Биосфераның құрамы құрылымы даму кезеңдері сабақ жоспары

Бекітемін

директордың

оқу ісінің орынбасары

__________А.М.Шулембаева

Сабақ жоспары

Күні: 24.10.2018

Пән: география

Сынып: 10 «А»

Тақырыбы: §14.Биосфера туралы түсінік.Құрамы , құрылымы.даму кезеңдері.

Мақсаты: Сабақта норматив талабына сай оқушылардың оқу материалын 63% меңгеруіндегі логикалық және сыни тұрғыдан ойлау шапшандығын, сөздік қорын, ақпараттық құзіреттілігін дамыту.Жетістікке жеткен адам көрсеткіші ретінде, пәнді сапалы меңгеруге қызығушылық таныту және ынталандыру.

Міндеті: технологиялық картаның регламентін орындау.

І. Тірек сөздер

ІІ. Қиылыс сұрақтар

ІІІ. Сыни сұрақтар

ІV. Эссе (тақырыптық сөздік қор)

Тірек сөздер

1.Биосфера 12.Топтары

2.В.И.Вернадский 13.Даму кезеңдері

3.Биосфера аймақтары 14.Ноосфера

4.Тірі организмдер 15.Биосфераны қорғау

5.Жоғарғы шекара 16.Одақ

6.Төменгі шекара 17.ЮНЕСКО

7.Тіршілік дүниесі 18.Қорықтар

8.Флора 19.Табиғат ескерткіштері

9.Фауна 20.Резерваттар

10.Зат айналымы 21.Ұлттық саябақтар

11.Энергия айналымы

Қиылыс сұрақтар

1.Биосфера деген не? Жердің тіршілік қабығы

2.Биосфера терминін ғылымға енгізген кім, қай жылы енгізген? 1875 жылы австриялық ғалым Э.Зюсс

3.1926 жылы биосфера туралы ілімді негіздеп, анықтамасын ұсынған кім? Орыс ғалымы В.И.Вернадский

4.В.И.Вернадскийдің айтуынша биосфера деген не? Ғаламшарымыздағы барлық тіршілік дүниесі мен олардың арасындағы өзара зат және энергия айналымы тұрақты жүзеге асатын жердің ерекше қабығы

5.Биосфера қай аймақтарды қамтиды? Атмосфераның төменгі бөлігін, гидросфераны және литосфераның жоғарғы қабаттарын

6.Тірі организмдердің таралу аймақтарының жоғарғы шекарасы болып табылатын озон қабаты жерден қанша км-де орналасқан? 25-30 км биіктікте

7.Тірі организмдердің таралу аймақтарының төменгі шекарасын ата. Дүниежүзілік мұхиттың ең терең шұңғымаларының табаны

8.Биосфераны құрайтын тіршілік дүниесінің құрамында қандай элементтер кездеседі? Сутек, көміртек, оттек, азот, фосфор, кремний

9.Тірі организмдер мен олардың тіршілік ортасы өзара тығыз байланысып құратын жүйелер жиынтығы ұдайы қандай жағдайда болады? Ұдайы өзгеру мен даму жағдайында

10.Биосфераны құрайтын тірі организмдерді қандай топтарға бөлеміз? Флора және фауна

11.Тірі организмдер қандай процесті жүзеге асырады? Биологиялық зат және энергия айналымын

12.Биологиялық зат айналымына байланысты тірі организмдерді қанша топқа бөлеміз? Продуценттер, консументтер, редуценттер деген 3 топқа бөлеміз

13.Қазіргі биосфера қалай қалыптасты? Ұзақ эволюциялық даму кезеңдерінің нәтижесінде

14.Ноосфера деген не? Биосфераның құрамындағы тірі организмдердің тұрақты дамуы мен өзгерісінің жаңа сапалы сатыға көтерілуі

15.Ноосфера ұғымын ғылымға қашан, кім енгізген? 1927 жылы француз оқымыстысы Э.Леруа

16.Халықаралық табиғатты және табиғи қорларды қорғау одағы қашан құрылды? 1948 жылы

17.ЮНЕСКО бағдарламалары арасындағы ең маңыздысы не? 1971 жылы қабылданған „Адам және биосфера” бағдарламасы

18.ЮНЕСКО бағдарламалары шегіндегі шаралардың ең маңыздысы не? Биосфералық қорықтардың үлесін арттыру

19.Бүгінгі таңда Жер шарының қанша елінде ғылыми-зерттеу жұмыстары жүргізетін биосфералық қорықтар құрыған? Жер шарының 70-тен астам елінде 300-ге жуық биосфералық қорықтар құрылып, ғылыми-зерттеу жұмыстары жүргізілуде

20.Қорық деген не? Адам аяғы баспаған, табиғи ландшафтының эталоны болып саналатын, мемлекет тарапынан ерекше қорғауға алынған жерлер

21.Жер шарының қанша км жерін қорықтар алып жатыр? 4 млн км2-ден астам

22.Қорықтардың ерекшелігі неде? Қорықтарда адамның кез келген әрекетіне тыйым салынған, тек ғылыми-зерттеу жұмыстарын жүргізуге ғана рұқсат етіледі

23.Табиғи ескерткіштерге нелер жатады? Ғылыми, тарихи, мәдени-эстетикалық мәні зор табиғат объектілері

24.Табиғи ескерткіштер ұғымын ғылымға енгізген кім? Неміс жаратылыс зерттеушісі А.Гумбольдт

25.Біздің елімізде қандай табиғи ескерткіштер кездеседі? Шарын шатқалы, Әншіқұм, Жұмбақтас, Таңбалытас, т.б.