Мектепте жаңа технологияларды іске асыру ерекшеліктері

БАХРАМОВА Г.А. АЛИЕВА Л.Н.

МЕКТЕПТЕ ЖАҢА ТЕХНОЛОГИЯЛАРДЫ ІСКЕ АСЫРУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ

Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік педагогикалық университеті

«Психология» кафедрасының п.ғ.к., доцент м/а

«Педагогика және психология» мамандығының 3 курс студенті

1. Технология - өнім алу үшін керекті материалдарды өндеу әдістері мен өнім шығаруға керекті жүйелі процесс.Кез келген технологияның (өндірістік, әлеуметтік) негізгі бөлігі - түпкі нәтижені мұқият анықтау және оған жету.Процестің жобасы жақсы болса, шығарылатын өнімнің қандай болатындығы анықталса, оны жасау құралдары белгіленсе, жағдай жасалса, он да өндірістік және әлеуметтік саладағы процестер "технология" деген атауға ие болады.

2. Өндірістік және әлеуметтік технологиялардың айырмашылықтары. Технологиялар өндірістік және әлеуметтік деп екіге болінеді. Өндірістікке табиғи шикізаттарды (мұнай, ағаш, т.б.) өңдеу технологиясы немесе одан алынған өнімдер жатады.Әлеуметтік технологияда адаммен жұмыс істеліп, оның басты бір немесе бірнеше қасиеттері өзгертіледі. Әлеуметтік технологияға оқыту технологиясын жатқызуға болады. Әлеуметтік технологияның өндірістік технологиядан көп айырмашылығы бар. Басты айырмашылығы - өндірістік технологияның нақты жүйелі операциялардан тұруында.

3. Мақсат бізге керекті түпкі нәтиже, нәтижені көріп "Мақсатқа жеттік пе?"- деген сұрақтарға жауап беру. Мұндай мақсатты педагогикада "диагнос тика арқылы анықталған мақсат" дейді. Диагностика арқылы оқушылардың бі лім, іскерлік, дағды деңгейлері және қабілеті анықталады, нәтижесінде оқушыға тағы да қандай білім, іскерлік, дағдылар беру керектігі жоспарланады.Технологияның кезеңдері:

• Оқытудың мақсатын диагностика арқылы қайта тұжырымдау;• Жаңа мақсатқа жету кезеңдерін белгілеу;

• Диагностика негізінде оқытудық жаңа мақсатын қою.

Технологияда қалыпта сатын сапа, қасиет, іскерлік, анық суреттеледі. Тексеру құралдары арқылы оқушының сапасы, қажеттіліктері, іскерліктері, даму, қалыптасу деңгейлері анықталады. Оқушының деңгейі бұрынғы деңгейі мен салыстырылады, жаңа мақсат қойылады. Сонымен, мақсат анық болмаса оқу процесінің жетілдірілуіне кедергі жасалады.

4. Оқыту процесіндегі технологиялық процесс

1. Диагностикалық құралдар арқылы оқушылардың білім, біліктілік, дағдыла рын анықтап, содан кейін оларды білімдеріне қарай саралап оқытамыз.2. Оқу материалын меңгерту және бекіту үшін танымдық іс-әрекетті ұйымдас тыру. Бұл бөлік педагогикада жақсы зерттелген, оған бұрын жасалған алуан түрлі оқыту әдістемелері кіреді. Бүгінгі танда бастауыш мектептерде дәстүрлі Л.В.Занков және Д.Б.Эльконин, В.В.Давыдов әдістемелері қолданылады.3. Материалды меңгерудің сапасын бақылау. Егер әдістемелерде оқушылардың білімді меңгеріп және бекітуі үшін оқушылардың танымдық іс-әрекетін ұйымдастыруға баса назар аударылса, технологияда танымдық іс-әрекетті ұйымдастыру және оның нәтижесін тексеру қатар жүреді. Бұлар өзара байланысты.

"Оқыту технологиясы ”ұғымы педагогикада және жеке әдiстемеде әсiресе соңғы уақытта кең таралып отыр. Байқауымызша, бұл ұғымның педагогикада пайда болуы техногендiк өркениеттiң дамуымен байланысты және ХХ ғасырдың басындағы Еуропаның елдерi мен АҚШ–та "технология” ұғымының өзi де, оған байланысты мәселелер де арнайы зерттеулерге арқау бола бастаған кезге жатады. ХХ ғасырларда педология шеңберiнде "педагогикалық технология” терминi туындады. Осы кезеңде педагогикалық техника ұғымы да кеңiнен қолдалынады. "Педагогикалық технология” ұғымы рефлексология идеяларына негiзделген.

1. Педагогикалық технологияда педагогикалық жүйесiнiң жобасы ретiнде объектiлердi, процестердi және олардың өзара әрекет ету жағдайларын ажыратады, яғни, педагогикалық технология кең мағынасында бүкiл бiлiм беру жүйесiнiң тұжырымдамасын, стратегиясын бiлдiредi.

2. Оқу процесi технологиясының ерекшелiгi мұнда қойылған мақсаттарға жетуге кепiлдiк бере алатын оқу процесi құрылады.

Оқу процесi технологиясын түсiнудiң бiрден бiр кiлтi бiрiздiлiкпен айқын белгiленген мақсаттарға бағытталу болып табылады;

Оқушының iшкi интелектуалдық, эмоционалдық, тұлғалық даму процестерi

арқылы мақсаттарды анықтау;

Оқытылатын мазмұн арқылы мақсаттарды анықтау;

Оқушылардың оқу қызметi арқылы мақсаттарды анықтау;

Мұғалiм қызметi арқылы мақсаттарды анықтау.

Мұндай тәсiлде "қалай оқыту керек?” сауалы бiрiншi қатарға шығып, педагог

оқу материалын емес, оқушы мен оның оқу қызметiн басты назарда ұстайды.

3. Оқыту технологиясы – бұл оқытушылар мен оқушылардың қызметiн құру. Мұнда оқушылардың өнiмдi қызметiн ұйымдастыруға мүкiндiк беретiн оқыту жағдайларына (нысандарына, әдiстерiне, тәсiлдерiне, құралдарына) басымдық берiледi.

Қазіргі заман талабы осындай екндігін әр ұстаз түсінуі және сезінуі керек. Технологияны таңдауда мынаны ескеру керек:

Оқу технологиясын таңдау

Мұғалімнің оқыту әдістерін таңдауы

ақпараттық дамыту

проблемалық іздестіру

репродуктивті

шығармашылық

зерттеушілік

Мұғалімнің оқыту әдістерін таңдауы

ақпараттық дамыту

проблемалық іздестіру

репродуктивті

шығармашылық

зерттеушілік

Оқушының оқу материалын қабылдауы

жалпы сыныптық

топтық

жеке даралай

өзіндік жұмыс

дербес білім алу

Оқушының оқу материалын қабылдауы

жалпы сыныптық

топтық

жеке даралай

өзіндік жұмыс

дербес білім алу