Иса Байзақовтың Құралай сұлу поэмасы, 8 сынып

Сабақтың тақырыбы:

И. Байзақов «Құралай сұлу» поэмасы

(2-сағат)

№ 47 орта мектеп

Күні :

Мұғалімнің аты-жөні : Тоғаева Н.Б.

Сынып : 7

Қатысқандар саны :

Қатыспағандар саны :

Сабаққа негізделген оқу мақсаты

( мақсаттары)

Поэманың сюжеттік дамуын талдай отырып, тақырыбы мен идеясын анықтау, кейіпкерлер әрекетіне бүгінгі күн тұрғысынан баға беру, өзіндік пікір айтуға дағдылану

Табыс критерийлері:

Барлық оқушылар :

поэманың мазмұнын меңгереді;

кейіпкерлеріне мінездеме береді;

композициялық жоспар жасайды;

поэманың тақырыбы, идеясы, тілі туралы өзіндік пікір қалыптастырады.

Оқушылардың басым бөлігі :

өз ойын, аз сөзбен түйіндеуге, пікір айтуға дағдыланады, шығармашылық қабілеттері мен білімдерін кеңейтеді;

шығарманың тақырыптық-идеялық мәнін және көркемдік-бейнелілік

құрылымын талдай білуге үйренеді;

өлеңнің оқиға желісін шындықпен байланыстыра алады;

ойларын түсіндіреді, жақсылық істер мен жамандықтарды ажырата алады, жақсы қасиеттерді өзіне үлгі етеді;

Кейбір оқушылар :

оқушылар бейнелі ойлау мен шығармашылық қиялдауды, оқырмандық мәдениет пен авторлық ұстанымды түсінуге үйренеді;

шығармашылық жұмыс орындайды, поэманың мазмұнына байланысты көзқарастарын дәлелдейді;

мәтінмен жұмыс істей отырып, поэмадағы өзекті мәселелердің түйінін шешеді;

Тілдік мақсат

Оқушылар :

Көркем шығарманың мазмұнын анықтай алуға, ауызша және жазбаша

түрде өз түсініктерін жеткізе біліп, қазақ әдеби тілін, сөздік қор мен сөз

байлығын сауатты пайдалануға баулу;

Негізгі сөздер мен тіркестер: ұрпақсыздық, арман, батырлық, туған елге деген сүйіспеншілік, махаббат

Сыныптағы диалог / жазылым үшін пайдалы тілдік бірліктер :

Талқылауға арналған тармақтар :

– тақырып, идея;

– поэманың құрылымы, көркемдік ерекшелігі;

– шығарманың өзекті мәселесі

Жазылым бойынша ұсыныстар : шығарманың тақырыптық-идеялық мәнін және көркемдік ерекшелігіне, құрылымын талдай білуге үйрету

Алдыңғы оқу

И.Байзақовтың өмірі мен шығармашылығы, «Құралай сұлу» поэмасы

Сабақтың әдіс-тәсілдері:

Топтастыру, «Венн диаграммасы», «Ойлаудың алты қалпағы»,

Кері байланыс

Сабақта 7 модульдің қамтылуы:

Оқытуды басқару және көшбасшылық, сыни тұрғыдан ойлауға үйрету, оқыту мен оқудағы жаңа тәсілдер, талантты және дарынды балаларды оқыту, жас ерекшелігіне сәйкес оқыту, оқыту үшін бағалау және оқуды бағалау.

Жоспар

Сабақ бөлімдері

Әдіс-тәсілдер

Мұғалімнің іс-әрекеті:

Оқушының іс-әрекеті:

Бағалау

Басы

Білу

Ұйымда-тыру

2мин.

Қызығушылық-ты ояту

3мин.

Үй тапсыр-масы

5мин.

«Топтастыру» әдісі

*Сәлемдесу, түгелдеу, сабаққа назарларын аудару.

*Сыныпта жағымды көңіл күй қалыптастыру.

*Топқа бөлу. Топ ережесімен таныстыру

Оқушыларды поэмадағы кейіпкерлердің қасиеттері арқылы топтастыру.

Монтай би

Монтай: әділ би, өнегелі, екі-ақ ауыз сөзбен қиындықты шешкен, іс жүйесін табады, ел ағасы, ұрпақсыз, жасы жетпіс төртте.

Құралай сұлу

Келден бай

*Сәлемдеседі, оқу құралдарын даярлап, мұғалімге назарын аударады. *Психологиялық дайындық:

Стикерлерге алғыс жазып, сынып бөлмесіне жабыстырады.

1-топ: «Келден бай»

2-топ: «Монтай би»

3 топ -: «Құралай сұлу»

Критерийлер:

1) Кейіпкер бейнесін ашу – 1-2ұпай

2) Өткен материалды меңгеруі 1-2 ұпай

3) Сюжеттік дамуын жоспарлау1-2 ұпай

4) Поэма тілі мен құрылысына талдау 1-2 ұпай

5) Өткен шығармамен салыстыру 1-2 ұпай

6) Кейіпкер әрекетіне баға беру 1-2 ұпай

Бағалау шкаласы:

«5» -9-12 ұпай

«4» -6-8ұпай

«3» - 4-5 ұпай

«Сен маған, мен саған» әдісі

(ашық және жабық сұрақтар)

Алдыңғы сабақты еске түсіру мақсатында 3 топқа 1ашық сұрақ, 1жабық сұрақ дайындауды тапсыру.

Әр топ екі сұрақтан дайындап бір-біріне қояды.

«Келден бай» тобы

«Монтай би» тобы

«Құралай сұлу» тобы

«Келден бай» тобына

Ортасы

Түсіну

Мағынаны тану

Жаңа сабақ

10мин.

Қолдану

Мәтінмен жұмыс

15мин.

Талдау

Жинақтау

Диалогтік оқыту

Жеке жұмыс

Видеокөрсе-тілім

Топтық жұмыс

Сатылай кешенді талдау

Венн диаграммасы

Жұптық жұмыс

Мағынаны тану.

И. Байзақов «Құралай сұлу» поэмасының сюжеттік дамуы, композициялық құрылымы

(Оқушыларға мақсат қойғызу)

-Балалар, бүгінгі сабағымызда сендер алдарыңа қандай мақсат қояр едіңдер?

-Поэма дегеніміз не?

-Сюжет дегеніміз не?

-Композициялық құрылым дегеніміз не?

«Құралай сұлу» поэмасына композициялық жоспар жасату

Шығарманың композициялық құрылысы

Шы

ғарма композиция

сы

Дәлелдеме

Оқиға

ның баста

луы

Ел сыйлаған әділ Монтай бидің қайғысы

Оқиға

ның байла

нысы

Монтай бидің армансыз Келден байды іздеп шығуы. Келден бай ауылы

Оқиға

ның дамуы

Келден байдың сыры. Сейхын еліндегі тұтқындағы өмір

Оқиға

ның шиеле

нісуі

Құралай сұлумен кездесу. Қос ғашықтың қалмақ елінен қашуы

Оқиға

ның шарық

тау шегі

Құралай сұлу трагедиясы

Оқиғаның шеші

мі

Армансыз адамның өмірде болмайды

Поэманың мазмұны, көркемдік тіл ерекшелігі, өлең құрылысы бойынша үш топқа тапсырма беру

СалыстыруАлдыңғы сабақтағы Ғабит Мүсіреповтің «Ананың анасы» әңгімесі мен «Құралай сұлу» поэмасын салыстырту

Жұптпрдың жұмысын бір-бірімен алмастыра отырып тексерту

Балалар бүгінгі сабақтың қандай тақырыпта өтетінін анықтайды, мақсат қояды.

Әдебиет теориясын еске түсіреді

Әр оқушы жұмыс дәптеріне шығарманың композициялық құрылым жоспарын жасайды.

Әр бөлімге қатысты үзіндіні поэмадан тауып, немесе жатқа оқиды.

«Келден бай» тобы

Поэма мазмұны бойынша тірек сөздер жазады немесе логикалық сурет салады

«Монтай би» тобы

Кейіпкерлерін табады, поэма үзінділерінен көркемдеуіш сөздерді табады

«Құралай сұлу» тобы

Поэма құрылысына сатылай кешенді талдау жасайды

1-топ: Екі шығарма кейіпкерлерін салыстыру

Ана мен батыр

2-топ: Екі шығарманы жанр түріне салыстыру

3-топ: Екі шығарманың сюжетін салыстыру

Ой толғаныс

Соңы

Бағалау

7мин.

Оқушы білімін бағалау

Кері байланыс

3мин.

«Ойлаудың алты қалпағы»

- Шығарма оқиғасы кейіпкерлер арасындағы іс-әрекет арқылы дамиды. Сондықтан «Құралай сұлу» поэмасының қорытынды сағатын поэманың басты кейіпкерлерінің бірі Құралай мен Келденбай іс-әрекетіне баға берумен аяқтасақ деймін.

Ақ қалпақ – Келден батыр мен Құралай сұлудың

іс-әрекеттерін батырлық, батылдық деп санаймын

«Екі жұлдыз, бір тілек» әдісімен топтардың жұмысына баға беру.

Сабақ барысындағы жинаған ұпай санына қарай, жеке оқушыларды бағалау

Қара қалпақ – кейіпкер іс-әрекетіндегі кемшіл тұстарын айтады

Сары қалпақ – кейіпкер әрекетін жақтайды

Қызыл қалпақ – кейіпкер әрекетінен алған эмоциясымен бөліседі

Жасыл қалпақ – кейіпкер әрекетіне қатысты жаңа идея тастайды

Көк қалпақ – шешуші сөз айтады

Өз пікірлерін жазып қалдырады

Үйге тапсырма: «Армансыз адам болмайды» тақырыбына эссе жазу (100сөз)

Қосымша ақпарат

Саралау –Сіз қосымша көмек көрсетуді қалай жоспарлайсыз? Сіз қабілеті жоғары оқушыларға тапсырманы күрделендіруді қалай жоспарлайсыз?

Бағалау – Оқушылардың үйренгенін тексеруді қалай жоспарлайсыз?

Пәнаралық байланыс. АКТ-мен байланыс . Құндылықтардағы байланыс

Рефлексия

Кері байланыс

Не жақсы өтті?

Не жақсы өтпеді?

Нені өзгерткің келді?

Саған не ерекше қиын болды?

Саған ең пайдалысы не болды?

Сабақ / оқу мақсаттар шынайы ма ?

Бүгінгі оқушылар не білді?

Сыныптағы ахуал қандай болды ?

Мен жоспарлаған саралау шаралары тиімді болды ма?