сабақ жоспары, қазақстан тарихы пәнінен 5 сыныпқа

Қысқа мерзімді жоспар-

Бөлім:

5.4. Ғұндар

Педагогтің аты-жөні

Күні:

Сынып:5

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы

Ғұн тайпаларының бірігуі.

Зерттеу сұрағы: Неге Мөде шаньюй «Жер - мемлекеттің негізі» деді?

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

5.3.1.1 картада тайпалық одақтардың орналасуын көрсету;

5.3.1.2 ежелгі мемлекеттік бірлестіктердің құрылуын түсіндіру

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушылар:

тарихи фактілерге және карталық мәліметтерге сүйене отырып, тарихи оқиғаның даму желісін құрастырады

тарихи кезеңдердің ерекшеліктерін анықтайды және салыстырады

Оқушылардың басым бөлігі:

тарихи фактілердің маңыздылығын түсінеді.

Кейбір оқушылар:

тарихи кезеңдердің негізгі ерекшеліктерін анықтайды және салыстырады

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Баға

лау

Ресурс

тар

Ұйымдастыру

кезеңі

Бастапқы ынталандыру. Сыныпта жағымды ахуал қалыптастыру. Оқушылармен амандасу. Оқушыларды түгелдеу.

Ой шақыру:

Сабақ тақырыбына шығу (бейнематериал арқылы сыни тұрғыда ойландыра отырып). Бейнематериалды қарап отырып оқушылар тірек сөздерді жазып отырады.

Оқушылардың болжам жауаптары арқылы сабақ тақырыбы анықталады.

Оқушыларды сабақтың тақырыбы және мақсатымен таныстыру.

Оқушылар жауаптарын ұсынады: бұл суреттер ежелгі адамдардың тұрмысымен және мәдени жетістіктерімен байланысты.

мадақтау

Ғұндар туралы http://www.youtube.com/watch?v=GpNiLw6YP0w

Жаңа сабақ

«Білу және түсіну» дағдысына негізделген

тапсырма.

Зерттеу сұрақтары:

•Ғұндар мемлекеттік дәрежеге қалай жетті?

•«Халықтардың қоныс аударуы» деп нені атайды?

•Сыртқы саясатта ғұндар қандай саяси бағыттарды ұстанды?

«Ақпараттық карточкалар»

Оқушылар ғұндар жайлы деректерді пайдалана отырып, ғұндардың бет әлпетіне, тұрмыс-тіршілігіне ақпараттық карточкалар түрінде қысқаша мәлімет жазуды ұсынамын .Бұл жерде критерий ретінде: нақтылық, мәліметтің құндылығын көрсетемін.

«Деректер сөйлейді»

Аммиан Марцеллин:

«Ертелі –кеш ат үстінен түспейді. Маңызды істер туралы кеңесетін болса,кеңесті де ат үстінде отырып өткізеді»,- дейді.

Византия елшісі Прииск:

«Олар соғыстан кейін тыныш әрі қамсыз тіршілік етеді, әркім қолында барымен қанағат етеді», дейді.

Аттиланың бір замандасы:

«Аттила таңертең үйден шығысымен, есік алдында тұрып, халықтың мұң-мұқтажын тыңдады, күні бойы әлемнің әр түрлі елдерінен келген елшілерді қабылдады», - дейді.

ЕББҚ: оқушыға тапсырманың нақты бір бөлігін ерекшелеп көрсетіп беріледі

Картамен жұмыс.

Ғұндар жайлы және Мөде шанью жайлы қысқаша ақпараттар беремін.

Ғұндар және Мөде шанью

Мемлекет құрылымы

Жер аумағы

Жорық бағыттары

Картамен жұмыс жасау.

ғұндардың территориясын басқа тайпалық бірлестіктердің жер аумағымен салыстырып, кескін картаға түсіруі тиіс.

Тарихи байланыс

Себеп және салдарды анықтау.

•қоныс аударудың екі негізгі себебін және екі салдарын анықтайды;

•ғұндардың көрші мемлекеттермен жүргізген саясатын талдап, оның нәтижелерін анықтайды;

•ғұндардың әскери өнері мен жаугершілік қасиеттерін сипаттайды.

ЕББҚ: оқушыға жеке жұмыс кезінде қасындағы сыныптастары және мұғалім диалог арқылы қолдау жасайды

Оқушылар сыныпта талқылау жүргізеді.

Критерийлер:

1)Тақырып аясында нақтылықтың болуы

2)оқушыларының барлығының жұмыс істеуі, сөйлеуі

3)Жұмысты қорғауға 3 мин беріледі

Қосымша ақпараттармен жұмыс жасау.

Дескрипторлар:

ақпараттың ішінен маңызды деген 3 тарихи тұлғаны, 3 негізгі тарихи оқиғаны анықтау. Өз таңдауларын дәйектер келтіре отырып, дәлелдеулері тиіс.

ҚБ Мұғалім оқушылар жауабын мұқият тыңдап кері байланыс беріп отырады

«Ең үздік жауап»

«Алақан-жұдырық»

«Жұлдызшалар»

«Екі жұлдыз,бір ұсыныс»

«Бармақпен»

9,10,11-слайд

Мөде қаған туралы: http://e-history.kz/kz/books/education/read/235

Ежелгі Қазақстан. Балалар энциклопедиясы. –Алматы: «Аруна», 2002 ж.

http://ok-t.ru/studopediaru/baza8/824259538287.files/image028.jpg

1-қосымша

«Қазақстан тас дәуірінің ескерткіштерінің зерттелуі»

мәтін

http://history.tarsu.kz/index.php/lektsii?id=72

Ғұндар туралы http://www.youtube.com/watch?v=GpNiLw6YP0w

Қорытынды

Кері байланыс

Бүгінгі сабақтан мен не білдім?

Сабақ барысында қандай қиындыққа кездестің?

Сабақ барысында қандай сұрақ туындады?

Үй тапсырмасы

Мөде қағанға «хат» жазып, өздеріңнің көкейлеріңдегі сұрақтарға жауап алыңдар. 50-60 сөз көлемінде.

Оқушыларға көмек болатын қажетті сөз тіркестері:

Мысалы,

Құрметті Мөде шаньюй...,

менің ойымша...,

сізден сұрағым келгені...,

жауынгерлердің әскери қарулары...,

қытай деректерінде....

Тақырып бойынша не білетінін, не білгісі келетінін, не білгенін жазады

ҚБ – сабақтағы өз әрекетіне рефлексия жасау;

А4, конспект

Қысқа мерзімді жоспар-2

Бөлім:

5.4.Ғұндар

Педагогтің аты-жөні

Күні:

Сынып:5

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы

Ғұндардың көрші мемлекеттермен қарым-қатынастары.

Зерттеу сұрағы: Ғұндармен Ұлы Қытай қорғанының салынуы арасында қандай байланыс бар?

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

5.3.2.2 Қазақстан аумағындағы алғашқы мемлекеттік бірлестіктердің көрші елдермен қарым-қатынасын анықтау

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушылар: Ғұндардың көрші елдермен қарым-қатынасын түсінеді.

Оқушылардың басым бөлігі: Ғұндардың Қытайларға үлкен қауіп төндіргенін анықтайды.

Кейбір оқушылар:Қытай елінің ғұндардан қорғану үшін Ұлы Қытай қорғанын салуға мәжбүр болғанын түсінеді, осыған қатысты өз пікірін білдіреді

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Ұйымдастыру

кезеңі

Ой шақыру:

-Ғұндар державасының тарихта алатын орны қандай?

«БББ» кестесін толтыр

Оқушыларды сабақтың тақырыбы және мақсатымен таныстыру.

Оқушылар жауаптарын ұсынады: бұл суреттер ежелгі адамдардың тұрмысымен және мәдени жетістіктерімен байланысты.

мадақтау

Мұғалім презентациясы

Жаңа сабақ

Оқулықпен жұмыс. Тақырыбы: Ғұндардың көрші мемлекеттермен қарым-қатынасы

1.Ұлы Қытай қорғаны және Мөде туралы дерек.

2.: Маңызды шайқас және Қытай дерегі туралы оқып талдайды

«Сұхбаттасқан жұп» әдісі арқылы сұраққа жауап береді.

Ұлы Қытай қорғаны жайлы негізгі ақпаратты түсіндіріңдер.

Мәтінде Мөде шанью туралы қандай дерек кетірілген.

Мөде шанью қарсыластарын қалай жеңді?

Ғұндар көршілермен қарым-қатынасында бейбітшілікті сақтауда қандай қадамдарға барды?

«Конверттегі сұрақ» әдісі

1.Ғұндар көрші мемлекттерге неліктен шабуыл жасады?

2.Ұлы Қытай қорғаны не үшін салынды?

3.Деректер негізінде қандай қорытынды шығаруға болады?

4.Ең маңызды шайқас қашан болды және оның жетістігі неде?

5.Ғұндар жорығының бағытын картадан көсет.

ЕББҚ оқушы өз таңдауы бойынша қалаған сұрағына жазбаша жауап жазады.

Кестемен жұмыс

Сұрағы: Ғұндар неліктен Қытайға қауіп төндірді?

Жауабы:

Интерпритация

Ғұндармен Ұлы Қытай қорғаны салынуы арасында қандай байланыс бар?

ЕББҚ оқушы (есту, көру, ойлау қабілеті) тапсырманы саралау арқылы орындайды.

Мәтінмен жұмыс

Дескрипторлар:

- Ұлы Қытай қорғаны жайлы негізгі ақпараттарды анықтайды;

- Мөде шанью туралы мәліметтер жинақтайды;

- Ғұндар көршілермен қарым-қатынасына талдау жасайды;

Дескрипторлар:

-Ғұндардың көрші мемлекет

терге басқын

шылық борықтарын анықтайды;

- Ғұндармен Ұлы Қытай қорғаны салынуы арасындағы байланысын сипаттайды;

ҚБ Мұғалім оқушылар жауабын мұқият тыңдап кері байланыс беріп отырады

«Ең үздік жауап»

«Алақан-жұдырық»

«Жұлдызшалар»

«Екі жұлдыз,бір ұсы

ныс»

Оқулық, Қазақстан тарихы 5-сынып. Жоба. Авторлары: С.Р.Ахметова, А.М.Ибраева, А.А.Құлымбетова, А.С.Мағзұмова, А.М.Марқабааева

Тапсырмалар салынған конверттер

Қорытынды

Кері байланыс

«БББ» кестесін толтыр

Білемін

Білдім

Білгім келеді

Ғұндар, Қытай қорғаны жайлы білгенін жазады

Үй тапсырмасы

Ғұндардың көрші мемлекеттермен қарым-қатынастар

Тақырып бойынша не білетінін, не білгісі келетінін, не білгенін жазады

ҚБ – сабақтағы өз әрекетіне рефлексия жасау;

А4, конспект

4 тоқсан бойы тегін қолданған әріптестер ораза айында еңбекті бағалар мүмкін! 87027984413

Қысқа мерзімді жоспар-3

Бөлім:

5.4.Ғұндар

Педагогтің аты-жөні

Күні:

Сынып:5

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы

Ғұндардың Батысқа қоныс аударуы.

Зерттеу сұрағы: Ғұндардың Батысқа қоныстануы қандай өзгерістерге әкелді?

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

5.1.1.3 ғұндардың қоныс аудару бағыттарын тарихи картадан көрсету

Сабақтың мақсаты

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Ұйымдастыру

кезеңі

Ой шақыру:

СУРЕТТЕР ЖИНАҒЫМЕН ЖҰМЫС:

1.Суретте не көріп отырсыздар? 2.Бұл суретте кімдер ерекшеленіп тұр деп ойлайсыздар?3.Бұл тайпалық одақтар туралы не білесіздер?4.Тақырыпты болжап көріңіздер....

Болжамдарын негіздейді.

Оқушыларды сабақтың тақырыбы және мақсатымен таныстыру.

Оқушылар жауаптарын ұсынады: бұл суреттер ежелгі адамдардың тұрмысымен және мәдени жетістіктерімен байланысты.

мадақтау

Мұғалім презентациясы

Жаңа сабақ

1-тапсырма: Ғұн тайпаларының қоныс аударуы туралы жалпы ақпарат алу үшін оқушылар бейнебаянды көріп, төмендегі кестені толтырады.

Кім?

Не?

Неге?

Қашан?

Қалай?

ЕББоқушыға тапсырма шығарылып беріледі.

2-тапсырма. Мәтінмен жұмыс1.Ғұндардың қоныс аударуы Қазақстанның этникалық құрамына, саяси жағдайына, тіліне, антропологиялық ерекшеліктеріне қалайша әсер етті?

Мысалы, этникалық құрамындағы орын алған өзгерістер:

Ғұндар Қазақстан жерін бұрыннан мекендеген сақтармен, үйсіндермен араласты. Олар бір-бірімен тұрмыс-тіршілігі, тілі жағынан жақындасты. Ғұн тайпаларының шығыстан батысқа қарай жылжуы тек ғұндарға ғана тән құбылыс емес, басқа да ірі тайпаларға әсерін тигізді. Бұл оқиға әсіресе Қазақстанға үлкен әсерін тигізді: жергілікті сақ, юэчжи, үйсін, қаңлы сияқты тайпалардың шығыстан батысқа қарай орын ауыстыруына әкелді.

Тілі мен антропологияға әкелген өзгерістер:

Саяси картаға әкелген өзгерістер:

ЕББҚ оқушы (есту, көру, ойлау қабілеті) тапсырманы саралау арқылы орындайды.

Интерпритация

Тарихтағы «Ұлы қоныс аудару» Орталың Азияның саяси картасына, этникалық құрамына қандай өзгерістер әкелді?

3-тапсырма.Шағын ой-толғау

Көлемі 30-50 сөз.

Ғұндар – қазақ халқының арғы атасы

ЕББҚ: оқушыға жеке жұмыс кезінде қасындағы сыныптастары және мұғалім диалог арқылы қолдау жасайды

Дескрипторлар:

-Кем дегенде 3 бағанды толтырады

Дескрипторлар:

-Ғұндардың этникалық құрамындағы өзгерістерді сипаттайды;

- Ғұн тайпаларының шығыстан батысқа қарай жылжу тарихина талдау жасайды,

Критерийлері:

1. Сабақ барысында меңгерген білімдерін пайдалану;

2. Оқиғалардың себеп және салдарын ажырата білу;

3. Өз ойын жинақты әрі нақты түрде білдіре алу.

ҚБ Мұғалім оқушылар жауабын мұқият тыңдап кері байланыс беріп отырады

«Ең үздік жауап»

«Алақан-жұдырық»

«Жұлдызшалар»

«Екі жұлдыз,бір ұсыныс»

http://www.nci.kz/history/view?f=113&id=6&lang=kaz

Қазақстан тарихы (көне заманнан бүгінге дейін). Бас ред. М.Х.Асылбеков, Қ.С.Алдажұманов, К.М.Байпақов Бес томдық. 1-том. – Алматы, 2010 ж.

Қорытын

ды

«Үлкен шеңбер» тәсілі

- Бүгін не білдіңіз? Сіз үшін не жаңалық болды?

- Сабаққа қатысуыңызды қалай бағалайсыз?

- Сабақта қандай қиындықтар туындады?

- Сабақ аяғындағы көңіл-күйіңіз қандай болды? Неліктен?

Үй тапсырмасы

Ғұндардың Қазақстан территориясына қоныстануы қандай өзгерістерге әкелді?

Тақырып бойынша не білетінін, не білгісі келетінін, не білгенін жазады

ҚБ – сабақтағы өз әрекетіне рефлексия жасау;

А4, конспект

Қысқа мерзімді жоспар-4

Бөлім:

5.4.Ғұндар

Педагогтің аты-жөні

Күні:

Сынып:5

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы

Аттила және оның жаулаушылық жорықтары

Зерттеу сұрағы: Ежелгі авторлар Аттилаға қандай баға береді?

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

5.1.1.3 ғұндардың қоныс аудару бағыттарын тарихи картадан көрсету;

Сабақтың мақсаты

Оқушылар ғұндардың қоныс аудару бағыттарын тарихи картадан көрсету

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Ұйымдастыру

кезеңі

Ұйымдастыру кезеңі.

Қызығушылықты ояты

-Ғұн тайпаларының негізгі ата мекені қай аумақтарды алып жатырды?

-Қазақ жеріне ғұн тайпаларының көшіп келуі тарихта қандай тарихи оқиғалармен байланысты?

Сабақтың тақырыбы мен оқу мақсатымен таныстыру

Оқушылар жауаптарын ұсынады: бұл суреттер ежелгі адамдардың тұрмысымен және мәдени жетістіктерімен байланысты.

мадақтау

А4 мәтін

«Ежелгі авторлар Аттилаға қандай баға береді?».

Жаңа сабақ

Оқушылардың қызығушылығын ояту үшін Аттила туралы бейнебаяннан үзінді көрсетемін. Бейнебаяннан кілт сөздерді жазып отыруды тапсырамын. Оқушылардың алған әсерлерімен бөлісуін сұраймын. Бейнебаян арқылы тақырыпқа шығамын.

Еділ (Аттила) патшаны білесің бе?

Оқушыларға дүниежүзі тарихынан атақты әскери қолбасшылар мен Аттиланың суретін көрсетемін. Осы тұлғаларды не байланыстыруы мүмкін? деген сұрағын қоямын. Аттила тұлғасына тоқталып, суретке негізделе отырып оқушыларды оған мінездеме беруді сұраймын. Аттила әйгілі қолбасшы болу үшін қандай қасиеттерді өз бойына сіңірген?

Бүкілсыныптық талқылау ұйымдастырамын.