Қазақстандағы тестілеу жүйесінің дамуы туралы баяндама

Қазақстандағы тестілеу жүйесінің дамуы

Қазақстанда тестілеу жүйесінің енгізілуі 1992 жылдан басталды. Орта білімді бітірушілер мен олардың жоғары оқу орнына түсудегі білім деңгейін айқындау мақсатында Республикалық тестілеу орталығы құрылды. Тестілеу алғашында жаңаша ақпарат технологиялар әдісімен жоғары оқу орнына түсу емтиханы ретінде айдаланылды.

1995 жылдан бастап барлық жоғары оқу орындары студенттерінің білім сапасын ағымдағы және аралық бақылауда тестілеу жүйесін кеңінен қолдана бастады. 1999 жылы орталықтанған кешенді тестілеудің енгізілуі талапкерлердің білім сапасын бағалаудың әділ болуына және мемлекеттік білім гранттары мен кредиттерді білімге сәйкес бөлуге жол ашты.2004 жылы Ұлттық бірыңғай тестілеу енгізілді, ҰБТ – жалпы білім беру ұйымдары бітірушілерінің мемлекеттік қорытынды аттестаттауы мен орта білімнен кейінгі жоғары білім ұйымдарына қабылдау емтихандарын біріктірді. ҰБТ жалпы білім жүйесіндегі білім сапасын сырттай бақылайтын тәуелсіз жүйе ретінде қалыптасты. Сонымен қатар талапкерлерді кешенді тестілеу жүйесі (ТКТ) – ақпараттық технологияларды пайдаланып, бірнеше оқу пәндері бойынша бір мезгілде өткізілетін емтихан қалыптасқан. ТКТ-ге мектепті бұрынғы жылдары бітіргендер қатысты.

ҰБТ жалпы орта білім беру жүйесіндегі білім сапасын анықтауға және мектеп бітірушілердің мемлекеттік білім беру стандарттарының талаптарын игеруінің нақты бағасын алуға негізделген.ҰБТ өткізілуі қазіргі уақытта ұлттық білім сапасының жыл санап артып келе жатқанын көрсетіп отыр. Барлық қатысушылардың орташа балы 2004 жылы – 52, 2005 жылы – 60,4, 2006 жылы – 63,3, 2007 жылы – 71,1, 2008 жылы – 68, 2009 жылы – 74,9, 2010 жылы – 84,84, 2011 жылы – 86,8 болды. Төменгі өту межесі 2004 жылы – 40, 2005 жылы – 40, 2006 жылы – 50, 2007 жылы – 60, 2008 жылы – 45, 2009 жылы – 45, 2010 жылы – 50, 2011 жылы – 50 болды, ал 2012 жылы 50 балл межесінде қабылданды.

Ұлттық тестілеу жүйесінде 2004 жылдан бастап жоғары оқу орнынан кейінгі білім алушыларға арналған шет тілдерден бақылау емтиханы енгізілген болатын. Қазірде магистратура, PhD-докторантураға түсуге үміткерлердің бірыңғай талаптарын қамтамасыз ету және қабылдау емтихандарының нәтижесінің әділетті болуын арттыру мақсатында ағылшын, француз, неміс…