Дін мен зайырлы қоғам үндестігі Қазақстан үлгісі

Тақырып: Дін мен зайырлы қоғамның үндестігі: Қазақстан үлгісі

Кіріспе

Дін – адамзат өркениетінің ажырамас бөлігі, ал қазіргі қоғам – көпмәдениеттілік пен плюрализмді ұстанатын, түрлі сенімдер мен дүниетанымдарға құрметпен қарайтын күрделі жүйе. Осы орайда, зайырлылық ұғымы мен діннің арақатынасы әрдайым талқыға түсіп келеді. Қазақстан Республикасы – көпұлтты, көпконфессиялы мемлекет. Мұнда түрлі дін өкілдері бейбіт әрі өзара түсіністікпен өмір сүруде. Бұл мақалада зайырлы мемлекеттілік принциптері мен діннің рөліне тоқталып, олардың Қазақстандағы өзара үйлесімін ғылыми тұрғыда талдауға тырысамыз.

Зайырлылық ұғымы және оның мәні

«Зайырлылық» сөзі латын тіліндегі saecularis ұғымынан шыққан, яғни «дүниелік», «қоғамдық» деген мағынада. Зайырлы мемлекет – діни догмаларға емес, құқық пен заңға сүйенетін құрылым. Алайда бұл дінді толықтай шеттету немесе атеизмді насихаттау емес. Керісінше, зайырлылық – мемлекеттің барлық дінге бейтарап көзқараспен қарауын білдіреді, азаматтардың ар-ождан бостандығын қамтамасыз етеді.

Қазақстан Конституциясының 1-бабында мемлекетіміз демократиялық, зайырлы, құқықтық және әлеуметтік мемлекет ретінде бекітілген. Ал 19-бапта әр азаматтың ар-ождан және діни сенім бостандығына құқығы бары көрсетілген. Бұл заң нормалары еліміздегі діни плюрализм мен дінаралық келісімнің негізі болып табылады.

Діннің қоғамдағы рөлі

Қандай да бір қоғамда дін – тек рухани құндылық көзі ғана емес, сонымен қатар этикалық нормалар мен әлеуметтік тәртіпті қалыптастырушы күш. Дін адамдарға үміт, моральдық бағдар береді. Қазақстандағы ислам, христиандық, буддизм және басқа да діндер ғасырлар бойы халықтың рухани мәдениетінде терең із қалдырды.

Ислам діні – Қазақстанда ең кең таралған дін. Сонымен қатар православие, католицизм, протестанттық бағыттар, иудаизм, буддизм және басқа да конфессиялар бар. Мемлекет олардың барлығына тең қарауға, діни алауыздықтың алдын алуға тырысады. Бұған Қазақстанда жұмыс істейтін Діни бірлестіктермен байланыс жөніндегі кеңес, Діни істер комитеті сияқты мемлекеттік құрылымдардың жұмысы дәлел бола алады.

Қазақстан үлгісі: діндер үндестігі мен конфессияаралық келісім

Қазақстанда дінаралық келісімді нығайту бағытында көптеген нақты қадамдар жасалды. 2003 жылдан бері тұрақты түрде Әлемдік және дәстүрлі діндер лидерлерінің съезі өткізіліп келеді. Бұл форум халықаралық деңгейде діни төзімділіктің, диалог пен ынтымақтастықтың үлгісіне айналды.