Тоқырау жылдарындағы Қазақстан туралы ашық сабақ

Пән оқытушысы: Кипшакбаев Канат Зейнуллаевич Пәні: Қазақстан тарихы

Ашық сабақ жоспары Ашық сабақтың тақырыбы: “Тоқырау жылдарындағы Қазақстан” Оқу тобы: РТ-18/9 Г, І-курс Сабақтың мақсаты: А)Білімділігі: оқушыларға Қазақ КСР-нің 1950 -1980 жылдардағы әлеуметтік-экономикалық және мәдени дамуы, тың және тыңайған жерлерді игерудің демографияға әсері туралы нақты мәліметтер арқылы түсіндіріп, қазақ халқының ұлттық құрамының түбірлі өзгеруіндегі алатын орнын ашып көрсету. Республика бойынша құрылған ауыр және жеңіл өнеркәсіп орындары салынуы туралы білу және КОКП -нің ұлт саясатында ұстанған саясатын түсіндіру. Ә)Тәрбиелігі: оқушыларды Отанын сүюге, құрметтеуге, еңбексүйгіштікке және өз елінің табиғатын қорғауға, елжандылыққа, бірлікке тәрбиелеу. Б)Дамытушылық: Білім алушылардың білімге деген ынтасын, белсенділігін арттырып, топпен жұмыс арқылы олардың бойында ізденгіштік, шығармашылық, танымдық қабілетін дамыту. Сабақтың түрі: Ізденіс, аралас сабақ Сабақтың әдісі: Топпен жұмыс, ой қозғау, интерактивті әдіс, СТО технологиясының элементтері, Фандрейзинг тәсілі. Сабақтың көрнекілігі: Интерактивті тақта,слайдтар, видеофильмдер Әдісі: Баяндау, топпен жұмыс, ой қозғау, талдау, жинақтау, бағалау Сабақтың типі: жаңа білімді меңгеру. Сілтеме: күнтізбелік жоспа

1.Фашистік Германия КСРО-ға қашан басып кірді? 2.Москва түбіндегі шайқаста қай Қазақстандық дивизия ерекше көзге түсті? 3.Ленинградты қоршау қанша уақытқа созылды? 4.Сталинград шайқасының тарихи мәнін атаңыз? 5.Курск иініндегі шайқас туралы айтып беріңіз? 6.Берлин шайқасы немен аяқталды? 7.Қазақстандық Кеңес Одағы батыры атағын алғандарды жалпы санын атаңыз? 8.Қызылордалық Кеңес Одағының батыр атағын алған жауынгерлерді атаңыз? 9.Екінші дүние жүзілік соғыстың аяқталуы және әлемнің екі жүйеге бөлінуін атаңыз? Үй тапсырмасын бекіту. Оқушылардан алынған сұрақ жауаптарын команда бойынша ұпайларын жинап, белсенділік танытқан оқушыларға журналға бағасын қою және үй тапсырмасын пысықтау. Жаңа сабақ тақырыбы: Тоқырау жылдарындағы Қазақстан Сабақтың жоспары: 1.Қазақстанның соғыстан кейінгі әлкуметтік –экономикалық дамуы. 2.Қазақстан 1950-1980 жылдардағы әлеуметтік экономикалық және саяси дамуы 3.Ұлт зиялыларын қудалау. 4.Тың және тыңайған жерлерді игеру.

Қазақстанның соғыстан кейінгі жылдардағы әлеуметтік саяси дамуы

Өнеркәсіптің дамуы

Негізгі міндеттер

Қабылданған

шаралары

Даму Барысы

Бұрын соғысқа қажет өнімдер шығарған өнеркәсіп орындары бейбіт тұрмыс өнімдерін шығару үшін қайта құру. Өнеркәсіп, байланыс, көлік жүйесін дамыту. 1946 ж. 18 наурыз - 1946-1950 жылдарға арналған төртінші бесжылдық жоспар қабылданды.Міндеттері: Қираған халық шаруашылығын қалпына келтіру. Ауыр өнеркәсіпті қалпына келтіріп, тез қарқынмен дамыту.

1946-1951 жылдары республикада болат прокаты, қара және түсті металлургия, тау- кен және көмір өнеркәсібі үшін қолдан жасалған талшық өндіру жүзеге асырылды. Қара металлургия қарқынды дамып Теміртаудағы металлургия зауытында үш прокат станы, 2 мартен пеші салынды. Ақтөбе ферроқорытпа зауытының үшінші кезегі іске қосылды. 1947 жылы Өскемен қорғасын-мырыш комбинаты алғашқы өнімін берді. 1950 жылы мұнай өндіру соғысқа дейінгі кезеңмен салыстырғанда 52%-ға артты. 1950 жылдардың басында республикада кәсіпорын саны – 65-ке жетті. 1950 ж. ұзындығы 483 км Мойынты-Шу темір жолы салынды. 1949 ж. көктем Алматыда елдің 56 қаласымен байланыстыратын автоматтық телефон станциясы салынды. Барлық аудан орталықтары телефон байланысына қосылды. Радио жүйесі 40 жылмен салыстырғанда 2 есе артты. Республикадағы жұмыс қолдарының жетіспеуін жою, жұмысшы мамандарды көбейту мақсатында еңбек резервтерінің мектептері мен училищелері құрылды.

МӘДЕНИЕТ АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ

Оқу орындарының құрылысын қаржыландыру және материалдық техникалық негізін жақсарту. Жергілікті жастарды жоғары, білім алуына жағдай жасау.

Халықтың азық-түлікке деген талабын өнеркәсіптің шикізатқа деген сұранысын қанағаттандыру. Ауыл шаруашылығын дамыту жолындағы қиыншылықтарды жою.

1947 ж. қараша – “Қазақ КСР- де жоғары және орта білімді бұрынғыдан әрі жетілдіру шаралары туралы” қаулы қабылдады.

1946 жылы 16 қыркүйек – “Ауыл шаруашылығында орын алған ауыр жағдайды жою туралы қаулы” қабылданды.

Міндетті түрде білім алуға және облыс орталықтары өнеркәсіпті қалаларда он жылдық білім алуға көшу. Кешкі және сырттай оқитын мектептер ашу. Интернаттар жүйесі қалыптасты. 1950 жылы – 9088 мектепке 1 млн. 493 мың оқушы оқыды. Қатаң идеологиялық қыспаққа алу қоғамның рухани өмірінің барлық саласына қысым жасалады. 1947 жылғы наурыз – Қазақстан (большевиктер) Компартиясы ОК-нің Пленумінде “Тарихты, әдебиетті, өнерді зерттеуде орын алған саяси қателіктер мен ұлшылдық бұрмалаушылықтарға қарсы күресті өрістету” туралы ұсыныс жасалды. 1947 ж. 21 қаңтар “Қазақ КСРО Ғылым Академиясының тіл және әдебиет институтының жұмысындағы өрескел саяси қателіктер туралы” қаулысында қазақ халқының XIX ғасырдың рухани мұрасын ғылыми зерттеуге тыйым салынды.

Өнім өндіруді арттыру мақсатымен ұсақ колхоздар біріктіріліп, ірі ұжымдық шаруашылықтар құрылды. /1945 жылы 6737 колхоз, 1952 жылы 2047 колхоз/ 1948 жылы республика ауылдарын жаппай электрлендіру жорығы басталды. 1947 жылы карточка жүйесі жойылды. 4-ші бесжылдықта ауыл шаруашылығы өніміне баға, 3 рет арзандатылды, мемлекет ауыл шаруашылық өнімін арзан бағаға сатып алды. 1950 жылы жұмысшылар мен қызметкерлердің айлық жалақысы 64 сом болды. 1950 ж. басында колхозшылардың айлық жалақысы 16,4 сом. Еңбекшілердің тауарларды сатып алу мүмкіндігі төмен болды. Ауыл шаруашылығының артта қалуының басты себептері: Шаруашылықты басқарудың әміршіл-төрешіл жүйесі. -жергілікті жағдайлармен есептеспей жоғарыдан жоспарлап, аппарат тарапынан бұйрық беру. Еңбекшілерді өндіріс

“Бекмаханов ісі” ұйымдастырылды. Е.Бекмаханов – 1943 ж. шыққан “Қазақ КСР тарихы” еңбегінің авторы. Қазақ зиялылары қатарынан “ұлтшылдар” мен “байшылдар” іздеу науқаны басталды. М.Әуезов, Қ.Сәтбаев, С.Мұқанов, Қ.Жұмалиев, Қ.Бекқожин “ұлтшылдар” және “ұлтшылдықты қолдаушылар” ретінде айыпталды. Ғалым Ә.Марғұланның көзқарастары ғалымға жат тұжырымдарға толы деп жарияланды. 1946 ж. маусым – Қазақ КСР Ғылым Академиясы құрылды. Тұңғыш президенті Қаныш Имантайұлы Сәтбаев.

құралдарынан еңбек өнімінің нәтижесінен шектеу

Өнеркәсіптің дамуы Ауыл шаруашылығы

Негізгі міндеттер

Өндірісті басқарудың жаңа жолдарын іздестіру. Ғылыми техникалық прогрестің қарқынын жеделдету.

Азық-түлік тапшылығын шешу, астық өндіруді арттыру мақсатында тың және тыңайған жерлерді игеру.

Қабылдан ған шаралары

1957 жылы халық шаруашылығын басқаруда реформа жүргізілді. Халыық шаруашылығын басқару жүйесі: Орталықтандырылған басқару, Территориялық басқару, Салалық Министрлік, Халық шаруашылық кеңестері. 1969 ж. Қыркүйек пленумы “Өнеркәсіпті салалық принцип бойынша басқару және өнеркәсіп бойынша Одақтық Республикалық министрліктер құру”.

1953 ж. Құркүйек КОКП-ның ОК Пленумы ауыл шаруашылығында орын алған жағдайға талдау жасап, оның даму болашағын анықтады. 1954 ж. қаңтар-наурыз - “Елімізде астық өндіруге одан әрі арттыру, тың және тыңайған жерлерді игеру туралы” қаулы қабылдады.

Даму барысы

1954-1958 жж. 730 өнеркәсіп орындары мен цехтар іске қосылды. 1957 ж. тұңғыш тепловоздар Ерейментау депосында пайда болды. 1958 ж. Қазақстан өнім өндіруден одақта 3-орынға шықты. 1958 ж.- Қазақ Темір жол

Аймақтардың табиғи- экономикалық ерекшеліктеріне қарай, өндірісті мамандыру процесі басталды. Дәнді дақыл өсірумен шұғылданатын шаруашылық- 1893. Оның 783-і солтүстік аймаққа астық өсіруге мамандандырылды.