Тізбек бөлігі үшін Ом заңы бойынша ашық сабақ, 8-сынып

Сабақтың тақырыбы: §38,39 «Тізбек бөлігі үшін Ом заңы.Электр кедергісі. Меншікті кедергі»

Сабақтың мақсаты:

А) білімділік мақсаты: Электр тізбегіндегі кернеу мен кедергінің және ток күштерінің тәуелділігін анықтау. Кедергі өткізгіштердің қандай қасиеттеріне және қалай тәуелді болатынын анықтау.

Ә) дамытушылық мақсаты: Эксперимент пен теорияның сәйкестігіне көз жеткізу. Ой - өрісін, қиялдарын, еркін сөйлеуін дамытып, формулаларды түрлендіре білуге үйрету.

Б) тәрбиелік мақсаты: Оқушылардың формуланы есте сақтауына және пәнге деген қызығушылын арттыруға тәрбиелеу.

Сабақтың көрнекілігі: слайдтар, деңгейлік тапсырмалар, интерактивтік тақта.

Құрал-жабдықтар: Амперметр, вольтметр, ток көзі , кілт, резисторлар, шам, қосқыш сымдар, Омның суреті.

Сабақтың барысы:

І. Ұйымдастыру бөлімі

ІІ. Миға шабуыл (қызығушылығын ояту)

ІІІ. Жаңа сабақ.

ІV. Есеп шығару

V. Үй тапсырмасы.

VІ. Қорытынды. Оқушыларды бағалау

ІІ. Қызығушылығын арттыру. Миға шабуыл

1. Төменде берілген шартты белгілер қандай құралға тиесілі.

І топқа арналған сұрақтар:

1. Электр тогы деген не?

2. Электр тогы ұғымын алғаш енгізген ғалым кім?

3. Электр өрісінің кернеулігі деген не?

4. Ток күші дегеніміз не? Формуласын тақтаға жаз

ІІ топқа арналған сұрақтар:

1. Электр заряды грекше қалай аталады?

2. Кернеу дегеніміз не? Формуласын тақтаға жаз

3. Кулон заңы қалай өрнектеледі?

4. Ток күшін өлшейтін құралды ата.

ІІІ топқа арналған сұрақтар:

1. Денелердің зарядталғанын көрсететін құралды ата.

2. Потенциалдар айырымы дегеніміз не?

3. Конденсатор деген не?

4. Кернеуді өлшейтін ұүралды ата

ІІІ. Жаңа сабақ .

Енді біз ток күшінің кедергіге қалай тәуелді екенін қарастырайық. Реостат арқылы тізбектегі ток күшінің өзгеруін бақылайық. (Кернеуі тұрақты кезде) Ток күші артқан сайын кедергі азаяды.

(Егер U = const, I ~ ).

Ток күшінің кернеу мен кедергіге тәуелділік заңын 1827 жылы неміс ғалымы Георг Ом ашты

Мұғалім: Осы екі қорытындыдан формула құрастырайық:

Бұл формуланы Тізбек бөлігі үшін Ом заңы деп атайды. Ом заңының тұжырымдамасы: «Тізбектің бөлігіндегі ток күші – осы бөліктің ұштарындағы кернеугу тура пророционал да, өткізгіштің кедергісіне кері пропорционал болады». Георг Ом суреті тақтадан көрсетіледі.

Ом заңын қолданып есеп шығарған кезде белгісіз шаманы қалай анықтаймыз.

(Мұғалім тақтаға үшбұрыштың суреті салынған формуланы іледі).

U=I*R

R=U/I

Кедергі бірлігі: R= 1В/1А= 1 Ом

Кедергіні өлшейтін құрал: резистор( кедергі) , реостат