Қазақ тілін өзге тілді мектептерде оқыту әдістемесі

Малгажинова Фаруза

Тарбағатай ауданы,Ақжар ауылы

КММ «М.Әуезов атындағы орта мектебі»

Қазақ тілі мен әдебиеті мұғалімі

Баяандама: Қазақ тілін өзге тілді мектептерде тілдерді меңгертудің

еуропалық стандарты негізінде оқыту.

Тәжірибелі ұстаз ,көптеген жаңа бағыттағы оқулықтардың авторы, филология ғылымдарының кандидаты, доцент Қарлығаш Қадешова қазақ тілін мемлекеттік тіл ретінде де , шет тілі ретінде де (AҚШ-та дәріс берген уақытында) оқытуда оқыту әдісінің тнориялық және практикалық құпияларын меңгеріп , қыр-сырын әбден зерттеді. Ол өзіне дейінгі Отандық атақты лингвист –әдістемеші ғалымдардың еңбектерін тереңнен зерттеп,соңғы жылдары шыққан оқулықтар мен оқу құралдарына әр түрлі талдау жасады.Олардың негәзгә жетістіктерін ,кемшән тұстарын зерттей келіп, қазақ тілін өзге ұлт өкілдеріне оқытуды әлемдік әдіс-тәсілдермен ұштастырды. Содан келіп өзіндік ғылыми –әдістемелік негіз жасайды. Бұлар-үйренушінің дербес танымдық белсенділігін арттыратын:жаңаша жаңғыртып оқыту (инновационная ) ,жоғары белсенділікті дамыту (интерактивная ) және оқытудың көп деңгейлілік әдістемесі.

Біз бұрын мұндай әдістемелерді әр кезде ақпарат құралдарынан немесе, ғылыми-практикалық конференциялардан естігенбіз. Бірақ терең талдау жасалынбаған екн, Сондықтан бұл әдіс- тәсілдердің принциптерін,критерийлерін ,факторларын,

технологияларын түсіне бермегеніміз де рас.Ал әдістемеші- ғалым Еуропаның бірқатар елдері мен АҚШ-тағы оғытудың жаңа бағыттарын дамытатын, насихаттайтын ірі орталықтардың зерттеу еңбектерінен хабардар болып, оны еліміздегі оқу орындарына пайдаланудың тиімді жолдары іздестіріп, зерттеді.

Соның ішіндегі ең негізгілері мыналар деп таныған :

1) Оқытудың ғылыми бағыттылығы ; 2) Оқыту процесінде мәселені қоя білу ; 3) Оқытудағы көрнекілік; 4) Үйренушілердің белсенділігі мен саналылығы ; 5) Оқыту материалдарының ыңғайлы болуы ; 6) Оқытудағы жүйелілік пен саналық ; 7) Оқытудың циклды өтуі. 8) Оқытудағы білім беру, дамыту және тәрбиелік

жұмыстардың бірлігі. Кез келген нәтижеге жету үшін біз өз ісімізді жоспарлы жүзеге асыруымыз керек. Бүгінгі таңда Жапония , Германия , Голландия елдері білім саласында алдыңғы қатарлы елдер болып саналады. Мысалы, Жапон елінде оқушылар теориялық білімді күнделікті өмірде қолданып, әр түрлі тәжірибелерді жүзеге асырып асырып отырады. Яғни бұндай жолмен алынған білім өте тиімді және өз нәтижесін беріп отырады. Ал Голландия білім саласы өте жоғары деңгейде жетілген мемлекет болып табылады, бұл елдің оқушылары алған білімдерін қай жерде қалай қолдануын біледі. Ал Жаңа Зеландияда білім беру жүйесінде пән бойынша тақырыптарды оқушылардың қаншалықты меңгергендері өте маңызды. Бұл елде оқушылар келесі сыныпқа тақырыпты қалай меңгеру деңгейі бойынша көшіріліп отырады. Оқушылар сыныпқа әр тақырыпты меңгеру деңгейі бойынша топтасып бөлінеді. Әңгіме білім саласы жайлы болғандықтан , тақырыбымыздың өзегіне көшейік. Сондай тарихы тереңге кететін ғылыми әдіс және әдістемелердің басын құрайтын қауымдастықтың бірі-Қазақстан Оқу Ассоциациясы. Бүгінгі таңда әлемдік мәні бар бұл