Даму мүмкіндігі шектеулі балаларды үйден оқыту психологиясы

Даму мүмкіндігі шектеулі балалардың үйден

оқытудың психологиялық жолдары.

«Бала кемістігінің даму деңгейі

негұрлым төмен болса, соғұрлым

мұғалімнің білім деңгейі жоғары

болады»

П.Шуман, неміс педагог-дефектологы

Қазіргі таңда қоғамда болып жатқан әлеуметтік мәселелер: отбасылық, экологиялық, экономикалық дағдарыстар жүйке жүйелері бұзылған, психикалық ауытқулары бар әр түрлі жастағы балалардың көбейюіне соқтырып отыр.Олардың осы ауруларға шалдығуы, сабақ үлгермеушілікке, тәртіп бұзуға себеп болады.

Дәннің өсіп- өнуі топырағына, күтіміне байланысты болатыны сияқты, бала ақыл- есінің қалыптасуы да өскен ортасына, алған тәрбиесіне байланысты.

«Мектеп білім ордасы, ұстаз мектеп тұлғасы» - дейді халық даналығы.

«Білімдіге дүние жарық, білімсіздің күні кәріп» деп білімді күннің нұрына, мыңның күшіне балайды.Сондықтан оқу инемен құдық қазғандай деп бағалаған халқымыз.

Біздің мектептегі оқу- инемен он құдық қазғандай деуге тұрарлық теңеу. Дәлірек айтқанда, өзім ұстаздық етіп жатқан мектептегі өз шәкірттеріме келетін болсақ, тәлім- тәрбиесі толымсыз, мүмкіндігі шектеулі ұядан ұшқан кемдеу жандарды оқытып білім беру үшін көп еңбек, ұстаздық жылы сезім мен кішіпейілділік, имандылық керек. Ақыл есі кем дамыған балаларға білім беру, оларға қарапайым түсініктерді жеткізу оңай шаруа емес.

Көрнекті педагог В.А.Сухомлинский:

Сабақ жасөспірімдердің интеллектуалды өмірінде құр ғана сабақ болып қоймас үшін, ол қызықты болу керек. Осыған қол жеткенде ғана «мектеп- жасөспірімдер үшін рухани өмірдің тілеген ошағына, мұғалім осы ошақтың құрметті иесімен сақтаушысына, кітап - мәдениеттің баға жетпес қазынасына айналады» - деген екен.

Сондықтан ақыл- ойы кем белелер мен өткізілетін әрбір сабақты балалар өз күштеріне сенімділігін сезінетіндей етіп, олардың оқуға деген ықыластарын оятып, қызықтыратындай етіп ұйымдастыру қажет.

Ұзтаз ізденісі әр баланың жан- дүниесіне үңілуден бастайды. Өзі оқытып жүрген шәкірттерінің өзіндік ерекшеліктерін жете зерттеп, біліп алған соң, әдіс- тәсілдерді деңгейіне қарай іріктеп талдап қолданады. «Өзгерген қай әріп?» ойыны білім алушыларға дыбыстар мен әріптердің айтылуы мен жазылу ерекшеліктерін меңгеру үшін қолданылады. Ойын барысында сөз ішіндегі әріптерді дұрыс жазылуына, бір әріптің өзгеруінен сөздің басқа мағынаға ауысып кеткендігіне оқушылардың назарын аударуға болады.

Бер- жер Тақта – мақта Бала - шала