Мамандықтар тақырыбындағы арнайы мектеп ашық сабағы

Бекітемін: ____________________

Күні: 04.02 -08.02.2019 ж

Аңғарымы: Орталық жүйке жүйесінің органикалық зақымдануы. ОНР 1 деңгей.

Құм терапиясы.

Тақырыбы: Мамандықтар.

«У - Д» дыбыстарына фонетикалық машықтану: тану, сөзде, сөйлемде дұрыс

айту.

Мақсаты:

1.Білімділік: Мамандықтар туралы түсініктерін кеңейту. Әртүрлі мамандықтар иесімен таныстыру.

Фонетикалық - Фонематикалық есту қабілетін дамыту арқылы тақырыпқа байланысты жаңа сөздерді

меңгерту.

2.Түзете - дамыту: шығармашылық логикалық ойлау қабілетін, сөздік қорын көбейту, ауызекі сөйлеулерін дамыту.Балалардың сөз қорларын: «мамандықтар,аспаз,дәрігер,мұғалім,құрылысшы, жол сақшысы,шаштараз,ұшқыш,биші,суретші» атауларымен толықтыру.«Мамандықтар»сөзін балалардың сөйлемдерінде қолдануды үйрету. Тіл мәдениетін жетілдіру.Балаларға сұраққа толық сөйлем құрап,жа уап беруге үйрету ой-өрісін кеңейту,өз ойын еркін жеткізу дағдысын жетілдіру.Есте сақтау қабілетін да- мыту.Зейінін тұрақтандыру.Ұсақ саусақ моторикасын дамыту.

3.Тәрбиелік: Балаларға үлкендердің еңбектерін бағалауға үйрету.Еңбекке деген құлшылығын атттыру. Мамандықтарды сүюге тәрбиелеу.

Түрі: Түсінік беру (Жаңа тақырып).Әдісі: Түсіндіру, көрсету, айту, әңгімелеу.сұрақ-жауап, жеке жұмыс.

Көрнекілігі: әртүрлі мамандық иелерінің суреттері, құм салынған ыдыс,«Гоу-ток», Перфокарта, айна,стерильді сальфетка,зонд,мақта таяқшалары,емізік,крем.

Пәнаралық байланыс: Ана тілі, таным, тіл дамыту.

Оқу іс- әрекетітінің барысы:

Әрекет кезендері

Логопедтің іс - әрекеті

Балалардың іс – әрекеті

I.Ұйымдастыру-

іздестіру

(Негізгі бөлім)

II. Психология-

лық- педагогика-

лық дайындық.

III.Өткенді пысықтау.

IV.Түсінік беру.

(Жаңа сабақ)

V. Деңгейлік тапсырмалар

VI. Сабақты

қорытындылау:

(Рефлексивті –

түзету)

Баламен амандасады.

Қарашы бүгін бізге қонақтар келіпті,

қонақтармен амандасайық.

Баланың көңіл-.күйін сұрайды.

-Өте жақсы.Ендеше айна алдында жатты-

ғуларды орындайық:

Тыныс алу жаттығулары.

«Гүл иіскейміз».

«Қар ұлпаларын үрлейміз».

2. Ұрттық жаттығулар.

Еріндік жаттығулар.

Дауыс күшін қалыптастыру.

Тілдік жаттығулар.

6. Тілге арналған массаж (уқалау)

7. Бет,жақ,иекке арналған белсенді-

лік нүктелі массажы.

Тіл орта сызығы екі жақ бұлшық еттерін тіл ұшына дейін жәймен уқалау.

Мақта таяшаларымен тіл бұлшық еттерін уалау.

Біз өткен оқу іс- әрекетімізде не туралы өттік?

- Қандай ертегілерді білесің?

- Ендеше осы ертегіні айтып берші?

Ертегіде қандай кейіпкерлер бар? (Кейіпкерлерді шығару)

-Айта қойшы сен кім өскенде кім болуды армандайсың?

- Сенің ата- анаң кім болып жасайды?

- Өте жақсы. Бүгінгі біздің оқу іс-әрекеті-

міз әртүрлі мамандық иелері болмақ.

- «Мамандықтар» туралы өтетін боламыз және «У-Д» дыбыстарына фонетикалық машықтану: тану, сөзде, сөйлемде дұрыс айту және құмтерапиясы.

Бүгінгі таңда біздер мына күнделікті келіп жүрген,өздеріміз тұрып жатқан үй лерді салатын адамдар бар,ауырып қал сақ емдейтін адамдар бар, киімдерімізді тігіп беретін адамдар бар,бізге білім бере-

тін адамдар бар, шашымызды әдемілеп қиып беретін және дәмдеп тамақ пісіретін адамдар бар.Бұл адамдардың барлығын бір сөзбен айтқанда мамандық иелері дейміз. Мамандық дегеніміз – адамның еңбек қызметінің түрі. Біздің таңдауымыз да әртүрлі. Біреулер ертең ақын,инженер, құрылысшы, дәрігер болады. Жаман ма- мандық жоқ. Мамандықтың бәрі жақсы.

-Мына суреттерге қарашы не көріп тұрсың?

-Үй салатын адамды-құрылысшы дейді екен.

-Ал мына суретте тамақ пісіріп жатқан адамды-аспаз, білім беретін адамды- мұғалім деп атайды,киім тігетін адамды-тігінші, ғарышқа ұшатын адамды- ғарышкер, көлік жүргізетін адамды-жүргізуші, емдейтін адамды-дәрігер деп мамандықтың түрлеріне қарай атайды.

-Ал бұл мамандықты меңгеру үшін көп оқуды,көп ізденуді,қажымас қайратты, көп еңбекті талап етеді.Мамандық иесі болып шығу үшін, арнайы оқу орындарында дайындап оқытады. Сонда ғана өзің қалаған мамандық иесі болып шыға аласын.

«У-Д» дыбыстарына фонетикалық машықтану: тану, сөзде, сөйлемде дұрыс айту және құмтерапиясы.

Ау- ау- ау, ау- ла,ау- ыр, ру- ру- ру, ба- ру, сұ-лу, до - до -до, доп,до –ма- лақ, дос, ды,ды,ды бар -ды,ор -ды,

Ру – ру – ру, біздің Арай ару,

Зау – зау – зау, Мөңірейді бұзау.Дай – дай – дай, Біз жинаймыз бидай.

Дид/ойын «Сөйлеп тұрған кім?»

Мен қазір мына үнтаспадан сөздерді жіберемін,сен мұқият тыңдап қандай мамандық иесі сөйлеп тұрғанын анықтап айтасың:

Балмұздақ сатамын! Балмұздақ!

Жүріңіз қай жаққа апарып тастайын?

Қай жеріңіз ауырып тұр? Қазір ыстығыңызды өлшейін.

Шашыңызды қандай үлгіде қиып берейін?

Бүгінгі сабақта біз балалар күзгі табиғат туралы әңгімелесеміз.

Мен манты жасап жатырмын,қазір дайын болып қалады.

Ана тілі:

Сурет бойынша әңгіме құрау.

Ендеше осы берілген сурет бойынша әңгіме құрастырамыз.( баланың әңгімесін тыңдау).

Таным:

-Мамандық туралы не білесің?-Қандай мамандық түрін жақсы көресің?

Бекіту жұмысы:

Дидактикалық ойын:

«Мамандыққа керек заттарын тап!»

(тақтамен жұмыс)

Шарты: мамандық иелерінің қолдана- тын құралдарын табу.

Дәрігер – шприц(укол)Мұғалім – кітапШаштараз – қайшыАспаз – тағам ыдысы-Біз не туралы білдік,нені өттік?-Мамандықтарды атай қойшы? -Сурет бойынша қандай әңгіме айттық?

-Қандай дыбыстармен таныстық?

- Құмда ненің суретін салдық?

-Өте жақсы.

Бағалау: мадақтау.Үй тапсырмасы:

Ата-анасының қайда жұмыс жасайтынын

біліп келу және «Өскенде кім болуды армандайсың?» сұрағына әңгімелесуге дайындалып келу.

Қоштасу: Сау бол!

Мұғаліммен амандасады.

Қонақтармен амандасады.

Баланың жауабы.

Балалар айнамен жаттығады.

Мұрын арқылы тыныс алады

және мұрынмен демді шығарады.

- Мұрынмен терең тыныс алып ауызбен демді сыртқа шығара отырып ұлпа қарды үрлейді.

Екі ұртқа ауа толтыру, ұртты босату. (Бірнеше рет жасайды).

А, О; У; И; Е дыбыстарын айта отырып жасайды.

А------А О------О У-------У

И------И Е------Е дыбыстарын жәй, орташа, қатты дауыстап созып айтады.

Бала тілдік жаттығуларды айна алдында жасайды.

«Сағат»

Бала жымияды,ауызды ашады,жіішке тілді ұшын кезекпен ауыздың екі жағына арай қозғалту(тик- так, тик -так) .Тілін ерінге тигізбейді.

«Тәтті тосап»

Бала ауызын ашады,тілін шығарып жалпайта отырып,жоғарғы ерінді жалайды.Жаттығу кезінде төменгі ерін мен астыңғы жақты қозғамайды.

«Кесе»

Бала ауызын ашады,тілді сыртқа шығарып,тіл ұшын иіп кесе формасына келтіреді.

«Түтікше»

Бала ауызын сәл ашып,тілін шығарады тіл бүйірлерін бір біріне иіп түтікше формасына келтіреді.

«Ине»

Бала ауызын ашады,тілді жіңішкертіп алға қарай шығарады.

«Жалпақ тіл»

Бала аузын ашады, тілді шығарып төменгі еріннің үстіне қояды.

«Әткеншек»

Бала жымияды.Тістерін көрсетеді. Ауызын ашады. Жалпақ тілді төменгі жоғарғы, тістерге тірейді(ішкі жағынан тірейді). Тілді жағдайын бірнеше рет өзгертіп жасайды.

«Саңырауқұлақ»

Бала ауызын кең ашады,тістерін көрсе теді,Жалпақ тілді тадайға жабыстырып ұстап тұрады.Тіл асты желбезегі саңырауқұлақ денесі.

«Ат шауып келеді»

Бала жымияды.Тістерін көрсетеді. Ауызды ашып тілді таңдайға жабыс тырады.Таңдайды алдымен жәй қағады, содан кейін жылдам қағады.

Ертегілер елі туралы.

Баланың жауаптары.

Шалқан: Ата,әже,қыз,мысық,тышқан.

бауырсақ. Ата,әже,қасқыр,қоян,түлкі,аю.

Бала кейіпкерлерді шығарады.

Баланың жауабы.

Бала тақтаға назар аударады.

Бала зейін қойып тыңдайды.

Бала айнамен жұмыстанады.

Бала тіл ұстарту жаттығуларын

және фонетикалық қайталайды.

Бала зейін қойып тыңдайды

Жауап береді.

- Сатушы

- Жүргізуші

- Дәрігер

- Шаштаразшы

- Мұғалім

- Аспаз - деп өз жауаптарын береді.

- Мамандықтар туралы өттік.

- Бала мамандық атауларын атайды.

- « У және Д»

- Сау болыңыз!

Күтілетін нәтиже:

Білуі керек:

Лексикалық тақырыптарға байланысты жаңа сөздерді;

Меңгеруі керек: сөздердің мағынасын түсініп және қазақ тілінде дұрыс атау.

Істей білу керек: қазақ тіліндегі төл дыбыстардың (У Д) дұрыс айтылуы; қазақ тілінде таныс сөздерді айтылуына қарай ажырату; Диалогтық сөйлесу әдебін;

Танысады: жаңа «маманаздар, кереует, ас үй жатын бөлме жиһаздары,шкаф.,сөре,диван,кресло,

үстел,отырғыш» сөздерімен.

«У-Д» дыбыстарына фонетикалық машықтану: тану, сөзде, сөйлемде дұрыс айту және құмтерапиясы.

Ау- ау- ау, ау- ла,ау- ыр,

ру- ру- ру, ба- ру, сұ-лу,

до - до -до, доп,

до –ма- лақ, дос,

ды,ды,ды бар -ды,ор -ды,

Ру – ру – ру, біздің Арай ару,

Зау – зау – зау, Мөңірейді бұзау.Дай – дай – дай, Біз жинаймыз бидай.

Ана тілі:

Сурет бойынша әңгіме құрау.

Ендеше осы берілген сурет бойынша әңгіме құрастырамыз.( баланың әңгімесін тыңдау).

Таным:

-Мамандық туралы не білесің?:-Қандай мамандық түрін жақсы көресің?

Бекіту жұмысы:

Дидактикалық ойын:

«Мамандыққа керек заттарын тап!»

(тақтамен жұмыс)

Шарты: мамандық иелерінің қолдана- тын құралдарын табу.

Дәрігер – шприц(укол)Мұғалім – кітапШаштараз – қайшыАспаз – тағам ыдысы

Тіл ұстарту жаттығулары ЖЫЛ МЕЗГІЛДЕРІ ТУРАЛЫ Қыс туралы Ыс – ыс – ыс, Келіп жетті қыс. Ар – ар – ар, Жауады қар. Яз – яз – яз Сақылдаған сары аяз. Ран – ран – ран, Соғады боран. На – на – на, Зулайды шана. Күз туралы Үз – үз – үз, Жаңбырлы Күз. Рақ – рақ – рақ, Саулайды жапырақ. Ел – ел – ел, Соғады жел. Іс – іс – іс, Піседі жеміс. Дай – дай – дай, Жинаймыз бидай. Көктем туралы Тем – тем – тем, Көңілді көктем. Ыр – ыр – ыр, Жауады жаңбыр. Ғай – ғай – ғай, Жарқылдайды найзағай. Шек – шек – шек, Шығады бәйшешек. Ал –ал –ал, Төлдейді мал. Жаз туралы. Аз – аз – аз, Жайдары жаз. Үн – үн – үн Ыстық күн. Ға – ға – ға, Шомыламыз суға. Яқ – яқ – яқ, Жүреміз жалаң аяқ. Иын – иын – иын, Болады көп ойын. ҮЙ ЖАНУАРЛАРЫ ТУРАЛЫ Ие – ие – ие, Маң – маң басқан түйе. Та- та – та, Жібек жүнді бота. Иыр – иыр – иыр, Сүт береді сиыр. Зау – зау – зау, Мөңірейді бұзау. Қы – қы – қы, Кісінейді жылқы. Шақ – шақ – шақ, Құлдырайды құлыншақ. Ой – ой – ой, Қорада тұр қой. Зы – зы – зы, Моп – момақан қозы. Кі – кі – кі, Сақалды ешкі. Ақ – ақ – ақ, Секеңдеген лақ. Ік – ік – ік, Шәукілдейді күшік. Ық – ық – ық, Тышқан жейді мысық. ЖАБАЙЫ АҢДАР ТУРАЛЫ Ю – ю – ю, Қорбаңдайды аю. Тан – тан – тан, Аң патшасы – Арыст

Жұмбақ шешу

- Ендеше мен саған жүмбақ жасырғым келіп тұр,тыңдайсың ба? аспаз

құрылысшы

Полиция

- Шаштараз

Ғарышкер

1.Тәп-тәтті тамағы,астардың маманы

2.Кірпіштен сарай,үй салады,ол адам кім болады?

3.Астында жүйрігі,қолында құрығы

4. Қолында қайшы тарағы, тәртіпке шашты салады

5. Аспанға ол самғайды,

Ғарыштарды шарлайды.

Болмаса егер ол кісі,

Білмес едік осынау,

Аспандағы мән-жайды.

Сын тұрғысынан қойылатын сұрақтар:

1.Мамандық адамға керек пе?

2. Әр мамандықтың ерекшелігі бар ма?

3. Дәрігер балаларды оқытады?

4. Мұгалім адамдарды емдейді?

5. Наубайшы нан пісіре ме?

6. Жүргізуші машина жүргізе ме?

7. Шаштараз шаш қимайды?

8.Егінші егін екпейді?

9. Кітапханашы кітап бере ме?

10.Аспаз тамақ даярламайды?

-Жақсы балалар!Ал сендер болашақта қандай маман иесі болғыларың келеді?

ЛОГОПЕДИЯЛЫҚ САБАҚ

Сабақтың тақырыбы: «С-Ш» дыбыстарын ажырату