ХХ ғасырдың 50–80 жылдарындағы қозғалыстар 11-сынып

Дайындаған : тарих пәні оқытушысы-Тәжіғалиева Райхан . АТКС

ХХ ғасырдың 50-80 жылдарындағы толқулар, көтерілістер, қозғалыстар

Сабақтың білімділік мақсаты: 1959ж Теміртауда және 1979жылы Целининградтағы оқиғаларға сипаттама беру. КОКП-ның әлеуметтік мәселемен ұлт саясатын жүзеге асыру тәсіліне аудару . Көтерілістің тоталиталық жүйе жағдайындағы халықтың саяси еркіндікке , дербестікке ұмтылысын айғақтайтын ұлт-азаттық сипатын ашып көрсету.

Сабақтың дамытушылығы: Оқушыларды халқымыздың елін қорғаған ерлердің ерлігі арқылы тарихқа қызығушылығын, құрмет сезімін дамыту , ізденуге бағыт беру, ой-өрісін дамыту .

Тәрбиелік мақсаты: Тарих тағылымынан сабақ алып , өз болашағына батыл қадам жасай алатын саналы ұрпақ тәрбиелеу

Теміртаудағы жұмысшылар ереуілі

Теміртау оқиғасы

Екі-үш жылдың ішінде Теміртауға 200 мыңнан астам халық келіп қоныстанып,жұмысшылардың әлеуметтік жағдайы қиындай түсті.Тұрғын үй жетпеді,азық-түлік,ауыз су жетіспей,дүкендерде,асханаларда кезекке тұру көбейді.

1959 жылы 1 тамызда ашуға булыққан жұмысшылар ереуілге шықты.

16 адам опат болып, 50-ден астам адам әртүрлі жарақат алып,үшінші күні ереуіл қарудың күшімен басылды.

19 жастағы Нұрсұлтанның ақиық арман жетегімен металлургтер қаласы саналатын Теміртауға келуімен басталады. Тәуекелге бас тігіп,Үшқоңырдың жасыл жайлауына Теміртаудағы комбидаттың қоймалжың балшығына түскен жас жігіт аянбай еңбектенеді .

Қазақ жастарының ұйымдары

Неміс автономиялы облысын құру

1979 жылы көктемде КОКП Орталық Комитетінің саяси бюросында Қазақстанда Неміс автономиялы облысын құру туралы шешім қабылданды.Бұл шешім елдің Конституциясына сәйкес келмейтін еді. Автономиялы облысқа Ақмола,Павлодар,Қарағанды және Көкшетау облыстарының бірқатар аудандары беріліп,Ерейментау қаласы оның орталығы болады деп шешілген.

Қазақ жастарының қарсылығы

1979ж маусымның 16-сы күні қазақ жастары қаланың орталық алаңына жиналды.Жастар “Қазақстан бөлінбейді!”,”Неміс автономиясы болмасын!”деген ұрандар жазылған транспаранттар алып шықты.

Маусымның 19-да Ақмолада соғыс және еңбек ардагерлері бастаған шеру болды.

1979 жылғы Ақмолада-Целиноградта болған оқиға ұлттық қатынастардағы қайшылықтардың шиеленісе түскенін көрсетті

Төлен Жанаев

(1952-1989жж)

Жаңаөзен көтерілісі

Кеңестік қызыл империяның Қазақстандағы үстемдігінің соңы 1989 жылы Жаңаөзен қаласында болған.

Көтеріліс күндері 3- қазақ,2 –лезгин қаза болып,40 адам жарақаттанды.

Мәңгілік есте сақтаймыз

Нұрберген Тілеубергенов

(1953-1989жж)

Оңдасын Отарғалиев

(1968-1989жж)

1992жыл 4маусым