Космонавтика және Плутон тақырыбындағы ашық сабақ, 5-сынып

Қазақстанның зияткерлі «Бәйтерек» мектебі

Сынып сағаты

Тақырыбы: «Қазақстандағы космонавтика»

Сынып: 5А

Сынып жетекшісі: Ширинбекова Г.Х.

Шымкент-2018ж.

Тақырыбы: Қазақстандағы космонавтика Мақсаты: а) білімділік: оқушылардың ғарыш жайлы түсінігін кеңейту, ғарыш, аппараттары туралы мәліметтер беру, ғарышкер өмірімен таныстыру. ә)дамытушылық: оқушылардың танымдық көзқарасын жетілдіріп, белсенді жұмыс жасау қабілетін дамыту. б) тәрбиелік: Ұжымдық жұмыс жүргізу арқылы бірлесіп жұмыс атқаруға, ұйымшылдыққа, шапшаңдыққа тәрбиелеу

Көрнекілігі: Дербес компьютер,интерактивті тақта, нақыл сөздер, буклеттер

Сабақ барысы: І тапсырма: Экипаж мүшелеріне сұрақтар қою. 1. Ғарыш кемелерінің ұшыру орталығы қайда орналасқан? 2. Бас конструктор кім? 3. Бірінші болып ғарышқа ұшқан кім, ол қанша уақыт ғарышта болды? 4. Дүниенің гелиоцентрлік жүйесін ұсынған астроном? 5. Астрономияның негізгі құралын атаңыз? 6. Алғашқы Жердің жасанды серігі қай жылы ұшырылды? 7. Күнге ең жақын ғаламшар? 8. Айға алғаш табан тіреген адамдар? 9. Газдан тұратын аспан денесін ата,оның қандай түрлері бар? 10. Үш рет ғарышта болған қазақ ғарышкері кім,қай жылдары?

ІІ тапсырма: Тіл өнері. Үш тұғырлы тіл үйлесімін тапқан бүгінгі Қазақстанда үш тілділік ұлттық мерейі саналады . Ендеше осы турасында да өзімізді сынап өтсек артық етпес. Яғни, сіздер бұл кезеңде қазақ тілінде берілген кез-келген сөздің орысша және ағылшынша баламасын табасыздар . Тіл - өнер Қазақ тілінде берілген сөздерді - орысша, ағылшынша тілге аудару. 1. Ауа – воздух – air 2. Ғаламшар – планета – planet 3. Ай – луна – moon 4. Жұлдыз –зведа -star 5. Уақыт – время – time 6. Жылдамдық – скорость – speed 7. Ғарыш – космос – space 8. Күн – солнце – sun 9. Жер – земля – earth 10. Аспан – небо – sky

ІІІ тапсырма: аспан денелерін атау

Меркурий, Шолпан, Жер, Марс, Юпитер, Сатурн, Уран және Нептун.

ІV. Жаңа сабақ. Космонавтика Ғарыш саласымен оның тылсым құпияларын өз негізіне арқау ететін бүгінгі сайыс –аспан әлемінен терең түсінік беріп, жаратылыс жаңалықтарымен жадымызды жаңғырта түспек! ХХ- ғасырдағы ұлы оқиғалардың бірі де бірегейі –адамзат тарихында алғаш рет ғарышқа адам ұшырған Байқоңыр ғарыш айлағының дүниеге келуі. Оның тұңғыш қазығы 1955 жылы қаңтардың 12-сінде қағылды. Ғарыштық дәуір 1957 жылдың 4-қазанында, бұрынғы КСРО-да дүние жүзінде алғаш рет Жердің жасанды серігінің ұшырылуымен байланысты басталды.

Белка және Стрелка - кеңестік ғарышкер - иттер, бірінші жануарлар, ғарышқа ұшып, Жерге аман-есен оралған. Ұшу кемесі «Спутник-5» болды. Ұшу 19 тамыз 1960 жылы басталды, ұшу кемесі Жердің айналасында 17 толық революцияны айналып, бұл уақыт ішінде 25-тен астам сағат болды.

«Спутник-5» (бес ғарыш кемесі «Спутник» сериясы) деп аталатын екінші ғарыш аппараты-серігін ұшыруға арналған эксперимент негізгі мақсаты, жануарлар мен басқа да биологиялық объектілерді көшу ғарыш ұшу факторлардың әсерін зерттеу болды, ғарыштық олардың өмірі мен тұқым жағдайы туралы жануарлар мен өсімдіктер организмдер радиация адам өмір сүру деңгейін қолдау жүйесін жетілдіру, ұшу қауіпсіздігі және Жерге қауіпсіз қайтару әсерлерін зерттеу. Сондай-ақ, бірнеше медициналық- биологиялық эксперименттер мен ғылыми ғарыш зерттеу болды. Белка мен Стрелканың саяхаты адамзаттың Жер айналасында орбиталық ұшуы мүмкін екендігі туралы тұжырымға келуге мүмкіндік берді.

Иттер сапардан кейін авиациялық және ғарыш медицинасы институтында тұрды, ол жерден оларды балабақша мен мектептерге көрсету үшін апарып отырды. Бірнеше айдан кейін Стрелка жарық дүниеге алты күшік әкелді. Олардың біреуі АҚШ Президенті Джон Кеннедидің зайыбы Жаклинге сыйға берілді.

Белка мен Стрелка қартайғанша өмір сүрді.

Алғаш рет 1961 жылдың 12 сәуірінде адамзат тарихындағы тұңғыш ғарышкер Юрий Гагарин аспан әлеміне жол тартқан күннен бастап, міне, дәл бүгінгі күнге дейін жарты ғасырға жетерлік уақыт өтіпті. 57 жылда адам баласының ғарышты игеруі қарыштап дамып, қаншама рет ғарышқа сапарлар жасалды. Адамзат күн санап, сағат санап ғарыш әлеміне саяхат жасап жаңалықтар ашты. Сол сияқты бүгін бізде белгісіз галактикалар мен ғаламшарларды, кометалар мен астероидтарды,жұлдыздар мен тұмандықтарды ашу үшін ғарыш әлеміне бірге сапар шегеміз! Ал космонавтиканың үшінші тарихи оқиғасы — 1969 ж. шілде айының 16 – 24-і күндері аралығында адамның Айға сапары (Нил