Көркем еңбек сабағында электронды оқулықтарды қолдану

Саты жалпы орта білім беретін мектеп

Мектептегі көркем еңбек сабағында

электронды оқулықтарды қолдану

Сыздыков Алтынсары Шакенович көркем еңбек, сызу пәндерінің мұғалімі

Павлодар облысы Май ауданы Саты ауылы, 2018 жыл Қазақстандағы қоғам дамуының қажеттілігі, әлеуметтік- экономикалық және саясы өзгерістер отандық білім беру жүйесінің, оқу орындарындағы оқу-тәрбие үрдісін ұйымдастыру әдіснамасы мен технологиясының түбегейлі қайта құрылуын талап етеді. Қазақстан Республикасының Президенті Н. Ә. Назарбаев «Бәсекеге қабілетті Қазақстан үшін, бәсекеге қабілетті экономика үшін, бәсекеге қабілетті халық үшін» атты Қазақстан халқына жолдауында «ғаламдану жағдайында қазақстандықтардың интеллектуалдық қабілеттері біздің жоспарларымыздың негізгі факторлары болып табылады», ал кез келген «ұлттың бәсекелестік қабілеті бірінші кезекте оның білімдік деңгейімен анықталады» деп атап көрсетеді.

Бұл стратегиялық міндеттің ойдағыдай жүзеге асырылуы отандық білім беру жүйесінің жетілдіруін талап етеді, өйткені мемлекетіміздің кемелденуі жас ұрпақтың алатын білімінің деңгейіне тікелей байланысты. Осы аспектіде жалпы білім беретін мектептің біртұтас педагогикалық үрдісінде қазіргі оқушыларды, оның ішінде жасөспірімдік шақ кезеңіндегі оқушылардың танымдық іс-әрекетін пәнаралық байланыстың мүмкіндіктерін пайдалану арқылы, әсіресе өнер түрлерімен өзара байланыста дамыту үлкен маңызға ие бола түседі

Келешек ұрпаққа білім берудегі күрделі мәселелердің бірі – біртұтас педагогикалық үрдіс кезіндегі сабақтарда пәнаралық байланысты жүзеге асыру. Пәнаралық байланыстың ең негізгі дидактикалық міндеті – оқыту үрдісінде білім беру, тәрбие беру, дамытушылық сипатының арасындағы байланысты құру.

Әлемдік аренада бәсекелестікке төтеп бере алатын мемлекеттің дәрежесіне жету үшін, қоғамның әр саласына еңбек ететін мамандар жоғары кәсіптік, зияткерлік құзырлықты, өз бетімен білім алуға қабілетін, озық технологияларды жетік меңгерген тұлға ретінде толық қалыптасқан, өз елінің азаматы болуы талап етіледі.

Қазір білім беруді ақпараттандырудың басты бағыттарының бірі оқыту мазмұнын, әдісі мен түрін компьютерлік оқыту технологиясын қолдану негізінде, атап айтқанда электронды оқулықтарды қолдану аркылы жаңа сатыға көтеруге бағытталған. Мұндай орта мектепте білім алушыларға технология сабағында өз іс-әрекетінің субъектісі болатындай мүмкіндік туғызып, оқу әрекетін жоспарлауға, өз алдына мақсат қоюға үйретеді. Осы тұрғыдан алып қарағанда, жалпы әдістемелік ғылыми зерттеу жұмысының ішіндегі маңызды мәселенің бірі «оқушы-компьютер» ара қатынасын анықтау болса, бұл мәселе компьютерлік оқыту

технологияларды қолданудың психологиялық ерекшіліктерін ашуды талап етеді.

Соңғы жылдары білім беруді компьютерлендіру, яғни сабақ барысында электронды оқулықтарды қолдану мәселесіне арналған бірқатар ғылыми зерттеу жұмыстары пайда болды. Компьютерді қолданудың жалпы психологиялық негіздерін Е.И. Машбиц, А.Г. Кушниренко, К.З.Халықова және т.б. ғалымдар қарастырған. Қазақстан Республикасындағы бұл мәселеге арналған маңызды зерттеулер катарына А. Айтмұхамбетов, Б. Әбдікәрімов, С. Боранбаев, Д.М. Жүсібалиева, Ж.А. Қараев, А.К. Мыңбаева және т.б.

Жалпы тұлғаның қалыптасуы көпқырлы, ол көптеген сыртқы және ішкі орта факторларды есепке алуды қажет етеді. Көбінесе тұлғаның қалыптасуы оның мектепте алған біліміне байланысты болады. Сондықтан қазіргі кезде оқытуға негізделіп педагогикалық технологияларды, соның ішінде электронды оқулықтарды қолдану жеке тұлғаны қалыптастыруға өз ықпалын тигізеді. Оқушының технология пәніне деген қызығушылығын оятуға да электронды оқулықтарды қолдану өз үлесін қосатыны анық. Оқушылармен бірге электронды оқулықтармен жұмыс жасай отырып, компьютерлік оқыту технологиясын меңгертуге бағытталған жұмыстары олардың физиологиялық және психологиялық ерекшеліктерін, психиканың дамыту заңдылықтарын ескеру арқылы жүргізілетіні белгілі. Психология ғылымы ең алдымен оқушыға беретін білім білік пен дағдылардың мазмұнын айқындау кезінде аса маңызды рөл атқарады. Мектеп оқушыларына технология пәнін үйрету барысында олардың жеке тұлғалық ерекшеліктерін ескеру - оқу тиімділігін қамтамасыз етудің бір шарты болып табылады. Оқытудың жаңа тұжырымдамаларына сәйкес білім беруде оқушы тек объект ретінде ғана емес, білім алудың белсенді субъектісі ретінде танылады.

Мектептегі білім алушылардың тұлғалық дамығандағы психологиялық ерекшіліктерін ескертуде мол мүмкіндікке жол ашатын құралдарының бірі - компьютер. Осы орайда, біз оқытуды компьютерлендіру процесін оқушының жеке тұлға ретінде дамуына, оның субъективті көзқарастың қалыптасуына өзіндік танымының, шығармашылдық ізденісінің ашылуына түрткі болатын, жеке түлғалы-әрекетті қатынас шеңберінде қарастыру керектігін өз жұмысымызға арқау етеміз. Технология сабағында электронды оқулықтарды қолдану белгілі бір мақсатты көздей отырып, пайдаланылғанда: ынталық, ақпараттық қарым-қатынасты дамытушы, бақылаушы

және тағы басқа көптеген педагогикалық мүмкіндіктер жиынтығы жүзеге асырылады. Бұл электронды оқулықтарды қолдану арқылы оқыту жағдайындағы оқушының дербес іс- әрекетін басқарудың маңызды бір аспектісі болып табылады.

Бүгін компьютер күнделікті өмірде әбден табиғи көрінеді. Оны оқушылар сабақта және оқудан тыс уақытта пайдаланады, компьютер оқушылардың шығармашылық қабілеттерін дамытумен қатар, оларды сергітетін жайлы әсер тудырады және де оқушылардың ойлау қабілеттерін жетілдіретін тиімді тәсілдердің бірі бола отырып, даралап оқытуға мүмкіншілік жасайды. Қазіргі заманда компыотер қолданушының барлық іс- әрекеттеріне, сұраныстарына сезімтал жауап бере алатын, оның тең серіктесі болып табылады. Төзімді жолдас, дана ұстаз, азаматтың ақыл-ойының биік жетістігі компьютердің қазіргі жастардың бос уакыттағы іс-әрекеттеріндегі психологиялық жағынан қалыптасуы және жеке тұлғалық дамуы үшін маңызы зор.

Оқушылардың танымдық қызығушылығының жеделдеуі сияқты табиғи белсенділіктерін арттыру мақсатында, қоғам өміріне қатысуын қамтамасыз етуде электронды оқулықтарды қолдану технологиясын қолданудың маңызы зор.

Технология сабағында электронды оқулықтарды қолдану арқылы оқушыларға өзіндік жұмыстарды орындаттыруға мол мүмкіндік бар. Өзіндік жұмыстарын электронды оқулықтарды қолдану технологиясын пайдалану арқылы ұйымдастыру кезінде оқушылардың теориядан алған білімдерін қолдануды үш сатыда жүзеге асыруға болады:

o жаңа білімді игеру;

o игерген білімді өңдеп, таныс емес жағдайда пайдалану;

o жаңа білімді шығармашылықпен қолдану. Аталған сатылардың әрқайсысы білімді игерудің үш деңгейіне: а) білу; ә) түсіну; б) қолдануға сәйкес келеді.

Осы тұрғыдан қарағанда технология сабағында электронды оқулықтарды қолдану жеке тұлғаның қалыптасуы мен дамуы үшін оқытудың әр түрлі әдістерін қолданумен тығыз байланыста жүргізіледі. Бұндай әдістер интенсивті ақыл-ой ізденістеріне ынталандырады, ойлау қабілетінің дамуына әкеледі, есте сақтау қабілеті мен дағдының қалыптасуына ықпал етеді. Яғни технология сабағы барысында электронды оқулықтарды қолдану жаңа тақырыпты меңгертуді ұйымдастыратын оқыту әдістерін тиімді пайдалануға, сонымен