қмж, физика сақталу заңдары

Бөлім: 1.4 Сақталу заңдары Мекеме:

Күні:__/___/_______ Мұғалімнің аты-жөні:

Курс: 1 Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы

Механикадағы импульс пен энергияның сақталу заңдары және олардың кеңістік пен уақыттың қасиеттерімен байланысы.

Сабақта қол жеткізетін оқу мақсаттар ы

Сандық және сапалық есептер шығару барысында сақталу заңдарын қолдану;

Сабақтың мақсаттар ы

 Импульс пен энергияның сақталу заңдарын оқып үйрену;  Қоршаған ортада болып жатқан құбылыстары импульс пен энергияның сақталу заңы тұрғысынан түсіндіру Бағалау критерийі

Оқушы мақсатқа жетеді, егер ...

Білу «импульс» және «энергия» ұғымдарын біледі;

Қолдану құбылысты түсіндіру барысында білімдерін қолданады;

Сыни ойлау экспериментті сақталу заңдары тұрғысынан түсіндіреді;

Анализ қоршаған ортада болып жатқан құбылыстары сақталу заңдары тұрғысынан талдайды;

Синтез экспериметтің нәтижесі бойынша қорытынды жасайды және жалпылайды

Коммуникат ивті дағдылар

тақырып бойынша терминдерді пайдаланып құбылыстарды түсіндіреді

Тілдік мақсаттар

Пәндік лексика және терминология масса, импульс, векторлық жылдамдық, күш, серпімді соқтығысу (соққы), серпімсіз соқтығысу (соққы), кинетикалық энергия, потенциалдық энергия, серпімді деформация энергиясы. Диалогқа/жазуға қажетті сөз тіркестері:

• Мен ойлаймын ...

• Меніңше (Менің ойымша) ...

• Мен ... білемін

• Қай доптың импульсі үлкен?

• Қалай өзгерді …?

• Егер ... әрекет етсе, онда ... оның нәтижесінде ...

Закон сохранения

The law of conservation сақталу заңы

Потенциальна я энергия

Potential energy потенциалдық энергия

Кинетическая энергия

Kinetic energy кинетикалық энергия сила Force Күш

центр масс Center of mass масса центрi

масса mass Масса Импульс Momentum Импульс Векторная скорость

Velocity векторлық жылдамдық Упругое столкновение

Elastic collisions

серпімді соқтығысу

Неупругое столкновение

Inelastic collision

серпімсіз соқтығысу

Энергия упругой деформации

Elastic energy due to deformation

серпімді деформацияның энергиясы

Құндылық тар

Топпен жұмыс коммуникативті дағдыларды дамытады және бірлесе отырып жұмыс жасауға үйретеді. Ашық сұрақтар мен тапсырмалар сыни тұрғыдан ойлауды дамытуға көмектеседі

Пәнаралық байланыс

Математика – импульс пен энергияның сақталу заңдарын қортып шығару формуласы

АКТ-ны пайдалану дағдылары

http://www.bilimland.kz/ сайтындағы ресурстарды қолдану Power Point программасындағы ресурстарды қолдану

Бастапқы білім

Векторлық жылдамдық және күш ұғымдарын білулері, Ньютон заңдарын түсінулері керек. Оқушылар mgh және ½mv2 формулалары арқылы потенциалдық және кинетикалық энергияларды есептей алулары керек Сабақтың барысы

Жоспарлан

ған сабақ кезеңдері

Сабақта жоспарланған іс-әрекеттер Ресурстар

Сабақтың

басы 10 минут

Оқу мақсаттарымен және бағалау критерийлерімен таныстыру. Тілдік мақсаттарды тексеру арқылы білімдерін өзектендіру. «Сақталу заңдары» тақырыбы бойынша ағылшынша сөздерді табады. Табылған

Презентация

1 қосымша

физикалық шамаларға анықтама береді. Сабақтың

ортасы

35 минут

«Энергия түрлері. Энергияның сақталу және түрлену заңдары»

(F) «Сұрақ – жауап» 1) Механикалық энергия дегеніміз не?

2) Зымыран ұшқан кезде отын энергиясы қандай энергияға түрленеді?

3) Резиналы арқанмен секірген кезде қандай энергия түрленулері болады? (оқушылар сұраққа жауап береді және сақталу заңының тұжырымдамасын дәптерлеріне жазады)

https:// bilimland.kz/ ru/content/ structure/ 940- physics#lesso n=10742

http:// bilimland.kz/ ru/content/ lesson/10751- zakon_soxran eniya_impuls a_i_ehnergii_ pri_stolknove nii

http:// tap.iop.org/ mechanics/ momentum/ 222/ file_46467.do c

жұмыртқала рдың құлауы бойынша видео: http:// www.youtube .com/watch? v=qKQntlsJ_K Q

кедергімен соқтығысу нәтижелері туралы видео: http:// www.youtube .com/watch? v=d7iYZPp2z YY деформациға байланысты

4) Жердің гравитациялық өрісіндегі потенциалдық энергия дегеніміз не?

(оқушылар сұраққа жауап береді және сақталу заңының тұжырымдамасын дәптерлеріне жазады) 5) 1-ші мысал

видео: http:// www.youtube .com/watch? v=zS_Gk7vjm Og немесе http:// www.youtube .com/watch? v=2EY1fMXp dqQ

Импульстің сақталу заңы бойынша демонстраци я: http:// www.youtube .com/watch? v=YlkTBbFik U8

соқтығысуды моделдеу: http:// phet.colorado .edu/sims/ collision-lab/ collision- lab_en.html

3 қосымша

6) 2-ші мысал

7) Кинетикалық энергия дегеніміз не? (оқушылар сұраққа жауап береді және сақталу заңының тұжырымдамасын дәптерлеріне жазады)