Бастауыш оқушыларының функционалдық сауаттылығы мақаласы

Мақала

Бастауыш сынып оқушыларының фунционалдық сауаттылығын қалыптастырудың негізгі стратегиялары

«Қазақстан Республикасының 12 жылдық орта білім беру тұжырымдамасында» білім беруді жаңғыртудың жетістігі білім берудің өзгерген парадигмасы жағдайында педагогтердің жұмысқа кәсіби - жеке дайындығының деңгейімен тікелей байланысты екендігі, дамушы қазақстандық қоғамға таңдау жағдайында өз бетінше жауапты шешімдер қабылдай алатын, оларды болжай алатын заманауи білімді, адамгершілікке тәрбиеленген, іскер адамдар қажет екендігі көрсетілген. Педагогикалық теория мен практикада «функционалдық сауаттылық» ұғымы алғаш рет ХХ ғасырдың 60-жылдарының соңында ЮНЕСКО құжаттарында пайда болды. Функционалдық сауаттылық неғұрлым кең анықтамада білім берудің (ең алдымен жалпы) көп қырлы адам әрекетімен байланысын біріктіретін жеке тұлғаны әлеуметтік бағдарлау тәсілі ретінде әрекет етеді. Қазіргі әлемде функционалдық сауаттылық адамдардың белсенді қатысуына ықпал ететін негізгі факторлардың біріне яғни, әлеуметтік, мәдени, саяси және экономикалық қызмет, сондай-ақ өмір бойы оқытуға айналуда. Бүгінгі өркениеттің даму деңгейі білімділік пен сауаттылық ұғымдарының мазмұны мен оны түсінудің сара жолдарын іздестіруді қажет етіп отыр. Функционалдық сауаттылық – оқушының алған білімін күнделікті өмірде қо

Функционалдық сауаттылықты қалыптастырудың негізгі стратегиялары

Белсенді оқыту әдістерін қолдануОйын, тәжірибелік сабақтар, жобалық жұмыстар, рөлдік ойындар сияқты әдістер оқушылардың қызығушылығын оятады және білімдерін тиімді меңгеруге көмектеседі.

Интеграцияланған тәсілОқу пәндерін біріктіру арқылы оқушылардың білімін жан-жақты қолдануға мүмкіндік беру. Мысалы, математика мен дүниетануды бір сабақта үйлестіру.

Шынайы өмірмен байланысСабақ барысында күнделікті өмірге қатысты тапсырмаларды енгізу оқушылардың алған білімінің маңыздылығын түсінуге көмектеседі.

Дидактикалық ойындарОйын арқылы оқыту балалардың қызығушылығын арттырып, функционалдық сауаттылықтың қалыптасуына ықпал етеді.

Ақпараттық технологияларды пайдалануҚазіргі заманғы электронды ресурстар, интерактивті тақталар, онлайн платформалар оқушылардың білім алу процесін жеңілдетіп, қызықты етеді.

Мектеп оқушыларының функционалдық сауаттылығын дамыту үшін білім беру жүйесінде басшылыққа алынатын нысандар анықталды:

• білім беру мазмұны (ұлттық стандарттар, оқу бағдарламалары); оқыту нысандары мен әдістері;

• білім алушылардың оқудағы жетістіктерін диагностикалау мен бағалау жүйесі;

• мектептен тыс, қосымша білім беру бағдарламалары;

• мектепті басқару моделі (қоғамдық-мемлекеттік нысан, мектептердің оқу жоспарын реттеудегі дербестігінің жоғары деңгейі);