Қазақ халқының ауа райын болжауы туралы мақала

Пән: Қазақ тілі Бөлім: Ауа райы және климаттық өзгерістер Тақырып: Қазақ халқының ауа райын болжауы

Мектеп: СҚО, Мағжан Жұмабаев ауданы, Сулышоқ ауылы, «Еңбекші қазақ орталау мектебі» КММ

Күні: Мұғалімнің аты-жөні: Биркенова Тамаша Қосманқызы СЫНЫП: 7 Қатысқандар: 8 Қатыспағанд ар:0 Осы сабақ арқылы жүзеге асатын оқу мақсаттары

7.T/A.1. Мәтін үзінділерін тыңдай отырып, оқиғаның дамуы мен аяқталуын болжау. 7.O1. Мәтін және графиктік (кесте, диаграмма, сурет,шартты белгілер) ақпаратты интерпретациялау. Негізгі орта білім беру деңгейінің 5-9-сыныптарына арналған «Қазақ тілі» пәнінен жаңартылған мазмұндағы үлгілік оқу бағдарламасы (оқыту қазақ тілінде) 2017-2018жыл. Сабақ мақсаттары

Барлық оқушылар орындай алады: Мәтінді тыңдайды, мазмұнын айта алады. Оқушылардың көпшілігі орындай алады: Мәтін үзінділеріне сүйене отырып, оқиғаның дамуы мен аяқталуын болжайды. Кейбір оқушылар орындай алады: Мәтін үзінділері бойынша алған ақпаратты кесте арқылы интепретациялайды.

Тілдік мақсат

Оқушылар орындай алады: Мәтінді түсінеді.Топтық жұмыс арқылы тапсырма орындайды. «Маңызды мәліметтерді еске түсір» әдісімен өтілген сабаққа кері байланыс жасайды. Сыныптағы диалог/ жазылым үшін пайдалы тілдік бірліктер: Қара бұлт – түнерген қараңғы бұлт. Соқыр жауын – күн көзі шығып тұрғанда жауатын ұсақ тамшылы өткінші. Сіркіреме – өте ұсақ тамшы түрінде түсетін майда жауын. Алдыңғы оқу:

Ауа райы, табиғат құбылыстары туралы өздерінің түсініктерін айтады. Жоспар Жоспарланғ ан уақыт

Жоспарланған жаттығу түрлері Ресурстар

Басы 5 мин

Ұйымдастыру кезеңі. Оқушыларды оқу мақсатымен таныстыру, сабақ мақсатын талдау. Ширату жаттығуы «Мозайка». Оқушыларды топқа бөлу, (сурет қиындылары бойынша) таратылады. Ой қозғау.

1. Сен ауа райын болжай аласың ба? 2. Қазақ халқының астрономиялық

түсінісктері жайлы не білесің?

Сурет қиындылар ы

1-тапсырма. Топтық тапсырма. Тыңдалым тапсырмасы.

Ортасы

15 мин

Жылан мезгілінде ұйықтамаса – күз ұзақ әрі жылы болады. Ордалы жылан, құрт - құмырсқа топ-тобымен басқа жаққа көше бастаса, көп ұзaмай жер сілкінеді, болмаса басқа бір табиғаттың тосын апаты болады. Ит ұлыса жаманшылық немесе табиғат апатының белгісі. Аяқ - қолы сынған адамдардың сүйегі сырқыраса, ауа райы өзгереді. Жазда құйын көп болса, қыс аязды болады. Егер қараша айында күн күркіресе, қыс қысқа болады. Қой тісін қайраса боран немесе дауыл болады. Батар күн қызыл шапаққа малынса, келер күн жазда ыстық, қыста жұмсақ болады. Қыста күн құлақтанып шықса суық болaды, құлақтанып батса суықсынады. Егер бұлт ортасынан ыдыраса, ауа райы бұзылады, егер шетінен ыдыраса күн жылынады деген сөз. Оңтүстіктен ұзaқ соққан жел өзгеріп шығыстан соқса, ауа райы жақсарады да, батыстан соқса, ауа райы қатты бұзылады. Жаз айында аңызақ ыстық болса, ол қыста қатты аяз болатындығының анық белгісі. Қызара батқaн күн мен ашық сары болып батқан күн желдің және жаңбырдың белгісі болып табылады. Күн шыжып, тымырсық болса, артынша найзағайды күте беріңіз. Ай қызыл түспен қораланып, әлгішеңбер кеңейіп жоғалса, келесі күні ашық болады. Осындaй екі шеңбер, немесе күңгірт бір шеңбер қатты суыққа көрінеді. Мысық

Бағалау критерийлері:

Дескрипторлар:

1. Мәтін үзінділерін тыңдай отырып, оқиғаның дамуы мен аяқталуын болжай

1. Мәтінді тыңдап, оқушылар оқиғаның дамуы туралы ой бөліседі.

Аудио материал,

http:// kazneb.kz/ site/ catalogue/ view? br=111099 9

Әдіс –тәсіл жинағы.