Мағжан Жұмабаевтың Түркістан өлеңін зерттеу жобасы

Мен Ақтүйесай орта мектебінің 5-сынып оқушысы Сейілбек Саяжан. Зерттеу жұмысымның тақырыбы – Мағжан Жұмабаевтың «Толқын» өлеңінің құрылысы мен ерекшелігі

Зерттеу жұмысының сипаты. Зерттеу жұмысы қазақ әдебиетіндегі Мағжан ақынның «Толқын» деген өлеңінің орны, ерекшелігі жайлы, көркем шығармаларға талдау жасау болып табылады.

Қазақ әдебиеті мен тарихындағы жарық жұлдыз, алаш деп еңіренген ұлт зиялысы, көрнекті ақын, қоғам қайраткері Мағжан Жұмабаев шығармаларын жан-жақты зерттеу – бүгінгі күннің басты талабы. Сол себепті ақынның зерттелмеген, тың өлеңін зерттеу жұмысы қашан да өзекті.

Ақынның өмір жайлы тұжырымдарын жаңа көзқарас тұрғысынан қорытып, бұрын әдебиетімізде белгісіз болып келген немесе тың деректерге сүйеніп тарихи шындық тұрғысынан зерттеу -зерттеу жұмысының басты мақсаты.

Пәні

Нысаны

Зерттеу жұмысы кіріспе, негізгі, қорытынды бөлімдерден және пайдаланылған әдебиеттер тізімінен тұрады.

Қазақ әдебитінің ХХ ғасыр басындағы жарық жұлдыздарының бірі – Мағжан Жұмабаев. Ол – ауыз әдебиетінің мол қазынасын игере алып, асылын теріп, тұнығын сіңіріп, одан әрі Абай поэзиясына ден қойып, оны үлгі тұтқан ақынның бірі. Ақын поэзиясының құдыреттілігі де, күштілігі де ешкімді қайталамауда жатқаны белгілі.

Ақын «Толқын» деп аталатын өлеңінде толқындардың қозғалысының әртүрлі болып келетіндігіне назар аудартады. Сылдырап аққан бұлақтың бетінде бірде көпіршіп, бірде иіріле ағатын толқындар нәзік, қарапайым, зиянсыз, сырттай қарағанда өмірге қатер тудырмайды. Солай болса да Мағжан толқынның қимылынан біріне-бірі жақындап келіп, сырласқан болып, бірінің сырын бірі ұрлап, бірін-бірі жұтып жіберетін жымысқы адамдардың әрекетін көреді. Толқындар бірін-бірі қуалай алдап, еркелей ойнап, жарыса жүгірген болып, абайсызда итеріп құлатып жібергеннен кейін өтірік жылап, көз жасын сүртіп, жағалауға шегініп, өзге толқындарға ілесіп, көрінбей кететін адам әрекетінің образын ойға салады. Жартасқа сүйеніп, көз жасын сүртіп, сылқ-сылқ күліп, бірінің ізін бірі аңдып, жоғалып жататын адам тағдырымен астарлайды. Осылайша, өмірдің толқынды құбылысының қозғалысын ойға салғандай образдайды.

Құрылысына талдау (слайд)

Жалпы өлең 4 шумақты, 6 тармақты, 2 бунақты, 7-8-9 буынды аралас ұйқасқа негізделген.

Өлеңдегі көркемдеуіш құралдар