Бүйректің құрылысы бойынша биология ашық сабағы

Сабақ жоспары

Ұзақ мерзімді жоспардың тарауы:

Күні:

Сынып: 8

Мектеп

Мұғалімнің аты-жөні:

Қатысқандар: 20 Қатыспағандар: 0

Сабақтың тақырыбы:

Бүйректің құрылысы (қыртысты және милы қабат, нефрон, пирамида, астауша, бүйрек өзекшелері).

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сәйкес)

8.1.5.2 бүйректің құрылымдық бөліктерін танып білу

Сабақтың мақсаттары

Барлық оқушылар істей алады:

-бүйректің құрылымдық бөліктерін танып біледі

-бүйректің құрылымдық бөліктерінің атқаратын қызметін сипаттай алады

Оқушылардың көпшілігі істей алады:

-Адам ағзасындағы зат алмасу өнімдерін сыртқа шығарудағы маңызын айта алады.

-бірінші және екінші реттік зәр құрамын салыстыра алады

Кейбір оқушылар істей алады:

-Зәр түзілу кезіндегі бүйректің жұмысы мен энергияның жұмсалуынесептер шығару арқылы дәлелдей алады.

Бағалау критерийлері

Бүйректің құрылымдық бөліктерін анықтап,олардың атқаратын қызметін сипаттайды.

Адам ағзасындағы зат алмасу өнімдерін сыртқа шығарудың маңызын түсіндіреді,бірінші және екінші реттік зәр құрамын салыстырады.

Зәр түзілу кезіндегі бүйректің жұмысы мен энергияның жұмсалуын есептер шығару арқылы дәлелдейді.

Пәнаралық байланыс

Химия-зәрдің химиялық құрамы,Физика- зәрдің түзілу процесіндегі құбылыстар:реабсорбция,фильтрация

Ойлау дағдысы

Білу,түсіну,қолдану,талдау

Құндылықтар

Зайырлы қоғам руханият денсаулықты сақтау жүйесін дамытудың ең маңызды шарттарының бірі денсаулықты сақтау,салауатты өмір салтын дұрыс ұстануға тәрбиелеу.Қарым-қатынас жасау қабілеті,жауапкершілікті сезіну,бір-бірінің пікірін тыңдау,ынтымақтастық

Тілдік мақсат

Оқушылар: оқылым-мәтінді оқу,жазылым-кесте,биологиялық диктант,есептер, айтылым-топтық,жеке жұмыстар;

Негізгі сөздер мен тіркестер(пәнге арналған сөздік және терминология)

Бүйрек. Несепағар. Қуық. Бүйрек веналары. Бүйрекартериялары. Пирамидалар. Зәршығарылуы. Капиляршумағы. Зәртүзілуі. Бүйреккапсуласы.

Сыныптағы диалог: "Сиқырлы сандық".

1.Зәр шығарумүшелеріната.

2.Адамның бүйрегіқайдаорналасқан, салмағықанша, пішініқандай?

3. Бүйрек арқылы бір тәулікте қанша қан ағады?

4. Қуық қандай қызмет атқарады? Сыйымдылығы қанша?

5. Бүйректі қанмен қамтамасыз етудің қандай маңызы бар?

Алдыңғы оқу

Зәр шығару жүйесі мүшелерінің құрылысы мен қызметі жайлы білім қалыптасқан.

Жоспар

Жоспарланған уақыт

Сабақтың жоспарланған жаттығу түрлері

Дереккөздер

Ресурстар

Сабақтың басы

5 мин

3мин

2 мин

1.Жағымды ахуал туғызу

«Ыстық лебіз» оқушылар шеңбер құрып,бір-біріне жылы лебіздерін білдіреді

2.Топқа біріктіру

«Мозайка» әдісі бойынша оқушыларды топқа бөлу

1. «Көпір орнату» әдісі

Оқушыларға сұрақ қоя отырып жаңа тақырыпты ашады

Адам ағзасындағы ақырғы өнімдерін және кейбір заттардың артық мөлшерін сыртқа шығаратын қандай мүшелерді атауға болады?

Бағалау: Смайликтер арқылы бағалау.

Суреттер қиындылары

І-топ Бүйрек

ІІ-топНефрон

Сабақтың ортасы

30 минут

10 мин

3 мин

5 мин

Топтық жұмыс:

«Араның ұясы» әдісі арқылы оқулықтағы мәтінмен жұмыс жасайды (топ болып оқиды, талдау жасайды, постер қорғайды).

І топ. Бүйректің құрылысы мен қызметі

ІІ топ.Зәрдің түзілуі,шығарылуы

ҚБ. Топтық жұмыс «2 жұлдыз 1 тілек » әдісі арқылы бағаланады

1-тапсырма. І-топ «Кестені толтыр»

Мүшелержәнеолардыңбөліктері

Мүшелерқызметтері

Бүйректер---------

А) Екіншіреттікнесептүзіледі

Несепағар---------

Б) Бүйректеннесептішығарады

Қуық----------------

В) Сүзілуарқылыбіріншіреттікнесептүзіледі

Бүрекастаушысы-----------

Г) Екіншіреттікнесепжинақталады

Шумлянскийқабықшасы -------(капсуласы)

Ғ) Капсула қос қабырғалы бір қабат эпителий торларынан құралған тостаған пішінді құрылым.Капсулаға капилляр қабырғасы арқылы қаннан сүзіліп шыққан сұйықтық –алғашқы зәр жиналады.

Бүйрекөзекшелері-------------

Д) Екіншіреттікнесепорганизімненшығарылады

Несепшығару каналы-------------

Е) Организмніңішкіортасыныңсалыстырмалытұрақтылығынсақтайдыжәнетіршілікәрекетінің соңғыөнімдерін сыртқа шығарады

Бағалау: «Досыңды бағала» арқылы жұпаралық бағалау

2-тапсырма. ІІ –топ.Сәйкестендіру кестесі

Бірінші және екінші реттік зәр құрамын салыстыра отырып толтырады.

Адам ағзасындағы зат алмасу өнімдерін сыртқа шығарудың маңызы

Зәр түзілу кезеңдері

Құбылыстар

Кайда түзіледі

Құрамы

Ағзаға сырттан келген бөгде заттар да (улы заттар және т.б) ыдырау өнімдері болып саналады.Осы заттардың барлығы ыдырау өнімдерін шығару мүшелерінің көмегімен ағзадан сыртқа шығарылады.Ыдырау өнімдерін шығару –ағзаның ішкі ортасының тұрақтылығын қамтамасыз етеді.

1 реттікзәр

фильтрация

нефрон капсуларында

Су, глюкоза, натрий, хлор, сульфаттармагний, зәр .

Қалдық (қажетсіз) заттардың дер кезінде ағзадан шығарылмауы адам үшін өте қауіпті.Ыдырау өнімдерін шығаруға қатысатын мүшелерге-бүйрек,өкпе,тері,тері бездері,ішек жатады.

2 реттікзәр

кері фильтрация

Нефронныңиірім

өзекшелерінде

Су,натрий, хлор, зәр, зәрқышқылы