Қазақ тілінен 7 сыныпқа арналған оқу сауаттылығы тесттері

«Ұялы телефонның денсаулыққа зияны» (5 сұрақ)

Компьютер мен ұялы телефон күнделікті өміріміздің ажырамас бөлігіне айналған. Қазіргі уақытта олардың пайдасымен қоса зияны да шаш етектен екенін естен шығармаған жөн. Десек те, күнделікті қажеттілікті өтеу үшін техниканың бұл түрлерінен біржолата қол үзіп қалуға болмайды.

Ғалымдар уақытының көп мөлшерін компьютер алдында өткізетін адамдардың басқа адамдарға қарағанда онкологиялық ауруларға ұшырау қаупінің басымдау екенін айтып отыр. Сонымен қатар, қазіргі қала көшелеріндегі қаптаған компьютерлік клубтардағы ойындар адамды лейкоз дертіне шалдықтыратынын дәлелдеген.

Ұялы телефондарға жүргізген зерттеулері бойынша мынандай тоқтамға келген: әр аптада күніне 10 минуттай уақыт ұялы телефонды пайдалану – адам ағзасын функционалдық өзгерістерге ұшыратады екен. Яғни небәрі 10 минуттық тілдесуден кейін ағзаңыздың өз қалпына қайта келуі үшін 8 сағат керек. Тәжірибе кезінде 8 жыл бойы күнделікті ұялы телефонды пайдаланған адамды медициналық тексеруден өткізгенде, оның ағзасының паталогиялық жағынан едәуір өзгерістерге ұшырағаны анықталған.

1. Мәтіндегі негізгі ақпарат ... туралы

A) компьютерлер

B) ұялы телефондар

C) компьютер мен ұялы телефонның пайдасы мен зияны

D) компьютердің зияны, телефонның қажеттігі

Е) денсаулық

2. Асты сызылған сөзге сәйкесін табыңыз.

Олардың пайдасы мен зияны шаш етектен

A) зиянды

B) зияны мен пайдасы

C) өте көп

D) өте қажет

Е) көп тараған

3. Компьютер алдында көп отыратын адамдардың онкологиялық ауруға ұшырау қаупі басымдау, себебі ... ... ...

A) ғалымдардың зерттеуі бар

B) жоқ

C) дәлелденбеген

D) көп

Е) зерттелмеген

4. Күніне 10 минуттай уақыт ұялы телефонды пайдалану - ... ...

A) өте зиян

B) зиянсыздау деп ойлаймын

C) зиянсыз

D) зияны жоқ

Е) пайдасыз

5. Ұялы телефонмен ұзақ сөйлессеңіз, организмнің өз қалпына келуі үшін .. . керек.

A) сегіз сағат

B) сегіз күн

C) сегіз минут

D) бір күн

Е) сегіз секунд

Түлкі мен қырғауыл (5 сұрақ)

Қырғауыл:- Жақсы, өзің қалай тұрасың? – дейді.Түлкі:- Жерге түсіп, сөйлесші, бір құлағым естімейді, – дейді. Қырғауыл:- Жақсы хабарыңыз бар екен, рахмет, достым! Мына жақтан бір иттер келе жатыр, оларға да хабарыңызды айтыңыз, естісін, – дейді.

Қырғауыл:- Жерге түсуге қорқамын, жерде әр түрлі аңдар бар, бізді жеп қоюы мүмкін, – дейді.Түлкі:- Әй, достым, қазір заман бұрынғы заман емес, жаңа ғана келдім, бұйрық шығыпты, барлық аңдар дос болсын, қой мен қасқыр бірге жүрсін, түлкі мен тауық бірге жүрсін деген, – дейді.Қырғауыл:- Қайда барасың, түлкім, бұйрықты ұмытып кеттің бе? – дейді.Түлкі:- Кім біледі, мүмкін, олар бұйрықты естімеген шығар, – дейді.

Бір түлкі қалың ағашты аралап келе жатып, ағаштың басында отырған қырғауылды көреді де, жақындап келіп:- Сәлеметсіз бе, қырғауылым, халің қалай? – дейді.

Ит деген сөзді естіген соң, түлкі алды-артына қарамастан қаша жөнеледі. 1. Мәтіндегі басты тірек сөздерді табыңыз.

а) Ит деген сөз, кім біледі, жерде әр түрлі аңдар бар

ә) Жақсы хабар, біреуге біреу зорлық қылмасқа, бұйрықты ұмытып кетті

б) Қырғауылды көреді, бұрынғы заман емес, иттер келе жатыр

в) Бізді жеп қоюы мүмкін, бір құлағым естімеуші еді

2. Мәтін не туралы?

а) батырлық

ә) білімділік

б) қулық

в) жылдамдық

3. Мәтінге сәйкес мақалды белгілеңіз.

а) Өтірікші алдымен өзін алдар.

ә) Өтірікші мен өсекші егіз.

б) Шын – бір сөз, өтірік – мың сөз.

в) Шындық жоқ жерде сұмдық көп.

4. Түлкінің өтірігі қай сөзінен білініп қалды?

а) «Әй, достым, қазір заман бұрынғы заман емес»

ә) «Сәлеметсіз бе, қырғауылым, халің қалай?»

б) «Кім біледі, бұйрықты олар естімеген шығар»

в) «Жаңа ғана келдім, бұйрық шығыпты»

5. Қырғауылдың ақылдылығы қай сөздерінен көрінеді?

а) «Жақсы хабарыңыз бар екен, рахмет, достым».

ә) Мына жақтан бір иттер келе жатыр, оларға да хабарыңызды айтыңыз, естісін.

б) «Жақсы, өзің қалай тұрасың?»

в) «Жерде әр түрлі аңдар бар».

Ғалым туралы естелік