Қыстырма сөздердің тыныс белгісі, 4-сынып сабақ жоспары

Өтетін күні: Пәні: Қазақ тілі

Сабақтың тақырыбы: Қыстырма сөздердің тыныс белгісі.

Сабақтың мақсаты:

а) Қыстырма сөздердің сөйлем ішіндегі атқаратын рөлін, жалпы ойға қосатын әртүрлі мағыналық реттерін байқату;

ә) сөйлем ішінен қысырма сөздерді таба білуге, қыстырма сөздердің тыныс белгілерін дұрыс қоя білуге үйрету.

б) Қыстырма сөздерді орынды қолдана білуге дағдыландыру.

Сабақтың түрі: жаңа сабақ

Сабақтың әдісі: жеке жұмыс, сұрақ – жауап, ойын әдістері.

Сабақтың пән аралық байланысы: әдебиеттік оқу, бейнелеу өнері

Сабақтың барысы

І. Ұйымдастыру бөлімі (жұмбақтар)

Ойды аяқтап тұрады,

Жауап сөз қалап тұрады?

( сұрақ белгісі)

Ұранды, шаттықты,

Өкініш, аптықты,

Білдіріп ойын талайдың,

Шарға ине қадаймын.

( леп белгісі)

Қоя салсаң бір тары,

Біткен ойды құрамын

Айтшы қандай белгімін

Кіп – кішкентай тарыдай

(Нүкте)

Ойдың аяқталуын күтпейді,

Оны қойсаң, сөйлем бітпейді.

(Үтір)

ІІ. Үй жұмысын тексеру (ауызша)

4-жаттығу. /85-бет/

ІІІ. Өткен материалды қайталау арқылы жаңа сабаққа дайындық (сұрақ – жауап)

Жай және құрмалас сөйлем дегеніміз - ...................

Құрмалас сөйлемнің тыныс белгісі.

Сөйлем мүшесі дегеніміз - ................

Сөйлемнің дара және күрделі мүшесін қалай ажыратуға болады?

Бірыңғай мүшелер дегеніміз - .........

Бірыңғай мүшелердің жалғаулықтар арқылы байланысын түсіндір.

Қыстырма сөз дегеніміз - ...................

IV. Жаңа сабақ

1- жаттығу. (жеке жұмыс, ауызша талдау)

Сөйлемдерді оқып, қыстырма сөздердің сөйлемдегі орнын анықта.

Шіркін, аршаның мұрныңды жарып, тынысыңды ашатын хош иісі-ай! Бүгін жаңбыр жауады-ау, шамасы, аспан қарауытып тұр. Шынын айтсам, маған ең алдымен қаланың безендірілуі ұнады. Ол әлі келмеген шығар, мүмкін.

Қыстырма сөздердің сөйлемнің басында, ортасында, соңында келуіне қарай тыныс белгісінің қойылуына көңіл бөл.

Қыстырма сөздер сөйлемде үтір арқылы бөлінеді:

а) сөйлемнің басында келсе, үтір одан кейін

ә) ортасында келсе, екі жағынан

б) соңында келсе, одан бұрын қойылады.

Мысалы: Шынында, ол кезде бәріміз жас едік. Осының бәрін, әрине, өзі жалғыз істеген жоқ. Жақып түсінігі бар бала, меніңше.

2 – жаттығу (тақтамен жұмыс) Мәтінді оқып, көшіріп жаз. Қыстырма сөздерді тауып, тыныс белгісін қой.