Қылмыстық құқық түсінігі мен мақсаты, 11-сынып

Сабақ Пәні : Құқық негіздері

Топ: ЛД 209 А

Сабақтың тақырыбы: Қылмыстық құқық түсінігі және оның

мақсаты мен бастамалары

Сабақтың мақсаты:

Білімділігі: Қылмыстық құқық түсінігі және оның мақсаты

мен бастамалары туралы түсінік беру

Тәрбиелілігі: Қазақтың мақал - мәтелдерін пайдалана

отырып, оқушы бойында инабаттылық, мейірімділік,

шыдамдылық, адалдық қасиеттерін қалыптастыру, соған

тәрбиелеу

Дамытушылығы: Қылмыстың қоғамға келтірер зияның

түсіндіре отырып, оқушының өзіндік көзқарасын

қалыптастыру, өмірлік позициясын арттыру

Сабақтың типі: Аралас. Модульдік технология элементтерін

қолдану

Сабақтың әдісі: "Джепарди" ойыны, сұрақ-жауап.

Көрнекіліктер: Қазақстан Республикасының Конституциясы,

«Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодексі», таратпа

материалдар, қанатты сөздер, слайд шоу

Қолданылған әдебиеттер:

1) Қазақстан Республикасының Конституциясы, 1995 жыл 30

тамыз

2) Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодексі

3) Баянов Е. Мемлекет және құқық негіздері, Алматы, 2001.-

615бет

Сабақтың жоспары: 1. Сабақты ұйымдастыру – 2 минут. 2. Үй тапсырмасын сұрау- 30 минут

2.1. Топпен жұмыс. Әрбір оқушыға белгілі бір суреті бар талондар беріледі. Осы талон бойынша оқушылар бірігіп, отырады. (күн, жұлдыз). «Брейн-дром» интерактивті ойының ойнату.Ойын 5 сатыдан тұрады 1. Жеке сайыс. Әр командадан бір қатысушы орнынан тұрып, әр қайсысына сұрақ қоямын:

1) Еңбек құқығы дегеніміз не? 2) Ұжымдық шарт дегеніміз не? 3) ҚР Конституциясында еңбек құқығы туралы не айтылған? 4) Еңбек құқығының қайнар көздері? 5) Зиянды еңбек жағдайлары дегеніміз не? 6) Еңбек дегеніміз не ? 7) Жалақы дегеніміз не? 8) Ең төменгі жалақы мөлшерін кім белгілейді? Сұраққа жауап берген қатысушылар орнына отырады. Әр командадан бір қатысушыдан тұрып сұрақтарға жауап береді. 2. Ситуациялық есеп сайысы. Бірінші команда: «Рецепт» фирмасының ұжымдық шартының қызмет көрсету 16 тармағында былай деп жазылған: «Фирма басшылығы жұмысқа жаңадан орнадасқан қызметкерлерге еңбекке ақы төлеу шарты мен еңбек жағдайларында болып жатқан өзгерістерді 18 күннен кешіктірмей хабарлауы керек. Еңбек кітапшасын жұмысқа орналасқан күннен кейін 1 аптадан қалмай ашу керек» Сұрақ: Көрсетілген тармақтар дұрыс па? Екінші команда: Еңбек қорғау инспекторы ұстаханада сақтандырғыш щиттері жоғынан және электр желілерінің бұзылғандығын көріп, жұмысшыға жұмыс істеуге рұқсат берген жоқ. Кәсіпорын директоры, инспектор жұмыс істеуге рұқсат бермеуге құқығы жоқ деп мәлімдеп, оның ісін сотқа берді. Сұрақ: Кім кінәлі? «ҚР Еңбек туралы» Заңынан карточкалық сұрақтар таратылады. Төмендегідей сұрақтар: 1) Еңбе

3. Ұжымдық сайыс. Екі команда бір-біріне мақалдар айтып жарысады(әдебиет пәнімен байланыс). 4. Полиглот сайысы. Еңбек сөзін ағылшын, орыс, неміс тіліне аудару(шетел тілімен байланыс).

ЕҢБЕК

5. Көрініс дайындау. Тақырыптары:

Бірінші команда- жұмысқа тұру қойылымы Екінші команда – жұмыстан босату қойылымы

3. Жаңа тақырыпты түсіндіру – 40 минут. Қылмыс дегеніміз – қоғамға қауіпті, қылмыстық заңда көрініс тапқан кінәлі және жазаланатын іс-әрекет немесе әрекетсіздік болса, қылмыс құрамы сол әрекеттердің заңдағы белгілері – төрт элементтен тұрады:

1. Объект 2. Объективтік жағы 3. Субъект 4. Субъективтік жағы.

Орыс тілі

Ағылшы

н тілі

Неміс тілі

Қылмыс жасау кезінде тікелей ықпалға ұшырайтын материалдық және рухани заттар

Мысалға, автокөлікті ұрлап кетсе, оның иесінің меншік қатынастары қылмыс объектісі де, автокөлік – қылмыс заты.

Егерде осы автокөлікпен жолдан тағы біреудің сиырын ұрлап кететін болса, онда сиырдың иесінің меншік қатынастары – қылмыс объектісі, автокөлік – қылмыс затына

Қылмыстың

заты

айналады.

Бұл – қылмыс заттары. Енді рухани заттарға келсек. Мысалы, авторлық құқықты бұзып (ҚК 180 - бап) “әннің авторы менмін” деп басқа адам көп пайда көретін болса, ән қылмыс заты болып табылады. Қылмыстың объективтік жағы бұл да қылмыс құрамының бір элементі. Бір адам ұрлық жасауға бел байлап, ішінде кек сақтап жүр делік. Дәл осы сәтте оны жауапқа тартуға әлі ертерек, себебі санадағы ой әлі сыртта көрініс тапқан жоқ, демек, қылмыстың объективтік жағы деген элемент жеткіліксіз. Қылмыстың объективтік жағы болса ол қылмыстың сыртқы, көзге көрінетін жағы. Әйтпесе, ойлаған ой жүзеге асырылмаса, қылмыс болып табылмайды. Бірінші кезекте жүзеге асырылатыны, әрекет. Қылмыстың объективтік жағы

Қылмыстардың объективтік жағына қарай ажыратылуы

Ұрлық

Бөтеннің

мүлкін жасырын түрде алу

Алаяқтық

Бөтеннің мүлкін

алдау жолымен

немесе сенімге

қиянат жасау арқылы талан-

тараждау

Тонау

Иесінің немесе басқа

адамдардың

көзінше ашықтан- ашық тартып

алу