Қазақтардың ортаазиялық хандықтармен қарым-қатынасы, 8 сынып

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі:

7.3 А Отарлау және ұлт-азаттық күрес /4 сағ/

Мектеп №22 ом Күні: 14.01.19

СЫНЫП: 7

Қатысқан оқушылар саны:

Қатыспаған оқушылар саны:

Мұғалім аты-жөні:Қаратаева Б.Қ.

Сабақтың тақырыбы

XIX ғасырдың 40-60 жылдарындағы қазақтардың ортаазиялық хандықтармен қарым-қатынастары.

Осы сабақта қол жеткізілген оқу мақсаттары

7.3.1.6 ұлт-азаттық көтеріліс басшыларының рөліне баға беру

Сабақ мақсаты:

- Оңтүстік Қазақстан өңіріндегі Хиуа және Қоқан хандықтарының билігі.

-Орта Азия хандықтарының қазақ халқына жасаған озбырлығы мен бөліп алу саясаты

-Орта Азия хандықтарының қазақ жерінде бекіністер тұрғызудағы мақсаттары

Бағалау критерийі

Барлығы: Кескін картаны қолданып Хиуа және Қоқан хандықтары басып алған қазақ жерлерін көрсетеді.

Басым бөлігі: Орта Азия хандықтарының қазақ халқын тонау, зорлық-зомбылық саясатына талдау жасайды.

Кейбірі:Орта Азия хандықтарының Оңтүстік Қазақстан мен Жетісуды қол астынан шығармау арқылы Ресей империясының экспансиясына қарсы әрекеттерін бағалайды.

Тілдік мақсаттар

Академиялық тарихи тілмен тақырыпқа қажетті сөздерді қолдану арқылы өз ойларын, пікірлерін еркін,сауатты жеткізу дағдыларын дамыту

-Экспансия,ұлт-азаттық күрес, отаршылдық, империя терминдеріне түсініктеме беру

Құндылықтарға баулу

«Мәңгілік Ел» идеясы . Екінші құндылығы, бұл- қоғамымыздағы ұлттық бірлік, бейбітшілік пен келісім жеке тұлғаның пікірін ескеру және әрбір ойдың құндылығын құрметтеу;

- өз ұлтын, халқын құрметтеу және мақтаныш сезімін қалыптастыру;

- өзара сыйластық, сенімділік, қарым-қатынасты қалыптастыру.

Пәнаралық байланыстар

География,дүниежүзі, әдебиет

Бастапқы білім

Сабақтың жоспарыСабақтағы жоспарланған іс-әрекеттер

Сабақ кезеңдері

Сабақтың басы

10 мин

М. Ұйымдастыру кезеңі /1 мин /

М. Б.Топтарға бөлу. Жер атауларыме /1мин/

1-топ:

«Хиуа» тобы

2-топ:

«Қоқан» тобы

3- топ «Жетісу» тобы

Ресурстар

Топқа бөлу

Хиуа, Қоқан, Жетісу сөздері жазылған қағаз

М. «Иә, жоқ» әдісі алдыңғы білімді бекіту.

Кесте беру. /3 мин/

«Миға шабуыл» әдісі

Оқиғаның дұрыс, бұрыстығын анықтандар

иә

жоқ

1 Кенесары көтерілісі

1937-1947 жылдары болды

2. СырымДатұлыбастағанкөтерілісі - 1783-1797 жж

3. ІшкіОрдадакөтерілістіКенесарыбастады

4.Исатай көтерілісіАқбұлақшайқасындажеңілді

М. Суреттер көрсету./4 мин/

Кілт және қақпа Қоқандықтар

Қара жұмыс Бекіністер

1.Суреттен қандай оқиғаны көріп отырсыңдар?

2.Қандай ой келеді, қандай тарихи оқиға деп ойлайсыңдар?

Оқушылардың болжам жауаптары арқылы сабақ тақырыбы анықталады.

Оқу мақсаттарына қол жеткізу кезеңі.

Мұғалім мақсаттармен таныстырады, топқа тапсырмалар таратады. /1 мин /

«Иә, жоқ» әдісі

ІІ Сабақтың ортасы

20 мин

1-тапсырма

Жұптық жұмыс

Кескін картамен жұмыс.

«Бір минуттық әңгіме» әдісі /6 мин/ Бір-бірінен ақпарат алу

Дағдысынқалыптастырады

Білу және түсіну, қолдану дағдысына негізделген

Т- Хиуа және Қоқан хандығы басып алған жерлерді атап шық.

-Кескін картаға Хиуа және Қоқан хандықтары басып алған қазақ жерлерін түсіріңіздер.

-Терминдермен жұмыс: экспансия, ұлт азаттық отаршылдық - түсініктеме береді

Берілген мәтіндерді балалар оқып алады.

(Әрбір жұп берілген сұрақ бойынша өз позициясын жариялау керек. Бұл үшін топ ішінен спикер берілген уақыт ішінде басқа қатысушылар алдында сөйлеп, жұп ұстанымын жеткізеді.)

(1 мин)

Дескрипторлар:

-Кескін картаға Хиуа мен Қоқан хандықтары қол астындағы қазақ жерлерін белгілейді.

-Қоқан, Хиуа хандықтары басып алған жерлерді атап шығады.

- Экспансия, ұлт азаттық отаршылдық – сөздеріне түсініктеме береді.

М. Кері байланыс ұйымдастырады.

ҚБ «От шашу» әдісі арқылы жүргізеді.

Өз жұмыстарына коментарий береді.

2-тапсырма.

Топтық жұмыс

Мәтінмен жұмыс /7 мин/

Сыни ойлау мен талдау дағдысына негізделген

Нысана-тәсілі

1.Орта Азия хандықтарының қол астындағы қазақ халқының жағдайына талдау жасаңыздар.

Мәтінмен танысады, берілген мәліметтерді саралап,қажетті ақпаратты қолданып жауап береді.Орта Азия хандықтарының қазақ халқына жасаған озбырлығын, жүргізген саясатын талдайды.Қандай критерийлерге сүйенгендерін айтады.

М. Кері байланыс ұйымдастырады.

ҚБ «Бағдаршам» әдісі арқылы жүргізеді.

Дескрипторлар:

-Орта Азия хандықтарының қол астындағы қазақ халқының жағдайына, Орта Азия хандықтарының әрекеттеріне талдау жасайды.

3-тапсырма

Жеке жұмыс

Жинақтау,бағалау дағдысына негізделген тапсырма /7 мин/

1. Орта Азия хандықтарының Оңтүстік Қазақстан мен Жетісуды жүргізген саясатымен Ресей империясының экспансиясына қарсы әрекетіне баға беріңіздер Мәтінге талдау жүргізеді.

Ықшамдап мәтін беру.

Дескрипторлар:

- Орта Азия хандықтарының қазақ жерін қол астынан шығармау әрекеттеріне, Ресей империясының экспансиясына қарсы әрекеттеріне баға береді.

М. Кері байланыс ұйымдастырады.

ҚБ « Қол шапалақтау» әдісі арқылы бағалайды

«Бір минуттық әңгіме» әдісі

Тақырыптық карта, кескін карта

https://www.youtube.com/watch?v=pWOg6n969Gs&feature=youtu.be

Дерек көзі

«Қоқан билігі тұсындағы Сыр өңірі» Сыр бой газеті

17 мамыр 2018ж

Мәтіндер интернет желісі

8 сынып

Қазақстан тарихы

З.Е.Қабылдинов,А.Т.Қайыпбаева ХУІІІ ғ.-1914 ж

Алматы «Атамұра»2017ж

Қазақстан тарихы көне заманнан бүгінге дейін 5 томдық

Алматы «Атамұра»2010 ж./

3 том 344-358 бет

«Қол шапалақтау» әдісі

ІІІ Сабақтың

Соңы 10 мин

Оқушыларға игерілген білімді бекітуге арналған тапсырма. /7 мин/

Кері байланыс /1мин/

Рефлексия

/2 мин/

Оқушыларға игерілген білімді бекітуге арналған тапсырма. /7 мин/

1. «Не, қайда, қашан?» әдісі.

Тиiстi жауаптарын белгiлеңдер.

Салынған немесе басып алынған қалалар мен бекiнiстерді сәйкестендіріңдер:/3мин/

Қоқан хандығы

Хиуа хандығы

Бесқала

Ташкент – 1808 ж.

Түркiстан – 1814 ж

Ақмешiт – 1818 ж.

Қожанияз, Жаңақала

Құртөбе – 1835 ж. .

Бабажан

Жаңақорған, Қосқорған /сыр төменгі ағысы/

Дескрипторлар:

-Қоқан хандығы басып алған Ташкент – 1808 ж. Түркiстан – 1814 ж, Ақмешiт – 1818 ж. , Жаңақорған, Қосқорған /Сыр төменгі ағысы/ бекіністерін сәйкестендіреді.

-Хиуа хандығы басып алған Құртөбе – 1835ж.,Бесқала,Қожанияз, Жаңақала , Бабажанбекіністерін сәйкестендіреді.

ҚБ «Қол шапалақтау» әдісі арқылы жүргізіледі.

Шығармашылық жұмыс

«Үшіншісі артық» әдісі

2.Мәтінді оқып, қате берілген ақпаратты анықтап, астын сызып қойыңыз, қате ақпаратты дұрыс ақпаратпен алмастырыңыз. /4 мин/

Мәтінді таратып беру.

О. Дұрыс жауапты жариялайды,

ҚБ «Үш шапалақ» әдісі арқылы жүргізеді.

Кері байланыс

Рефлексия «Жетістік баспалдағы» стикерге жазып ілу 1 мин

Оқулық,қабырғаға ілінген ватмандар, түрлі-түсті маркерлер

Топтық жұмысқа арналған ресурстар

«ҮШІНШІСІ АРТЫҚ» әдісі

Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі:

7.3.А Отарлау және ұлт –азаттық күрес.

Мектеп: «№ 12 орта мектебі»КММ

Күні:

Мұғалімнің аты- жөні: Қожағалиева Гүлмира

Құрманғалиқызы.

Мұғалімнің аты-жөні

Қожағалиева Гүлмира Құрманғалиқызы

Сабақтың тақырыбы

Неліктен Орта Азия хандықтарының Қазақстанның оңтүстік аймақтарына экспансиясы күшейді?

Сынып: 7

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:0

Сабаққа негізделген оқу мақсаты

7.3.1.5. Халықтың отаршылдыққа қарсы ұлт-азаттық күресінің

себеп-салдарын анықтау.

Сабақ мақсаттары:

Қоқан ,Хиуа хандықтарының Қазақстанның оңтүстік аймақтарын

басып алуы.

2.Қазақ Халқының Орта Азия хандықтарына қарсы күресінің манызы.

Бағалау критерийлері:

(жетістік критерийлері, табыс критерийлері, күтілетін нәтиже)

Барлық оқушылар: Қоқан және Хиуа хандықтарының басып алған

казак жерлерін кескін картада көрсете алады.

Оқушылардың басым бөлігі:Қазақ халқының Хиуа және Қоқан

хандықтарына әр түрлі көзқараста болуларын сараптайды.

Кейбір оқушылар: Қазақ халқының Орта Азия хандықтарына қарсы

күресі қазақ жерін түгелдей орыс империясының құрамына ықпал

етуін бағалайды.

Тілдік мақсаттар

Терминология: «Экспансия» -«отарлау»- деген мағынаны білдіреді.

Құндылықтарды дарыту.

\Тарихи консепция.\

«Мәңгілік Елдің» жетінші басты құндылығы: Жалпы әлемдік және аймақтық

мәселелерді шешудегі ұлттық қауіпсіздік пен біздің еліміздің жаһандық

қатысуы.

Себеп-салдар.

Пәнаралық байланыстар

География.

АКТ қолдану дағдылары

Интербелсенді тақта.Экрандық құрылғылар.

Алдыңғы оқу/ Бастапқы білім

6.3.1.5. Отырарды қорғаудағы қала халқының ерлігін сипаттау.

7.3.1.5. Халықтың отаршылдыққа қарсы ұлт-азаттық күресінің

себеп-салдарын анықтау.

Жоспар

Жоспарланған уақыт

Жоспарланған жаттығулар

Ресурстар

Басталуы

10 минут

1. Суреттерді пайдалана отырып 3 -топқа бөлу.

1- топ «Хандар»

2-топ «Сұлтандар»

3- топ «Билер»

2.Психологиялық ахуал.

Бүгінгі күн бір-бірімізге сәттілік тілейік.

Миға шабуыл. (Барлық оқушыға жалпылама сұрақ)

Ресей империясының Қоқан және Хиуа хандықтарымен

қарым- қатынастарының шиеленісуіне не себеп болды?

Орта Азия хандығының қазақтарға озбырлық жасауды күшейтуін

қалай түсіндіруге болады?

3-Патша өкіметі Хиуа хандығын басып алу үшін қандай әрекеттерге

барды?