Мүшелер және мүшелер жүйесі, 8-сыныпқа сабақ жоспары

Тақырыбы: Мүшелер және мүшелер жүйесі

Мақсаты: Мүшелер және мүшелер жүйелері туралы білім беру.

Білімділік: Оқушыларға мүшелер және мүшелер жүйелері туралы білім беру.

Дамытушылық: Оқушылардың өз ойларын жүйелі түрде баяндау, түсініп оқу, ойлау, есте сақтау қаблеттерін дамыту.

Тәрбиелік: Мүшелер және мүшелер жүйелері туралы білуге, саналылыққа, сауаттылыққа тәрбиелеу

Сабақта қолданылған әдіс: Ақпараттық оқыту технологиясы

Көрнекілік: Слаид, электрондық оқулық, тіс және ауыз қуысының моделі, плакаттар,кеспе қағаздар.

Сабақ барысы: І. Ұйымдастыру.

ІІ. Үй тапсырмасын тексеру. Анатомиялық және физиологилық зерттеу әдістері

А) Білім жүйесі кезеңі.

Тірі материяны зерттеу әдістерін сипаттау.

Бақылау

Салыстыру

Сынақтәжірибе

Тарихи әдіс

Модельдеу

ІҮ. Жаңа тақырып. Мүшелер және мүшелер жүйелері

Талдану жүйесі.

Ағза - біртұтас тіршілік иесі. Әр түрлі ұлпалар бірімен-бірі қосылып, мүше түзеді. Муше дегеніміз - белгілі пішіні, құрылысы, орны бар бір немесе бірнеше қызмет атқаратын дене бөлігі. Ағзаның ішкі қуыстарында (мысалы, кеуде, құрсақ, жамбас) орналасқан мүшелерді - ішкі щшелер деп атайды. Әрбір мүшеде барлық ұлпалар кездеседі, бірақ олардың біреуі ғана басым болады. Мысалы, дәнекер ұлпасы ағзаның ішкі ортасын, эпителий ұлпасы — асқорыту, тынысалу мүшелерінің сілемейлі қабықшасын түзеді. Бұлшықет ұлпасы - өңеш, ішектер мен қуықтың қабырғаларын құрайды. Жүйке ұлпасы - ми мен жұлынды және жүйкелер мен жүйке түйіндерін түзеді.

Мүшелердің пішіндері, мөлшері және орналасу орны жағынан бірінен-бірінің айырмашылығы бар. Шығу тегі, құрылысы және атқаратын қызметі ұқсас мүшелерді мүшелер жуйесі дейді.

1. Эндокриндік жуйе - арнайы заттардың (гормондар) көмегімен ағзадағы барлық үдерістерді реттейді. Мүшелер қызметінің гормондар аркылы реттелуін гуморальдық реттелу дейді.

2. Жүйке жуйесі - барлык мүшелер мен мүшелер жүйесін біртұтас етіп біріктіріп, олардың жұмысын реттейді.

3. Сезім мушелері (сенсорлық жуйе) - сыртқы ортадан арнайы тітіркендіруді қабылдайды әрі о5ан жауап қайтарады.

4. Тірек-қимыл жуйесіне бұлшықеттер мен қаңқа жатады. Олар тіректік, қозғалыстық және қорғаныштық қызмет атқарады.

5. Журек-қантамырлар жуйесі - жүрек пен қантамырлар ағзада қанайналымды қамтамасыз етеді.

6. Тынысалу жуйесі тынысалу мүшелері (мұрын қуысы, жұтқыншақ, көмекей, кеңірдек, ауатамыр, өкпе) қан мен қоршаған орта арасындағы ғазалмасуға қатысады.

7. Асқорыту жуйесі - ағзада тағамның қорытылуы мен сіңірілуін қамтамасыз ететін асқорыту мүшелерінің жиынтығы.

8. Зәршығару жуйесі - зат алмасудың нәтижесінде ағзада түзілген (тұз, несеп) өнімдерді ағзадан сыртқа шығарады.

9. Жыныс жуйесі - ағзаның артына ұрпақ қалдырып, тіршілігін жалғастыруды қамтамасыз етеді.

Ү. Бекіту тапсырмалары: Бекіту жүйесі.

І. Сұрақтарға жауап беру.

Мүше дегеніміз не?

Мүшелер жүйесі дегеніміз не?

Сүйек және бүлшық ет жүйесі қандай қызмет атқарады?

Энокриндік жүйе қандай қызмет атқарады?

Зәр шығару жүйесін қандай мүшелер құрайды?

Тыныс алу мүшелерін атаңдар?

Асқорыту жүйесінің организмдегі ролі қандай?

Жүйке жүйесінің қызметі қандай?

Неліктен организм біртұтас болып қызмет атқарады?

ІІ. Дәптерге кестені толтыру.

Жүйе атауы

Жүйелерді құрайтын мүшелер

Қызметтері