Ою-өрнек атаулары тақырыбында шығармашылық ашық сабақ

Тақырыбы: Ою-өрнек атаулары.

Мақсаты: Шығармашылық жоба туралы білімдерін арттыра отырып, жоба жасау және оны қорғауды үйрету. Ою- өрнек туралы түсінік беру. 1. Оқушылардың шығармашылық қабілеттерін арттыру, өзінің қиялын, пікірін, көзқарасын қалыптастыра отырып, ой-өрісін дамыту. 2. Оқушының ізденімпаздығын, іскерлігін, шеберлігін, икемділігін арттыру, жоспар құруды үйрету алдында қойған мақсаттарына жету, қабілеттерін дамыту. 3. Ептілікке, шыдамдылыққа, ұқыптылыққа, тазалыққа тәрбиелей отырып, оқушылардың эстетикалық талғамын арттыру. Білімділік: Қазақ халқының ою-өрнек түрлеріне сипаттама беру және жапсырмалау технологиясын үйрету. Дамытушылық: Ою-өрнектің тілін түсіндіру, сырына мән беру арқылы оқушылардың шығармашылық қабілетін дамыту. Тәрбиелік: Ою-өрнек арқылы оқушылардың ой-өрісін, білімін жан-жақты дамыту, халқымыздың асыл мұраларын, салт-дәстүрін, өнерін құрметтеуге тәрбиелеу. Пәнаралық байланыс: тарих, қазақ әдебиеті, музыка. Сабақтың түрі: Дәстүрлі сабақ.

Қазақтың ұлттық ою-өрнегі - қазақ жерін мекендеген көшпелі тайпалар өнері әсерімен ғасырлар бойы қалыптасып, белгілі бір жүйеге келген ою-өрнек түрлері. Қазақтың алғашқы ою-өрнек үлгілері Андронов мәдениеті мен байырғы сақ, гұн, ұйсін өнері мұраларынан геометриялық, зооморфтық (жан-жануарлардың табиғи және фантастикалық бейнерлері), көгеріс өрнек пен қиял-ғажайып ою-өрнектер (аспанның, жердің символы) ретінде кездеседі.

Олар негізінен малгершілік, саятшылық, әдет-ғүрып, үй іші жабдықтары мен сән-салтанат бұйымдарын, батырлық қару-құралдарын әсемдеуге қолданылған. Тартымды жасалып, биязы көркемделген өнердің көне мұралары (алтын тәтілер, ағаштан қыштан, өнделген теріден жасалған ыдыстар, түкті кілемдер мен кестелі заттар т.б.)

Көк әлемінде байланысты өрнектер: ай, жарты ай, кемпірқосақ, айшық, жұлдыз, күн, шұғыла.

Малға, малдың денесіне, ізіне байланысты өрнектер: айыртұяқ, арқар мүйіз, атерін, қошқармүйіз, тайтұяқ, түйетабан, омыртқа.

Аңға, аңның денесіне, ізіне байланысты өрнектер: бөрікөз, бөріқұлақ,итемшек, иттабан, иттіс.

Құрт-құмырсқаларға байланысты өрнектер: алақұрт, жұлдызқұрт, көбелек, құмырсқа, құмырсқа із.

Құстарға байланысты өрнектер: қазмойын, қазтабан, құсқанат, құсмұрын.

Жер, су, өсімдік, гүл, жапырақ, бұтақ бейнелі өрнектер: ағаш, бітпес, гүл, жапырақ, жауқазынгүл, ирек, ирексу, өткізбе, райхангүл, су, үзілмес, үшжапырақ, шиыршық.

Қару-құралдарға байланысты өрнектер: айбалта, айыр, балдақ, балта, қармақ, шынжыр.

Геометриялық фигуралар тектес өрнектер: қосдөңгелек, қостұмарша, төртқұлақ, тұмарша, сүйір.

Бағалау.

Үйге тапсырма беру.