Сақтар туралы тарихи мәліметтер презентациясы, 5 сынып

5 сынып Қазақстан тарихы

Та қырыбы: Сақтар туралы тарихи мәліметтер

Сақтар ( сақалар ) — б.з.б . 1-мыңжылдықта немесе б.з.б . 8-3 ғасырлар Орта Азия мен Қазақстан , Шығыс Түркістан аумағын мекен еткен ежелгі тайпа . Олар қуатты тайпалық одақтары массагеттер , исседондар , аландар , каспийлер , тұрған.Оларды көне гректер скифтер деп атаған . Ол туралы грек тарихшысы Геродот өзінің « Тарих » деген еңбегінде , 5 томында , географ Страбон « Жағрапиясында » жазып қалдырған .

Бұларды грек тарихшысы Страбон « азиялық скифтер » деп жазды .

Сақ атауының бірнеше мағынасы бар:

Парсы жазбаларындағы «сақ» сөзінің мағынасы – «құдіретті еркектер»;

Иран жазбаларында сақтар – «жүйрік атты турлар»;

Грек деректерінде сақтар – «азиялық скифтер» деген атпен белгілі болды.

Сақтар туралы дерек қалдырған грек және рим авторлары:

Арриан

Полиен

Диодор

Плиний

Ктесий

Помпей Трог

Птоломей

Страбон

Г еродот

ПАРАДАРАЯ ( теңіздің арғы бетіндегі сақалар ) — еуропалық скифтер немесе Арал теңізі , Сырдарияның арғы жағындағылар ;

ХАОМАВАРГА ( хаома сусынына байланысты берілген ) — Ферғана алқабын мекендеушілер ;

ТИГРАХАУДА ( шошақ бөрікті сақалар ) — Сырдарияның орта ағынын және Жетісуды мекендеушілер .

Сақтардың қоғамы 3 - ке бөлінді:

Абыздар - ақ түсті киім киді,олар ерекше бас киімі мен ағаш тостағанымен ерекшеленді;

Жауынгерлер - қызыл,сары - қызыл түсті киім киді,үнді - иран тілінде ратайштар,яғни арбада тұрғандар деп аталды;

Малшылар мен егіншілер - сары немесе көк түсті киім киді,оларды сегіз аяқталар деп атады,яғни соқаға жегілген екі өгізі бар дегенді білдірді.

Қорытынды

Қорыта айтқанда,б.з.б. VIII –IV ғғ.темір дәуірінің алғашқы кезінде өмір сүрген сақ тайпаларының өзіндік мәдениеті дамыған,жартылай көшпелі мал шаруашылығымен айналысқан,саяси жағынан дербес,мемлекеттік дәрежеге көтерілген тайпалар бірлестігі болғанын көреміз.