Тіл дамытуға арналған авторлық бағдарлама, 2-сынып

Түсінік хат

Тіл - адамның бір – бірімен пікір алысу, қарым - қатынас жасайтын құралы, тілдің қоғамдағы қызметі ерекше.Таза, мәнерлі тіл ойлау жүйесі. Баланы ана тіліне дұрыс сөйлеуге үйрету арқылы олардың бойына тілдік мәдениетті қалыптастырады. Баланы тілдік мәдениетке тәрбиелеу отбасының, мектептің қажырлы еңбегінің арқасында жүзеге асады.

Қоғамның қазіргі кезеңінен туындап отырған сұранысқа орай анықталған мақсаттар мен міндеттер «Тіл дамыту» бағдарламасында басшылыққа алынды. Бағдарламаны жасау барысында оқушылардың білім, білік, дағдыларын, оқу тапсырмаларын деңгейлей орындай отырып, көтеру ескерілген Бағдарламада ұсынылған көркем шығармалар оқушылардың жас ерекшелігіне сәйкес іріктеліп алынды. Әр тарауда берілген тақырыптар арқылы оқушылар жаттауға, әңгімелеуге, мәнерлеп оқуға, сурет бойынша әңгіме құрауға, сұрақ тапсырмаларға ойланып жауап жазуға, жұмбақтар мен сөзжұмбақтарды дұрыс шешуге және мақал – мәтелдер, жаңылпаштар жаттап дағдыланады. Аталған жұмыстарды орындау барысында тиісті нәтижелерге жету үшін оқытудың бірнеше формалары ( жеке, жұптық, топтық) мен тиімді әдіс-тәсілдері (дидактикалық ойын, көрнекілік, сөйлеу, түсіндіру, сюжеттік ойын, ) ұсынылады.

Бір сөзбен айтқанда, бағдарламада оқушылардың оқу жұмысына педагогикалық тұрғыдан жетекшілік етуге ыңғайлы жүйе жасалған. Ең бастысы, оқушылар тапсырмаларды орындай отырып, өз беттерінше жұмыс істеуге үйренеді.

«Тіл дамыту» бағдарламасы аптасына 1-сағаттан жылына 34 сағатты қамтиды. «Әдебиеттік оқу» пәнін «Тіл дамытуда» тереңдетіп оқытуға дайындау үшін «Отан отбасынан басталады», «Әдептілік әдемілік», «Ертегілер елінде», «Халық ауыз әдебиеті», «Ойнайық та ойлайық» деген бөлімдер қайта қарастырылады.

Жас ұрпақты қазақ тілінің нәрімен сусындатып, адамгершілігі жоғары, талғамы биік азамат қалыптастырудағы қиындығы мен қуанышы қатар жүретін ұстаздық еңбегіңізге сәттілік тілеймін!

Нуржанова Айгуль Муратовна

«Тіл дамыту» бағдарламасының басты мақсаты:

Бастауыш сынып оқушыларына көркем шығарманы сезіммен қабылдауы, түсініп оқуы, санасында қайта жаңғыртуы және шығармадан алған білімін өзінің шығармашылық әрекетінде жүзеге асыруға ұмтылуы арқылы функционалдық сауаттылығын қалыптастыру

«Тіл дамыту» бағдарламасының басты мақсаты:

оқушының өзіндік ой – пікірін қалыптастыру;

көркем шығармаларды оқыту арқылы қазақтың рухани қазынасын меңгерту;

оқушының әдеби сауаттылығы мен теориялық білімді ұштастыра білуіне қол жеткізу;

көркем сөзді оқу барысында орфоэпиялық заңдылықтарды үйрету;

оқу сапасын (дауыстап, іштей, түсініп,мәнерлеп, болжап, көз жүгіртіп) жетілдіру;

коммуникативтік (айтылым, оқылым, жазылым, тыңдалым) дағдыларын қалыптастыру:

сыни ойлауын жетілдіру;

мәтін мазмұнына , тақырыпқа сәйкес жазба жұмыстарын орындай алуға,рөлдік, сюжеттік ойындарды, сахналық қойылымдарды қоя білуге үйрету;

оқылған шығарманың сюжетінің ізімен ауызша, жазбаша шығармашылық жұмыс түрлерін орындауға дағдыландыру;

шығарманың түпкі мазмұның – мәнін түсінуі, кейіпкердің ерекшеліктерін аша білуге бағыттау.

Күтілетін нәтиже:

Оқушылар өз бетінше оқуға, жеке тапсырма орындауға, топпен жұмыс жүргізуге, ұжымдық жұмыстарға үйренеді.Шығармашыл жеке тұлға қалыптасады

Оқушылардың бағдарламаны меңгеру талаптары:

Бағдарламаны жүзеге асыру стратегияларын оқушылардың меңгеруі тиіс.әдебиеттік оқу пәні бойынша жасалған бұл бағдарламада оқушының қажетті білім алуына, ауызекі сөйлеуін дамытып, ойын көркем сөз өрнектерімен жеткізу барысында жүзеге асады.

«Тіл дамыту» бағдарламасына қойылатын талаптар:

-тақырыптық жүйемен берілген тапсырмаларды орындай білуі тиіс;

- тілдегі дыбыстарды анық, таза, дұрыс айтып, бір- бірінен ажырата білуі тиіс;

- мәтін мазмұнына , тақырыпқа сәйкес жазба жұмыстарын орындай алуы тиіс;

- рөлдік, сюжеттік ойындарды, сахналық қойылымдарды қоя білуге;

-өз ойларын еркін, дәлелді түрде айтуды;

-логикалық байланыс;

- мәтіндегі оқиғаны өз ойынша аяқтап жазу;

- мәтін мазмұны бойынша сурет салу;

- шығарма бойынша жоспар құру;

- мәтін мазмұны бойынша қарама-қарсы пікір айту;

-мәтіндегі оқиғаларды , іс-әрекетті салыстыра талдай алу;

Оқу бағдарламасының тақырыптық мазмұны

«Тіл дамыту» бағдарламасы 2-сынып оқушыларына арналған, аптасына 1 сағат, жылына 34 сағатты қамтиды.

Бағдарлама төмендегідей 5 бөлімнен тұрады:

І тарау. Отан отбасынан басталады. 4 сағат

Бұл тарауда оқушыларды елін, жерін сүюге, қадірлеуге үйретіп,Отанын қорғауға дайын болуға үндеп, өз халқына деген мақтаныш сезімін оятуға тәрбиелейді.

ІІ тарау. Әдептілік әдемілік. 9 сағат

Бұл тарауда - балалар бойына адамгершіліктің ізгі қасиеттерін дарытады.Оларды адамдар арасындағы түрлі қарым – қатынасты сезіне білуге тәрбиелейді

ІІІ тарау. Ертегілер елінде. 8 сағат

Бұл тарауда оқушылар жақсы мен жаман қасиеттерді айыра білуге,дұрыс сөйлеуге, өз ойын дұрыс жеткізуге үйреніп, арман қиялын оятып шығармашылығын дамытады,

ІҮ тарау Халық ауыз әдебиеті 8 сағат

Бұл тарауда оқушылар дұрыс сөйлеуге, тіл дыбыстарын анық айтуға ұшқырлыққа, шапшаңдыққа, алғырлыққа үйренеді. «Тоқсан ауыз сөздің тобықтай түйіні- мақал- мәтел» екенін біледі.

Ү тарау. Ойнайық та ойлайық. 5 сағат