Қырғыз және өзбек халықтарының музыкасы 4 сынып ашық сабақ

Маңғыстау облысы Бейнеу ауданы

«Атамекен орта мектебі» КММ

Бастауыш сынып мұғалімі Амантаева Айсұлу

Музыка 4-сынып

Сабақтың тақырыбы: Қырғыз,өзбек халықтарының музыкасы

Сабақтың мақсаты:

А) Білімділік:музыка мен өмірдің,музыка мен тәрбиенің тығыз байланысын түсіндіру.Қырғыз,өзбек халықтары музыкасы,ұлттық аспаптармен таныстыру.ә)Дамытушылық:бауырлас халықтар музыкасын тыңдата отырып,есте сақтау мен ести білу қабілеттерін дамыту.

Б)Тәрбиелілік:музыка тыңдау арқылы туған еліне,өз халқымыздың салт-дәстүріне,өзге де ұлт өкілдеріне құрметпен,сүйіспеншілікпен қарауға тәрбиелеу.

Әдісі: түсіндіру, сұрақ-жауап,әңгімелеу

Түрі:аралас сабақ

Көрнекілігі:аспаптардың суреттері,слайдтар

Сабақтың барысы

І.Ұйымдастыру

Оқушылармен амандасу,түгендеу.Назарын сабаққа аудару.Оқушыларды суреттер арқылы топтарғаа бөлу.

1-топ:Достық

2-топ:Бірлік

3-топ:Ынтымақ

Сабағымызда ынтымағы мен бірлігі жарасқан Қазақстанның 14 облысына саяхат жасаймыз.

1.Қарағанды облысы

ІІ.Үй тапсырмасын сұрау

«Бауырлас халықтар музыкасы.Шөжелерім» әнін жатқа айту

2.Шығыс Қазақстан облысы

ІІІ.Үй тапсырмасын бекіту

«Сөзсызба»ойыны

Музыкалық ұғымдармен сәйкестендіру

Ашуг грузин халық аспаптары

Саз әзірбайжан халық әншісі

Гусан әзірбайжан халық аспабы

Зурна грузин халық биі

Пандури,чонгури армиян халқының негізгі аспабы

Лезгинка армиян халық әнші-композиторы

3.Алматы облысы

ІV.Өткенді пысықтау.

«Сандар сөйлейді» ойыны

4.Жамбыл

V.Мақсат қою кезеңі

Сабақтың тақырыбын,мақсатын хабарлау.

5.Оңтүстік Қазақстан облысы

VІ.Жаңа сабақ

Қазақстан 5 мемлекетпен шектеседі.Олар:Қырғызстан,Түркменстан,Өзбекстан,Ресей,Қытай.Біздің мемлекетімізбен көршілес жатқан Қырғызстан мен өзбекстан арасында ұқсастықтар көп.Сөйте тұра әрбір елдің өзіне тән ерекшелігі де бар.Мысалы:Қырғызстан елін алайық.Тілдеріміз өте ұқсас болуымен қатар,біздің әдет-ғұрпымыз,салт-дәстүрлеріміз де жақын.

6.Қызылорда облысы

Қырғыз халқы-тілі мен түрі,салт-дәстүрі,өнері мен музыкалық аспаптары жағынан өқазақ халқына ең жақын ұлт.Мәдениетімізбен музыкалық өнеріміз жақын,сонымен қатар музыкалық аспаптарымыз да өте ұқсас.Қазақтың жыршы деген орындаушыларын қырғыздар ыршы деп атайды.Күйші деген мағынаны комузшы дейді.Комуз сөзінен алынған.Қырғыздың комуз (үш ішекті аспап), қыл қияқ (ішекті-ыспалы аспап) ,темір комуз,чоор (үрмелі аспап),сурнай,керней,добулбас (ұрмалы аспап) сияқты музыкалық аспаптары бар.Қомуз-ішекті,шертіп ойнайтын музыкалық аспап.Сырт пішіні алмұрт тәрізді.Мойны ұзын, құлағында үш сым ішек тағылады.Ойнау әдісі әртүрлі болады.Суырыпсалма ақын-жыршылар өз шығармаларын қомузбен сүйемелдей отырып айтады.

Қомуз қырғыз халқының кең тараған музыка аспабы.Қырғыздар бірде-бір мерекелерін ,іс-шараларын комуз асбабынсыз өткізбеген.Комуз құрылысы жағынан қазақтың домбыра аспабына келеді.Айырмашылығы-екі ішектің орнына сымына тағылған үш ішегі бар.

Халық шығармашылығының ең көне түрі саналатын жыр қазақ халқында да,қырғызда да бар.Жырдың негізі- батырлық жырлар. «Манас» атты жырдың айналассында бүкіл қырғыз халқының жырлары шоғырланған.Осы жырларды орындайтын өнер иелерін қырғыздар манасшы деп атайды.Айтыс өнері де кең дамыған.Айтысқа қатысушыларды айтысшы дейді.

7.Ақтөбе

Дидактикалық ойын: «Аспапты тану»

Ойын ережесі бойынша аспаптардың үнін тыңдап,аспаптардың атын атау.

1.Жетіген

2.Сазсырнай

3.Домбыра

4.Қылқобыз

5.Сыбызғы

8.Қостанай

Ән орындау

Ән орындау ережесін еске түсіру