар құрады;

диафильм салады

Пән бойынша жиынтық бағалау бөлім бойынша (БЖБ) және тоқсан бойынша (ТЖБ) жиынтық бағалау рәсімдерінің нақты санымен әр тоқсанда 1 рет өткізіледі. Төменде бөлім/ортақ тақырып бойынша жиынтық бағалау рәсімдерінің саны (57-кесте).

58-кесте – «Әдебиеттік оқу» пәні бойынша жиынтық бағалау рәсімдерінің саны

Сыныптар

Бөлімдер/ортақ тақырыптар бойынша

жиынтық бағалау рәсімдерінің саны

1-тоқсан

2-тоқсан

3-тоқсан

4-тоқсан

3-сынып

* Бөлім/ортақ тақырып бойынша жиынтық бағалауда сөйлеу қызметінің екі түрі біріктіріледі (мысалы, тыңдалым және айтылым; оқылым және жазылым)

3-сыныпқа «Әдебиеттік оқу» пәні бойынша күнтізбелік-тақырыптық жоспарлау

«Әдебиеттік оқу» пәні бойынша оқу жүктемесінің көлемі аптасына 3 сағат, оқу жылына 102сағатты құрайды.

Сабақ

Сабақ тақырыбы

Оқу мақсаты

Үйге тапсырма

Сағат

Мерзімі

Түзету

лер

Оқу, жаттау, мазмұндау

1-бөлім. Жанды табиғат 1тоқсан 8 апта /25сағат/

Оқуға шақыру.

Оқуға шақыру. Ахмет Байтұрсынұлы

3.2.2.1 – қолдануға (практикалық), бағалауға негізделген сұрақтар қою және жауап беру.

5-бет жаттау

Күн шыққанда.

Күн шыққанда. Ілияс Жансүгіров

3.2.3.1 – шығарманың тақырыбын анықтау және негізгі ойды білдіріп тұрған мәтін бөлігін, сөйлемді анықтау.

7-бет жаттау

Есеннің кірпісі.

Есеннің кірпісі. Сапарғали Бегалин.

3.2.3.1 – шығарманың тақырыбын анықтау және негізгі ойды білдіріп тұрған мәтін бөлігін, сөйлемді анықтау.

9-бет мазмұндау

Табиғат тағылымы.

Шегіртке мен құмырсқа.(Мысал).Иван Крылов

3.2.4.1 – өлең, мысал, нақыл сөз, аңыз, бата, әңгіменің жанрлық ерекшеліктерін анықтау;

3.2.6.1 – кейіпкерлердің іс-әрекеті, мінез-құлқының өзгеру себептерін мәтіннен дәлелдер келтіріп бағалау;

3.1.2.1 – шығарманың мазмұнын бірлесе құрастырған жоспар бойынша немесе өз сөзімен толық, таңдауына қарай мазмұндау, сахналау.

12-бет рөлге бөліп оқу

Құмырсқаның қанағаты. Құмырсқаның қанағаты. (Ертегі)

3.2.4.1 – өлең, мысал, нақыл сөз, аңыз, бата, әңгіменің жанрлық ерекшеліктерін анықтау;

3.2.6.1 – кейіпкерлердің портретін сипаттау, оның іс-әрекеті, мінез- құлқының өзгеру себептерін мәтіннен тауып бағалау;

3.1.2.1 – шығарманың мазмұнын бірлесе құрастырған жоспар бойынша немесе өз сөзімен толық, таңдауына қарай мазмұндау, сахналау.

15-бет мазмұндау

Қанатты достарым.

Қараторғай. Жүсіпбек Аймауытов

3.2.2.1 – шығарма мазмұны бойынша қолдануға (практикалық), бағалауға және шығармашылыққа негізделген сұрақтар қою және жауап беру;

3.3.1.1 – мұғалім көмегімен оқылған шығарманы логикалық бөліктерге бөліп, әр бөлікке ат қойып, жоспар құру.

18-бет түсініп оқу

Қамқорлық.

Қамқорлық. Бердібек Соқпақбаев

3.2.8.2 – мұғалімнің көмегімен көркем шығарма үзіндісін басқа үлгідегі (иллюстрация, музыка (күй), мультфильм) нұсқасымен салыстыру.

21-бет мазмұндау

Туған өлке гүлдері.

Гүлдер. Тұманбай Молдағалиев

3.1.5.1 – өз ойы мен сезімін көркем-бейнелі сөздерді қолдана отырып, жеткізу.

24-бет жаттау

Табиғаттағы байланыс.

Терек пен қабығы. (Мысал).Бейсебай Кірісбайұлы.

3.1.3.1 – шығармадағы кейіпкерлердің мінез-құлқы мен іс-әрекетіне, ондағы оқиғаларға сүйеніп, сюжеттің дамуын болжау.

26- бет рөлге бөліп оқу

Мен қалада тұрамын.

Сен ұйықтап жатқанда. Бердібек Соқпақбаев.

Таң. Ертай Ашықбаев

3.2.8.2 – эпизодтарды салыстыру, сюжеттің дамуындағы өзгерістерді анықтау.

28-бет мазмұндау, мәнерлеп оқу

Бау – бақша аясында.

Жеміс бағында. Бейсебай Кірісбайұлы.

Жүзім жегісі келген қасқыр. (Ертегі)

3.2.6.1 – кейіпкерлердің портретін сипаттау, оның іс-әрекеті, мінез- құлқының өзгеру себептерін мәтіннен тауып, бағалау.

32-бет мазмұндау, мәнерлеп оқу

Алмастың ағашы.

Алмастың ағашы. Мархабат Байғұт.

3.2.2.1 – шығарма мазмұны бойынша қолдануға (практикалық), бағалауға және шығармашылыққа негізделген сұрақтар қою және жауап беру.

35-бет мазмұндау

Киіктің айласы.

Ақсақ киік. Сәкен Сейфуллин.

Киіктің айласы. Әуелбек Қоңыратбаев

3.2.1.2 – шығарманы іштей саналы түрде түсініп, көз жүгіртіп, шолып, түртіп алып, қажетті ақпаратты тауып, белгі қойып, сын тұрғысынан бағалап оқу.

38-бет оқу

Жиынтық бағалау № 1

2.3 Шығарманың тақырыбы мен негізгі ойды анықтау.

40-бет тапсырма

ларды орындау

ІІ-бөлім. ЖАҚСЫДАН ҮЙРЕН, ЖАМАННАН ЖИРЕН.

Жақсы деген немене, жаман деген немене?

3.2.9.1 – шығарманың мазмұнына сәйкес түрлі дереккөздерден: иллюстрация, әдеби кітаптар, мультфильмнен нақты ақпаратты табу және ақпаратты сызба түрінде беру.

44 –бет тапсырма-ны орындау

Жақсылық жасау – борышың.

Баланың айласы. Ыбырай Алтынсарин.

3.1.4.2–сөйлеубарысындаиллюстрациялар,көрнекіліктер, фотосуреттер қолдану.

45-бет мазмұндау

Жақсыдан үйрен.

Малды пайдаға жарату. Ыбырай Алтынсарин.

3.2.3.1 – шығарманың тақырыбын анықтау және негізгі ойды білдіріп тұрған мәтін бөлігін, сөйлемді табу.

48–бет түсініп оқу

Адамдық – борышың.

Адамдық борышың. Шәкәрім Құдайбердіұлы

3.2.3.1 – шығарманың тақырыбын анықтау және негізгі ойды білдіріп тұрған мәтін бөлігін, сөйлемді табу.

50-бет жаттау

Абайдың қарасөзі.

Абайдың отыз сегізінші қарасөзінен.

3.1.4.1 – сөйлеу барысында мақал-мәтелдерді, нақыл сөздерді, вербальды емес тілдік құралдарды қолдану.

51-бет мәнерлеп оқу

Батыр туса – ел ырысы.

Батырлар жыры.

Қобыланды батыр. (Жырдан үзінді)

3.1.5.1 – өз ойы мен сезімін көркем-бейнелі сөздерді қолдана отырып, жеткізу.

53–бет түсініп оқу

Том мен Бекки.

Том мен Бекки. Марк Твен.

Жиынтық бағалау № 2

3.1.3.1 – шығармадағы кейіпкерлердің мінез-құлқы мен іс-әрекетіне, ондағы оқиғаларға сүйеніп, сюжеттің дамуын болжау.

58-бет мазмұндау

Нағыз достық.

Батылдық. Марк Твен.

3.2.6.1 – кейіпкердің портретін сипаттау, оның іс-әрекеті мен мінез- құлқының өзгеру себептерін мәтіннен тауып, бағалау.

60-бет оқу

Ата сөзі – алтын сөз.

Алтын сөз. Несіпбек Айтұлы. Тоқсандық жиынтық бағалау. № 1

3.2.6.1 – кейіпкердің портретін сипаттау, оның іс-әрекеті мен мінез- құлқының өзгеру себептерін мәтіннен дәлелдер келтіріп тауып, бағалау.

63–бет түсініп оқу

Ғаламтор туралы ойларым.

Аман мен телефон. Әдібай Табылды.

Ғаламтор туралы. Ертай Ашықбаев.

3.2.2.1 – шығарма мазмұны бойынша қолдануға (практикалық), бағалауға және шығармашылыққа негізделген сұрақтар қою және жауап беру.

65-бет мәнерлеп оқу, түсінгенін айту

2 тоқсан 8 апта /24сағат/

Қазақ деген халықтың баласымын.

Білім керек бәріне.

Білім керек бәріне. Фариза Оңғарсынова.

Білім. Өтебай Тұрманжанов

3.2.1.2 – шығарманы іштей саналы түрде түсініп, көз жүгіртіп, шолып, түртіп алып, қажетті ақпаратты тауып, белгі қойып, сын тұрғысынан бағалап оқу.

70-бет жаттау

Қазақ деген халықтың баласымын.Қазақ деген халықтың баласымын. Тұманбай Молдағалиев.

3.3.2.1 – шығарма кейіпкеріне хат, ертегі (кейіпкер қосу, соңын өзгерту), өлең (төрт жолды), әңгіме (оқығаны, көргені бойынша) жазу.

72-бет мәнерлеп оқу

Нені үйрендім?

2.3 Шығарманың тақырыбы мен негізгі ойды анықтау.

74- бет сұрақтарға жауап жазу

ІІІ-бөлім. УАҚЫТ.

Жыл санау.

Жыл басы.

3.2.2.1 – қолдануға (практикалық), бағалауға негізделген сұрақтар қою және жауап беру.

75-бет түсініп оқу

Жас уақытта көңіл – гүл.

Ғылымға көңіл бөлсеңіз. Абай Құнанбаев.

3.1.4.1 – сөйлеу барысында мақал-мәтелдерді, нақыл сөздерді, вербальды емес тілдік құралдарды қолдану.

78-бет мәнерлеп оқу

Күзгі уақыт.

Күз. Міржақып Дулатов.