Қазақ халқының салт-дәстүрлері мектепке дейінгі материал

ОҰҚ конспект № 38

ІІ кішкентайлар «Балапан» тобы

Күні:

Сағат саны:

Білім беру саласы: Шығармашылық

Ұйымдастырылған оқу іс-әрекеттінің түрі: Музыка

Тақырыбы: «Қазақ халқының салттары мен дәстүрлері»

Мақсаты: Анаға деген сезімдерін ән арқылы жеткізуге үйрету Ата /анасын сыйлауға, қастерлей білуге үйрету. Қазақ халқының салты мен дәстүрлерін әңгімелеу.

Қолданылатын көрнекті құралдар: Ана мен бала бейнеленген суреттер. Салт дәстүр көрсетілген суреттер..

Сөздік жұмыс: Ана, тұсау кесу, той, салт - дәстүр

Полилингвальді компанент: Ана/мать/mother, салт/обычаи/customs, дәстүр/традиция/tradition, тұсау кесу/разрезание пути ребенка/ scission of hobbles

Оқу іс-әрекетінің кезеңдері

Музыка жетекшісінің

іс-әрекеті

Балалардың

іс-әрекеті

Мотивациялық - қозғаушылық

Музыка жетекшісі балаларды көңілді әуенмен қарсы алады.

-Балалар, бүгін сендерді қуыршақ күтіп отыр.Кәне, бәріміз қуыршақ Айгүлге жүріду, жүгіруді көрсетейік.

Балаларға бірінің соңынан бірі жүруді үйретеді.

-Аяқтарынды нық басып, тізіліп жүріңдер. Музыка тоқтағанда жүрістерінді тоқтатындар. Әуен ойнағанда жүгіресіңдер,- деп ескертеді.

Балалар әуенді ести отырып, қимылдар жасайды.

Әуенге ілесіп жүреді, әуен тоқтағанда, тоқтайды.

Жеңіл әуенмен жүгіреді.

Ұйымдас-

тырушылық ізденістік

Балалар, қазақ халқының әртүрлі дәстүрлері бар, бұл халықтың мерекенің үлкен мәні бар. Біз бүгін сол дәстүрлердің бірі «тұсау кесу» дәстүрімен танысмыз. Тұсау кесу рәсімі сәбиді қаз тұрғаннан кейін, жылдам жүріп кетсін деген тілекпен жасалған ырым. Тұсауды көбіне тез, шапшаң жүретін үлкен кісіге кестіреді. Ол үшін алдын ала жіп дайындайды. Тұсау кесудің жібін дайындаудың бірнеше түрлері, жолдары бар. Олар:

-Көбейіп, көгере берсін деп шөптен есіп жасаған.

-Бай болсын деп малдың тоқ ішегінен де өреді.

-Адал болсын деп ала жіпті есіп жасаған.

(Ортаға әже мен екі келін немересімен шығады. Жерге ұзын ақ мата төсеп, тұсау кесу рәсіміне дайындалады. Екі келін сәбидің екі жағынан ұстап, әжеге келеді.)

Әже: Қаз-қаз балам, қаз балам,

Қадам бассаң мәз болам.

Күрмеуіңді шешейін,

Тұсауыңды кесейін, - деп әже немересінің тұсауын кеседі. (Жеңгелері баланы қаз-қаз басқан сәбиді жүргізіп жіберіп, тілек айтады.)

1-жеңге: Тұсауың кесілді құлама,

Тізеңді жаралап жылама,

Құлындай құлдырап жүгірші,

Кәнекей өзіңді сына да.

Әже: Қаз-қаз балам, қаз балам,